İşleyip satınca değeri katlanıyor
Çinlilerin desteğiyle Balıkesir'de temeli atılan Türkiye’nin ilk Bor-Karbür Üretim Tesisi'nde üretilecek bor içerikli ürünlerle 'bor madeni'nden elde edilecek gelir katlanacak. Normalde 150-200 dolara satılan bir ton madenin değeri, nükleer santrallerde kullanılabilecek ürüne dönüştürüldüğünde 450-600 bin dolara yükseliyor
AHMET SAFA TERZİ/İSTANBUL
Türkiye'nin ilk Bor-Karbür Üretim Tesisi'nin temeli, Balıkesir'in Bandırma ilçesinde gerçekleşen törenle atıldı. İlk etapta 1000 ton/yıl kapasiteyle devreye girecek olan ve yatırım tutarı yaklaşık 70 milyon dolar olan tesiste, zırh üretimi ve nükleer santrallerde kullanılacak ürünler başta olmak üzere farklı sektörlerde kullanılan bor içerikli ürünler üretilecek.
Eti Maden Genel Müdürü Serkan Keleşer, burada yaptığı konuşmada, bor madeninin 20 yıllık dönüşümüne vurgu yaparak şunları söyledi: "20 yıl önce yaptığımız satışlarda ton başına 150-200 dolar kazanıyorduk.
20 yıl içinde geldiğimiz noktada boru rafine ürün olarak satar duruma geldik. Böylece ton başına 150-200 dolar olan rakamı 500-600 dolarlara çıkardık. Eti Maden olarak bugün 32 tesiste 17 çeşit ürün satıyoruz. Bugün burada temelini attığımız tesis, ülkemiz için son derece önemli bir tesistir" dedi.
Nükleerde bire 4 bin değerleniyor
Bor-karbürün yeryüzünde elmastan sonra gelen en sert ve dayanıklı malzeme olduğunu dile getiren Keleşer, şöyle konuştu: "Bu tesis sayesinde elde edeceğimiz bor-karbür tozlarıyla kişisel zırhlama, helikopter koltuklarında ve tanklarda zırhlanma yapılabilecek. Böylece 20 yıl önce bir birim değer kazandığımız boru dörde, oradan 200'e, bu ürünlerle 2 bine, nükleer santral için kullanılacak malzemeyle 4 bin katına çıkaracağız.
En iyi savunma üretimdir diyor ve Eti Maden'in en iyi bildiği iş olan üretimle geleceğe doğru adımlar attığımızı belirtmek istiyorum" dedi. Proje ortaklarından Çinli CMEC Şirketi'nin Başkan Yardımcısı Fung Yanşui törende yaptığı konuşmada CMEC'nin 40 yıllık bir deneyime sahip olduklarını vurgulayarak, "Eski bir Çin atasözü binlerce kilometrelik bir yolculuğun tek bir adımla başladığını söyler. Bizler Türkiye pazarında yatırım ve proje yapmaya dün olduğu gibi yarın da devam edeceğiz" dedi. Tesisin 24 ayda tamamlanması bekleniyor.
Yerli ve milli üretimde kritik adım
Bor-Karbür Üretim Tesisi, savunma sanayinin ihtiyaç duyduğu bor içerikli malzemelerin üretiminde önemli bir aşama olarak nitelendiriliyor. Bu sayede savunma sanayinin millileşmesine ve ihtiyaçlarının karşılanmasına önemli katkılar sağlanması hedefleniyor. Bor karbür, yüksek sertlik ve mukavemet/yoğunluk oranının kritik olduğu askeri amaçlı malzemelerde, aşınmaya dayanıklı makine parçalarının üretiminde ve nükleer uygulamalarda kullanılıyor.
Bor karbür zırh seramikleri, bilinen en hafif ve en sert zırh seramikleri konumunda… Bu özellikten dolayı balistik koruyucu yelek ve helikopterler gibi ağırlığın önemli olduğu yerlerde tercih ediliyor.
