İsyancılar barıştan kaçıyor

RECEP BAHAR / HABER - ANALİZSuriye'de isyancılar; savaş meydanında ağır yenilgi aldıkça, müzakere masasından da o  ölçüde kaçmaya devam ediyor. Stratejik önemi haiz Kusayr kasabasını kaybeden isyancı güçler, Humus'u da terketmek zorunda kalınca İkinci Cenevre Konferansı'nın toplanması belirsiz bir tarihe ötelendi. Hizbullah destekli Beşar Esad güçleri ise Hama ve Halep'i de isyancılardan arındırarak, yaklaşık 2.5 yıldır devam eden kargaşaya son noktayı koymaya hazırlanıyor. Uzmanlar, Esad güçlerinin Hama'ya kısa süre içinde tümüyle hâkim olacağına ama Batılı ülkeler ile Türkiye'nin yoğun desteği nedeniyle Halep'i isyancılardan temizlemenin vakit alacağını kaydediyor. İsyancıların son ümidi ise ABD Genelkurmay Başkanlığı'nın ABD Başkanı Obama'ya sunduğu yeni plan... Bu plan Suriye'de uçuşa yasak bölge ilan edilmesini, isyancılara silah verilmesini, Suriye ordusuna havadan darbeler indirilmesini, Suriye'nin Türkiye ve Ürdün sınırlarında tampon bölgelerin oluşturulmasını ve 'sözde' kimyasal silahları ele geçirmek için Amerikan özel birliklerinin kullanılmasını öngörüyor.Rusya konferansın peşini bırakmıyorRusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov ile ABD Dışişleri Bakanı John Kerry arasında 7 Mayıs'ta Moskova'da varılan 2. Cenevre Konferansı'nın tarihi, isyancıların bir kez daha yan çizmesi üzerine belirsiz bir tarihe ötelendi. Suriye krizini çözmek için yoğun diplomatik çalışma yürüten Lavrov, geçtiğimiz hafta Kerry ile birkaç telefon görüşmesi gerçekleştirerek, Cenevre'de yapılması beklenen Suriye'ye ilişkin konferansın hazırlık sorunlarını ele aldı. Yürütülen çalışmalar 26 Temmuz'da doruğa çıktı. O gün New York'ta Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi üyesi 15 ülke, Suriye'deki muhalefetle gayri resmi görüşme yaptı. Görüşmede muhalifleri Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Ulusal Koalisyonu (SUK) Başkanı Ahmet Cabra temsil etti. Görüşmeden sonra açıklamada bulunan BM Rusya Daimi temsilcisi Vitali Çurkin, ihtiyatlı bir dil kullanarak, muhalefeti temsil eden heyetin Suriye'deki durumun çözümüne yönelik İkinci Cenevre Konferansı'na katılma niyetinde olduğunu belirtti. Konferansın toplanmasını engelleyen faktörlerin başında muhalefetin ön şartları oluşturuyor. Muhalefet New York'taki görüşmede, Suriye'de kurulması önerilen geçici hükümet listesinden yine Cumhurbaşkanı Beşar Esad'ın çıkarılmasını istedi. SUK, Beşar Esad istifa edince İkinci Cenevre Konferansı'na katılmaya hazır olduğunu belirtti.Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Moskova'da düzenlediği basın toplantısında, Suriye muhalefetinin, bir başka ifadeyle isyancıların neden İkinci Cenevre Konferansı'na katılmaktan vazgeçtiğini şu sözlerle açıkça ortaya koydu: "Suriye Muhalif ve Devrimci Güçler Ulusal Koalisyonu'nun yeni yönetimi, Suriye'deki askeri mevzilerini iyileştirmedikçe ve Beşar Esad yönetimi teslim belgesini muhalefete sunmak için Cenevre'ye gittiğini doğrulamadıkça Cenevre'ye gitmeyeceğini belirtti. Bu son derecede ciddi ön şartlar, gerek Cenevre bildirisine gerekse Rus - Amerikan girişimi kapsamında John Kerry ile yaptığımız anlaşmaya aykırıdır." Öte yandan Rusya, Suriye'deki tüm silahlı gruplara ve dış aktörlere ülkede akan kanı durdurma çağrısında bulundu. Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan yazılı açıklamada, "Suriye'deki sorumlu tüm grupları ve bu taraflar üzerinde etkili olan dış aktörleri ülkede yaşanan krizin bir an önce siyasi çözüme kavuşması için ellerinden gelen her şeyi yapmaya davet ediyoruz. Ülkedeki uluslararası terörün kanlı oyunlarına son verilmeli" ifadeleri yer aldı.Rusya yine umutluSergey Lavrov, son durum bu olsa da konferansın yakın bir gelecekte yapılacağına olan inancını bir kez daha seslendirdi. Birleşmiş Milletler Genel sekreteri Ban Ki Mun da, Cenevre - 2 konferansının toplanmasının önemli bir görev olduğunu belirterek, Suriye'deki durumun ürkütücü olduğunu kaydetti. Ban Ki Mun şunları söyledi: "Suriye'de l00 binden fazla kişi hayatını kaybetti, milyonları evsiz kaldı ya da sığınmacı haline düştü. Tüm taraflar silahlı eylemlere, şiddet eylemlerine son vermeli. Lavrov ve Kerry'nin girişimi üzerine Suriye'ye ilişkin Cenevre Konferansı biran önce yapılmalı."