NATO bölgemize el atabilir
11.02.2007 00:00:00
Afganistan'da başarısız olan NATO'ya yeni görevler yüklenmek istiyor. Bunlardan biri NATO askerinin Kuzey Irak'ta konuşlanması, değire ise Karadeniz'e el atmak. Her kisi de ABD'nin tezleriyle uyuşuyor ancak Türkiye'nin çıkarına değil. Financial Times'ten Ron Asmus, NATO'y yeni misyon yükleyenlerden Şu açık ve net ki, eğer günümüzün başlıca sorunlarına eğilen işe yarar bir ittifak olmayı umut ediyorsa, NATO kendisini Avrupa'nın göbeğinden çok daha uzak yerlere, kurucu babalarının hayalgücünün ötesindeki görevlere taşıyacak biçimde daha küresel bir ittifak halini almalı. Halihazırda NATO en büyük sınavını Afganistan'da veriyor. AB ve BM'yle koordineli sivil ve askeri çaba gerektirir biçimde NATO küresel ortaklarla Avrupa'nın ötesinde ilk kez konvansiyonel olmayan bir savaş yürütüyor ki, bu kesinlikle son değil. Ayrıca bu savaş iyi de gitmiyor. Afganistan Irak'tan çok daha uzun bir müddet bizimle birlikte olacak ve oradaki yenilgi facia yaratacaktır. Gerekli kaynakları yaratmak için ittifak bünyesinde siyasi irade oluşturmanın bariz zorluğu NATO müttefiklerinin karşı karşıya olunan yeni tehditleri ve ortadaki riski henüz idrak edemedikleri gerçeğinin altını çiziyor. Söz konusu kriz kuşağındaki diğer kaynayan noktalara gelince, NATO ortalarda görünmüyor. Buna karşılık yeniden yapılanmış bir NATO'nun fark yaratabileceği sorunlar var. Irak bunlardan biri. Parçalanabileceği aşikârken neden Irak'ın bütünlüğünü korumak için her şeyi yapmalıyız? Bu NATO üyelerini, özellikle de Türkiye'yi doğrudan etkileyecek. Bu riski azaltmanın en iyi yoluysa Irak'taki iç savaşın yayılmasını önlemeye yardım etmek için NATO'nun Kuzey Irak'a asker göndermeye hazır bulunması. (Editör: Türkiye buna karşı çıkıyor.)Güney Lübnan'a asker gönderme konusunda NATO pas geçti. Yine de bundan daha güçlü birliklerin gerektiği senaryolar tasavvur edilebilir ve böyle bir durum belirirse NATO buna hazır olmalı. İttifak ayrıca Ortadoğu'daki siyasi diyaloğunu genişletmeli. Batı, İran'ın nükleer arzularına set çekmeye çalışırken NATO Körfez ülkeleri ve İsrail'le ilişkilerini derinleştirmeli. Balkanlar'daki etnik temizlik şoku 10 yıl önce NATO'nun yeniden yapılanmasına hız verdiyse, bugün de Darfur'daki dehşet aynısına yol açmalı. Kapılar Karadeniz'e açık kalsın İttifakın 1990'lardaki yeniden yapılanmasının ana unsurlarından biri genişlemeydi. NATO'nun kapıları Balkan ülkeleriyle Gürcistan ve Ukrayna gibi Karadeniz bölgesindeki aday ülkelere de açık kalmalı. Bu durum AB'nin kapıları kapanıyorsa özellikle önem kazanıyor ve görünüş de bu yönde seyrediyor. Böylesi bir siyaset Avrupa-Atlantik topluluğunun güney kanadının istikrara kavuşturulmasına yardım edebilir ve istikrarsız bir Ortadoğu'dan saçılan etkilere karşı durabilir. Brüksel'de her şey iyi gidiyormuş gibi yapmaya son vermenin zamanı geldi. İttifakı onarmak ve yeni bir döneme doğru atılımda bulunmak üzerine açık bir tartışmaya ihtiyaç var. Karşı karşıya olduğumuz tehlikelere göğüs gerebilmek için NATO'nun yeni bir yeniden yapılanmaya gitmesi gerekiyor. Bu hafta sonu Münih'teki tartışmalar da bunun nasıl yapılacağına odaklanmalı. Zira söz konusu olan, Batı'nın günümüzün stratejik sorunlarına gerektiği gibi yanıt verme yete-neğinden daha önemsiz bir şey değil.
