Türkiye'de doktora öğrencisi olan Nepalli Muhammed Javed Ensari, Nepal'de son dönemde yaşanan şiddet olaylarının artmasında sosyal medyadaki nefret söyleminin etkili olduğunu, aşırı sağcı grupların cami önlerinde Müslümanlara hakaret eden şarkılar çaldıklarını söyledi. 31 milyon nüfuslu Nepal'de halkın yüzde 81'ini Hindular, yüzde 8'ini Budistler, yüzde 5'ini ise Müslümanlar oluşturuyor.

Çatışmalar başladı

Nepal'in Sunsari bölgesinde dini simgeler, bayraklar ve hoparlör kullanımı üzerinden tırmanan sözlü tartışmalar, gruplar arasında şiddetli çatışmalara dönüştü. Aşırı sağcı Hindutva gruplarının camilere ve Müslümanlara ait iş yerlerine yönelik saldırıları, ülkedeki tansiyonun son dönemde büyük oranda yükselmesine neden oldu.

Düşmanlığın kaynağı Hindutva ideolojisi

Türkiye'de doktora öğrencisi Nepalli Muhammed Javed Ensari, Nepal'de son dönemde artan nefret söylemleri, sosyal medya üzerinden yürütülen provokasyonlar, Müslümanlara yönelik hedef göstermeler ve yaşanan toplumsal olaylara ilişkin değerlendirmelerde bulundu.
Ensari, ülkesinde son dönemde yaşanan toplumsal gerilimin Hindutva ideolojisi etrafında örgütlenen aşırı grupların, Nepal'in farklı inanç ve etnik grupların birlikte yaşama kültürünü tehdit ettiğini söyledi. Nepal'de saldırıları yapan grupların özellikle Hindutva ideolojisi üzerinden hareket ettiğine dikkati çeken Ensari, söz konusu anlayışın Hinduizm ile aynı değerlendirilmemesi gerektiğini vurguladı.

Hindutva ideolojisi nedir?

Hindutva, Hindistan'da ve Nepal'de Hindu milliyetçiliğini savunan ve ülkeyi kültürel olarak Hindu kurallarına göre şekillendirmeyi amaçlayan siyasi bir ideoloji olarak öne çıkıyor. Bu kavram ilk defa 1923 yılında Vinayak Damodar Savarkar tarafından ortaya konuldu. Günümüzde Hindistan'ın iktidar partisi olan Bharatiya Janata Partisi (BJP) ve benzeri aşırı sağcı gruplar tarafından destekleniyor. Hindistan ve Nepal topraklarını hem anavatan hem de kutsal toprak olarak gören bir Hindu kimliği ve kültürel birliği savunuyor. Müslümanlar ve Hıristiyanlar gibi Hint kökenli olmayan dinlerin mensuplarını ulusal kimliğin dışında veya ikinci sınıf olarak görme eğilimindeler. Toplumsal ve siyasi alanda çoğunlukçu bir baskı kurarak ülkedeki dini azınlıkların haklarını tehlikeye atmakla eleştiriliyor.

Nefret tohumu ekiyorlar

Ensari, Nepal'de Facebook'un yaygın kullanılan platformlardan biri olduğunu belirterek bazı hesapların Müslümanlara yönelik nefret içerikli paylaşımların sistematik olarak yapıldığını iddia etti. Bölgede bulunan Müslümanların daha önce polisten aldıkları talimat doğrultusunda doğrudan müdahale etmek yerine güvenlik güçlerine haber verdiklerini söyleyen Ensari, daha sonra yaşananların polis ile söz konusu grup arasında bir gerilime dönüştüğünü savundu.
Ensari, olaylar sırasında bir kişinin hayatını kaybettiğini ve yaşananların ardından bazı çevrelerin sorumluluğu Müslümanlara yüklemeye çalıştığını belirtti.


Cami önlerinde Müslümanlara hakaret eden şarkılar çalıyorlar

Ensari, bazı grupların dini etkinlikler sırasında Müslümanları hedef alan provokatif faaliyetlerde bulunduğunu ileri sürerek "Hindutvacılar Müslümanların dini değerlerine hakaret etmek için şarkılar çalıyor. Bu gruplar, şarkılarını özellikle Müslümanların dini günlerinde ve cami önlerinde çalıyor. Halk, bu tür müziklere K-pop kültürüne atıfta bulunarak "H-pop" diyor" diye konuştu.


Kast sistemi ve ayrımcılık iddiaları

Ensari, Nepal'deki kast sistemiyle ilgili değerlendirmelerde bulunarak tarihsel olarak toplum içinde var olan bazı ayrımcılık anlayışlarının kimi aşırı gruplar tarafından Müslümanlara yönelik söylemlerde de kullanıldığını söyledi. Nepal'deki aşırılık yanlısı çevrelerin Müslümanları toplumun daha alt bir kesimi gibi görmeye çalıştığını ve bunun kabul edilemez olduğunu söyleyen Ensari, "Bazı kişiler kendi aralarındaki kast anlayışında en alt tabakada gördüklerinden bile Müslümanları daha aşağıda görmeye çalışıyor. Bu, insan onuruna aykırı bir anlayıştır" dedi.

Hindistan'dan etkileniyorlar

Javed Ensari, Nepal'deki bazı Hindutva yanlısı grupların Hindistan'daki benzer hareketlerden etkilendiğini söyledi. Hindistan'daki bazı Hindutva yanlısı isimlerin Nepal'deki gruplara destek veren açıklamalar yaptığını savunan Ensari, sosyal medya üzerinden bu yapıların birbirini güçlendirdiğini iddia etti. Özellikle olaylara karışan kişilerin kimliklerinin, geçmişlerinin ve bağlantılarının daha etkin şekilde takip edilmesi gerektiğini savunan Ensari, bunun için gerekli altyapının oluşturulması gerektiğini söyledi.
Nepal'in uzun yıllardır farklı dini ve etnik grupların bir arada yaşayabildiği ülkelerden biri olduğunu ifade eden Ensari, ülkesinin bu yönünün kendileri için önemli bir değer olduğunu vurguladı. Ensari, milli marştaki ifadelerin farklı toplulukların bir bütün oluşturmasını temsil ettiğini belirterek "Yüzlerce çiçekten oluşan bir buket gibi farklılıklarımızla bir arada yaşayabilmek bizim için gurur kaynağıydı. Farklı etnik ve dini gruplar birbirleriyle barış içinde yaşayabiliyordu" ifadelerini kullandı.