'Obezite, ergenliğe giriş yaşını düşürebiliyor'
Uzm. Dr. Arzu Jalilova, kız çocuklarının 8, erkek çocuklarının ise 9 yaşından önce ergenlik bulguların başlamasının 'erken ergenlik' kabul edildiğini söyledi
28.01.2024 10:16:00
İhlas Haber Ajansı
İhlas Haber Ajansı
Uzm. Dr. Arzu Jalilova, kız çocuklarının 8, erkek çocuklarının ise 9 yaşından önce ergenlik bulguların başlamasının 'erken ergenlik' kabul edildiğini söyledi. Beslenmenin ergenlik gelişimini etkileyen en önemli faktörlerden biri olduğunu belirten Jalilova, 'Yaklaşık 5 bin çocuktan biri erken ergenlik yaşıyor. Kızlar ergenliğe geçmiş yıllara göre daha erken yaşta başlıyor. Çocuğun işlenmiş ve yüksek yağlı gıdaları aşırı tüketmesi bu durumun nedenlerinden biri olabilir. Aşırı kilolu veya obez çocukların ergenliğe erken girme ihtimali daha yüksektir' dedi.
Çocuk Endokrinoloji Uzmanı Dr. Arzu Jalilova, erken ergenliğin beslenme ve yaşam tarzıyla ilişkisi konusunda bilgilendirmelerde bulundu. Uzm. Dr. Jalilova kızların çoğunun 8 ila 13, erkeklerin 10 ila 15 yaşları arasında ergenliğe girdiğini kaydetti. Araştırmaların ortalama olarak çocukların ergenliğe eskisinden daha erken başladığını gösterdiğini belirten Jalilova, 'Ergenliğin başlangıcı hipofiz bezinin hormon salgılaması ile başlar. Kızlarda hormonlar yumurtalıklara etki ile östrojen hormonunun üretimini başlatır.
Erkeklerde ise hormonlar testislerin gelişimini sağlayarak testosteron hormonunun üretimini arttırır. Bu hormonların her ikisi de vücudun cinsel olgunluğa hazırlanmasına yardımcı olur. Vücut bu sürece erken başladığında (kız çocuklarında 8, erkek çocuklarında 9 yaşından küçük) ve yaygınlığının artması, birçok ebeveynin bunu durdurmak veya en başta olmasını önlemek için yardım aramasına neden olur' diye konuştu.
'Ergenlik, ergenlik öncesi dönemden başlayarak tam cinsel olgunluğa kadar biyolojik, fiziksel ve psikolojik değişikliklerin etkileşimi ve iş birliği yoluyla ilerleyen, doğrusal olmayan bir süreci gerektirir. Büyümenin tüm aşamalarında (bebeklik, çocukluk ve ergenlik) yeterli ve dengeli sağlıklı beslenmenin hem düzgün büyüme hem de normal ergenlik gelişimi için gerekli olduğu görülmektedir.
Kızlar ergenliğe geçmiş yıllara göre daha erken yaşta başlıyor. İşlenmiş, yüksek yağlı gıdaların çoğunun aşırı tüketilmesi bu durumun nedeni olabilir. Aşırı kilolu veya obez çocukların ergenliğe erken girme ihtimali daha yüksektir. Ayrıca ergenliğin ilerlemesi beslenmeden de etkilenmektedir. Öte yandan ergenlik, makro ve mikro besinler de dahil olmak üzere beslenme ihtiyaçlarını artıran bir zirve büyüme atağını da tetikler. Ayrıca ergenliğin normal seyrini önemli ölçüde bozabilen birçok çevresel endokrin bozucu tespit edilmiştir. Daha fazla şeker, yağ veya işlenmiş gıda tüketmek, vücutta erken ergenliği tetiklediği düşünülen birçok süreci etkiler.'
'Ergenlik gelişiminin doğru zamanlamasını ve ilerlemesini sağlamak ve obeziteye bağlı etkileri önlemek için hem annenin hem de erken yeni doğan ve çocukluk dönemi beslenmesine büyük önem verilmelidir. Başlangıç olarak toksin ve hormon içeren ürünlere maruz kalmayı sınırlamak önemlidir. Ebeveynler mümkün olduğunca işlenmemiş gıdaları tercih etmelidir. Şeker alımı ve yüksek kalorili yiyeceklerin yanı sıra işlenmiş veya plastik gibi kaplarda saklanan yiyeceklerin tüketilmesi ergen ergenliği tetikleyici faktörler arasındadır, dikkat edilmelidir.'
Öte yandan Uzm. Dr. Jalilova, erken ergenlik tanısı konulduktan sonra, çocuk endokrinoloji uzmanının değerlendirmeleri sonrası yaşam tarzı değişikliğine ek olarak gerekli olduğu düşünülen olgularda ilaç tedavilerinin de uygulanabildiğini söyledi.İHA
Çocuk Endokrinoloji Uzmanı Dr. Arzu Jalilova, erken ergenliğin beslenme ve yaşam tarzıyla ilişkisi konusunda bilgilendirmelerde bulundu. Uzm. Dr. Jalilova kızların çoğunun 8 ila 13, erkeklerin 10 ila 15 yaşları arasında ergenliğe girdiğini kaydetti. Araştırmaların ortalama olarak çocukların ergenliğe eskisinden daha erken başladığını gösterdiğini belirten Jalilova, 'Ergenliğin başlangıcı hipofiz bezinin hormon salgılaması ile başlar. Kızlarda hormonlar yumurtalıklara etki ile östrojen hormonunun üretimini başlatır.
Erkeklerde ise hormonlar testislerin gelişimini sağlayarak testosteron hormonunun üretimini arttırır. Bu hormonların her ikisi de vücudun cinsel olgunluğa hazırlanmasına yardımcı olur. Vücut bu sürece erken başladığında (kız çocuklarında 8, erkek çocuklarında 9 yaşından küçük) ve yaygınlığının artması, birçok ebeveynin bunu durdurmak veya en başta olmasını önlemek için yardım aramasına neden olur' diye konuştu.
Ergenliğe erken girilmesinde obezitenin etkisi de var
Çocuk Endokrinoloji Uzmanı Dr. Jalilova, araştırmaların kızlarda erken ergenlik ile obezite arasında muhtemel bir bağlantı olduğu iddiasını ortaya koyduğunu söyledi. Beslenmenin ergenlik gelişimini etkileyen en önemli faktörlerden biri olduğunu ifade eden Jalilova şöyle konuştu:'Ergenlik, ergenlik öncesi dönemden başlayarak tam cinsel olgunluğa kadar biyolojik, fiziksel ve psikolojik değişikliklerin etkileşimi ve iş birliği yoluyla ilerleyen, doğrusal olmayan bir süreci gerektirir. Büyümenin tüm aşamalarında (bebeklik, çocukluk ve ergenlik) yeterli ve dengeli sağlıklı beslenmenin hem düzgün büyüme hem de normal ergenlik gelişimi için gerekli olduğu görülmektedir.
Kızlar ergenliğe geçmiş yıllara göre daha erken yaşta başlıyor. İşlenmiş, yüksek yağlı gıdaların çoğunun aşırı tüketilmesi bu durumun nedeni olabilir. Aşırı kilolu veya obez çocukların ergenliğe erken girme ihtimali daha yüksektir. Ayrıca ergenliğin ilerlemesi beslenmeden de etkilenmektedir. Öte yandan ergenlik, makro ve mikro besinler de dahil olmak üzere beslenme ihtiyaçlarını artıran bir zirve büyüme atağını da tetikler. Ayrıca ergenliğin normal seyrini önemli ölçüde bozabilen birçok çevresel endokrin bozucu tespit edilmiştir. Daha fazla şeker, yağ veya işlenmiş gıda tüketmek, vücutta erken ergenliği tetiklediği düşünülen birçok süreci etkiler.'
Ebeveynlere öneriler
Dr.Jalilova, ebeveynlere şu şekilde uyarı ve önerilerde bulundu:'Ergenlik gelişiminin doğru zamanlamasını ve ilerlemesini sağlamak ve obeziteye bağlı etkileri önlemek için hem annenin hem de erken yeni doğan ve çocukluk dönemi beslenmesine büyük önem verilmelidir. Başlangıç olarak toksin ve hormon içeren ürünlere maruz kalmayı sınırlamak önemlidir. Ebeveynler mümkün olduğunca işlenmemiş gıdaları tercih etmelidir. Şeker alımı ve yüksek kalorili yiyeceklerin yanı sıra işlenmiş veya plastik gibi kaplarda saklanan yiyeceklerin tüketilmesi ergen ergenliği tetikleyici faktörler arasındadır, dikkat edilmelidir.'
Öte yandan Uzm. Dr. Jalilova, erken ergenlik tanısı konulduktan sonra, çocuk endokrinoloji uzmanının değerlendirmeleri sonrası yaşam tarzı değişikliğine ek olarak gerekli olduğu düşünülen olgularda ilaç tedavilerinin de uygulanabildiğini söyledi.İHA
