Paslanmaz çelikte ithalata bağımlılık sanayiciyi vuruyor

Kilogram değer fiyatı 5 dolar civarında olan endüstriyel ve ev mutfak iş yeri gereçleri sektöründe "ithal ham madde sorunu" sektörü çıkmaza sokan en temel mesele haline geldi. Türkiye'de endüstriyel ev mutfak iş yeri gereçleri sektöründe kullanılan ham madde üretimi için gerekli destek ve teşviklerin verilmesi gerektiğinin altını çizen İstanbul Demir ve Demir Dışı Metaller İhracatçıları Birliği (İDDMİB) Denetim Kurulu Üyesi Fikret Kaya, maliyet hesaplarının ham madde üzerinden yapıldığını, ana ham maddelerin Türkiye'de üretilmesinin çok önemli olduğunu vurguladı. Kaya, "Sektörün ham madde ihtiyacı yüzde 70, hatta 75 oranında. Sektör olarak ham maddenin neredeyse yüzde 100'ünü ithal ediyoruz" dedi.


Çin modeli uygulansın


Geçen yılın ilk 9 ayında Çin'in dünya paslanmaz çelik üretiminin yüzde 62'si olan 26.6 milyon tonu tek başına ürettiğinin bilgisini paylaşan Kaya, "Çin bu üretimin sadece yüzde 7'sini ihraç ediyor. Bunun nedenini yüksek üretim gücünü kullanarak, yassı çeliği işgücünün katkısı ile işleyerek daha yüksek katma değerli ürünler ihraç etmesi oluşturuyor. Avrupa'nın 3. büyük paslanmaz çelik kullanıcısı olan Türkiye'nin açmazı da budur. Türkiye'nin ithal ettiği yassı paslanmaz çeliği soğuk çekme ve finisyon (bitirme) işlemleri ile menşei değiştirmeden yaptığı ihracatın önüne sürekli engel çıkartılmaktadır. Halbuki  paslanmaz çelikten mamul mutfak araç gereçleri, endüstriyel mutfak ekipmanları, beyaz eşyalar, otomotiv yan sanayi, gıda ve kimya yatırım ekipmanlarında ihracat potansiyeli katlanabilir. Bunun önündeki en büyük engel soğuk çelik, paslanmaz çelik ve yassı ürünlere uygulanan gümrük vergisinin neden olduğu maliyet dezavantajıdır" değerlendirmesinde bulundu.


Paslanmaz çelik Türkiye'de üretilmeli


Sektörde ürün çeşitliliğinin çok fazla olduğunu ve bu işte Türkiye'de küçük ve orta ölçekli 18 bin adet firmanın olduğunu belirten Kaya, "Biz hurdamızı yurt dışına gönderiyoruz, ayrıca ülkemizde üretilen ferrokromu da ihraç ediyoruz. Oysa ferrokromu hurdamızla beraber kullandığımız zaman hem maliyetimiz daha düşük olacak. Hem de ülkemizde üretilen ferrokromu daha iyi değerlendirerek katma değerli ürün haline getirmiş olacağız. Şu an hem ferrokrom hem de hurdamız çok ucuz fiyata ihraç ediliyor. Ferrokrom kullanınca yalnız paslanmaz ham madde maliyetinde yüzde 24 oranında katma değer sağlayacağız ve rekabetçi olacağız" ifadelerini kullandı. Türkiye'de paslanmaz çelik tüketim kapasitenin 550 bin ton civarına çıktığını kaydeden Kaya, "Geldiğimiz noktada en önemli şey paslanmaz çeliğin Türkiye'de üretilmesi. Bu konu ile ilgili çeşitli derneklerin bir araya gelmesiyle bakanlıklar ile iletişim halindeyiz. Malum bu ürünlerin ithalatının önünü kesmekte fayda var. Türkiye milli her türlü ürünü yapmak için uğraşıyor. Ama ham maddede anti-dampingin kesinlikle olmaması lazım. Çünkü ham madde bir sanayinin olmazsa olmaz en önemli maliyet unsuru. Buradaki en büyük sıkıntının ana ham maddemiz olan paslanmaz çeliğe uygulanan yüzde 8'lik anti-damping olduğunu söyleyebiliriz. Uygulanan anti-damping Asya'daki üreticilerle rekabet şansımızı çok zora sokuyor. Yüzde 8'lik anti-damping yüzünden mal satamadığımız çok müşteri var. Burada Çin başta olmak üzere Güney Kore, Tayvan, Vietnam hatta İtalya bile kendi ham maddesini üretiyor ve üretimini kendisi yaptığı için de bizden daha ucuza mal satabiliyor" dedi.


Savunma sanayini de olumsuz etkiliyor


Paslanmaz çeliğin çeşitlerinin olduğunu kaydeden Fikret Kaya; nitelikli çeliklerin savunma sanayinde, makinede, kalıpta kullanıldığına, nikel oranı yüksek paslanmaz çeliğin de Türkiye'de üretilmediğine dikkat çekti. Paslanmaz çeliğin parasının 3 ay önceden peşin ödendiğini, bunun da ciddi bir finansman yük oluşturduğunu belirten Kaya, "Sanayi Bakanlığı'nın özellikle petrokimyada, demir-çelikte yapmış olduğu ham madde ile ilgili fabrikaların benzer modelini paslanmaz çeliğe uyarlamak lazım" dedi. HASAN PARLAK