Putin'den sonra Şi'den de, G20 Zirvesi'ne katılmama kararı

Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in, 9-10 Eylül'de Hindistan'ın başkenti Yeni Delhi'de düzenlenecek G20 Liderler Zirvesi'ne katılmayacağı bildirildi.

Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mao Ning, Pekin'de düzenlenen günlük basın toplantısında yaptığı açıklamada, zirvede ülkesini Başbakan Li Çiang'ın temsil edeceğini duyurdu.

G20'yi küresel ekonomik ve finansal işbirliği için önemli bir forum olarak gördüklerini belirten Mao, zirvede Çin heyetine bu kez Başbakan Li Çiang'ın başkanlık edeceğini, G20'nin uluslararası ekonomik işbirliği ve küresel kalkınma açısından rolünü vurgulayacağını kaydetti.

Şi, G20 liderler zirvelerinin yıllık düzenli gerçekleştirildiği 2008'den bu yana toplantılara bizzat katılmayan ilk Çin Devlet Başkanı olacak.

Sözcü Mao, AA muhabirinin, bu tercihin sebebine dair sorusuna yanıt vermekten kaçınırken Çin'in zirveden beklentilerine ilişkin, "Umarız G20, dünya ekonomisinde baskıların hissedildiği, kalkınmada yeni zorlukların ortaya çıktığı bir dönemde ekonomik toparlanma ve sürdürülebilir büyüme için mutabakat sağlar, ortak refah ve kalkınma mesajı verir." dedi.

Şi'nin zirveye katılmayacağına dair haberler, daha önce Batı ve Hint basınında yer almıştı. Zirvenin organizasyonunda yer alan diplomatik kaynaklara dayandırılan haberlerde, Çin heyetinin hazırlık toplantılarında Ukrayna Savaşı'ndan ekonomik yükün gelişmiş ve gelişmekte olan ülkeler arasında paylaşımına, iklim değişikliğinden sağlığa kadar çok sayıda konuda bir zirve uzlaşmasına karşı itirazlarını dile getirdiği öne sürülmüştü.

BRICS, G20'ye karşı mı?

Öte yandan, 22-24 Ağustos'ta Güney Afrika'nın Johannesburg kentinde düzenlenen BRICS Zirvesi'nde Çin'in savunduğu genişleme politikasıyla, Suudi Arabistan, Arjantin, Birleşik Arap Emirlikleri, İran, Mısır ve Etiyopya'nın olduğu 6 yeni üye topluluğa davet edilmişti.

Çin'in G20'ye devlet başkanı düzeyinde katılmamasının, BRICS'in genişleme kararının hemen ardından gelmesi, Pekin'in yeni dünya düzenine ilişkin tavır değişikliğinin sinyalini veriyor olabilir.

Yükselen ekonomilerle gelişmiş ekonomileri bir araya getiren G20, gelişmekte olan ülkelerin küresel yönetimde sesini duyurduğu önemli bir forum işlevi görüyor.

BRICS üyesi Brezilya Rusya, Hindistan, Çin ve Güney Afrika dışında, Türkiye, Endonezya, Arjantin, Meksika ve Suudi Arabistan gibi yükselen ekonomiler grubun üyesi.

Genişlemenin ardından Pekin yönetiminin BRICS'i, Batı öncülüğündeki G7 ve hatta G20'ye karşı alternatif olarak konumlandırmak istediği yorumları yapılmıştı.

ABD ile süregelen gerilimler

ABD Başkanı Joe Biden ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Kasım 2022'de Endonezya'nın Bali Adası'nda düzenlenen zirvede yaptıkları görüşmede, iki ülke arasında artan ekonomik ve jeopolitik rekabeti "sorumlu şekilde yönetme" konusunda mutabakata varmıştı.

Önceki ABD Temsilciler Meclisi Başkanı Nancy Pelosi'nin Ağustos 2022'de Çin ile egemenlik ihtilafı içindeki Tayvan'ı ziyaret etmesinin ardından kopma noktasına gelen ilişkilerde iletişim kanallarının yeniden kurulması konusunda görüş birliği sağlanmıştı.

Fakat aradan geçen zamanda, şubatta Çin'e ait yüksek irtifa balonunun ABD hava sahasına girmesinin yarattığı kriz ve ABD'nin teknoloji alanında Çin'e getirdiği yeni kısıtlamalarla siyasi gerilim artarak devam etmişti.

Şi'nin G20'ye katılmayarak çok taraflı bir platformda ABD lideri ile üst düzey temastan kaçınması, iki ülke arasında soğuk savaş bulutlarının henüz dağılmadığını da gösteriyor. 

Putin, G20 Liderler Zirvesi'ne katılamayacağını bildirdi

Hindistan'ın NDTV kanalına göre, Putin, bu sene G20 zirvesine ev sahipliği yapacak olan Hindistan Başbakanı Narendra Modi ile dün bir telefon görüşmesi yaptı.

Görüşmede Putin, G20 Zirvesi'ne katılamayacağını ve yerine Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov'u görevlendireceğini belirtti.

Rusya yönetiminden yapılan açıklamada, Putin'in G20 Liderler Zirvesi'ne katılmama nedenine yer verilmedi.

Açıklamada, liderlerin, iki ülke arasında yakın işbirliği konusunda hemfikir olduğu vurgulandı.

Hindistan yönetiminden yapılan açıklamada ise Modi'nin, Putin'in zirveye katılmama kararını anlayışla karşıladığı kaydedildi.

Açıklamada, iki liderin "ortak bölgesel ve küresel meseleleri" ele aldıkları ifade edildi.

Hindistan'ın ev sahipliğindeki G20 Liderler Zirvesi, 9-10 Eylül'de yapılacak.

Putin, Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin (ICC) hakkında savaş suçları soruşturması kapsamında verdiği yakalama kararı gerekçesiyle, Güney Afrika'nın Johannesburg kentinde 24 Ağustos'ta düzenlenen BRICS zirvesine de video konferans aracılığıyla katılmıştı.

Bir Rus hükümet sözcüsü, geçen hafta Putin'in "yoğun programı" nedeniyle G20 Zirvesi'ne katılamayacağını açıklamıştı.