Sosyal medya savaşları büyüyor

 

RECEP BAHAR / DETAY HABER

 

 

Internet devleri ülkeler arasında ciddi anlaşmazlık konusu olmaya başladı. Türkiye de geçtiğimiz hafta 'sosyal medyayı dizginleme' tartışmalarına sahne olmuştu. Sosyal medyaya çekidüzen vermesi ya da zapturapt altına alması düşünülen yasal düzenleme için düğmeye basıldı. Çoğu ABD menşeli olan teknoloji kuruluşları, günümüzde dünyanın en büyük şirketleri aynı zamanda. Bu sektörde ciddi para dönüyor. Bu bağlamda ABD ile Avrupa Birliği (AB), ABD ile Çin arasında ciddi savaşlar yaşanıyor. Az sayıda güçlü teknoloji şirketi bulunan AB, başta Google olmak üzere Facebook, Amazon ve Apple gibi Amerikan teknoloji şirketlerine yüksek cezalar kesti. AB, Apple'dan 14.5 milyar dolarlık ödenmemiş vergi borcunu İrlanda'ya ödemesini talep etti. Google'a kesilen cezalar ise 9 milyar dolar. AB, Amerikan menşeli sosyal medya şirketlerini 'kişisel verilerin korunması' direktifleriyle de köşeye sıkıştırıyor. 

 

ABD, Çin'e karşı harekete geçti

 

Benzer bir kavga ABD ile Çin arasında yaşanıyor. Twitter, Youtube, Instagram ve Facebook gibi dünya genelinde kullanılan 'sosyal medya' uygulamalarına sahip olan ABD, Çin kaynaklı sosyal medya uygulamalarını yasaklamayı gündemine aldı. ABD Dışişleri Bakanı Mike Pompeo, Çin kaynaklı sosyal medya uygulamalarını yasaklamayı değerlendirdiklerini söyledi. Bunlar arasında TikTok da var. Pompeo, Cumhuriyetçilerin kanalı Fox News'a verdiği mülakatta 'bu konuyu çok ciddiye aldıklarını' söyledi. Başta TikTok olmak üzere Çin kökenli sosyal medya uygulamalarını yasaklamayı düşünüp düşünmedikleri sorusunu Pompeo "ABD bu konuyu da doğru ele alacak. Başkan Trump'tan önce davranmak istemiyorum ama bu konuyu değerlendiriyoruz" diye cevapladı. Pompeo, "Özel bilgilerinizin Çin Komünist Partisi'nin eline geçmesini istiyorsanız, TikTok'u indirin" dedi. Pompeo'nun ifadeleri ABD ile Çin arasında ulusal güvenlik, ticaret ve teknoloji gibi alanlarda gerginliğin arttığı bir dönemde gündeme geldi. Kullanıcıların kısa video içerikleri yayınlamasını sağlayan TikTok'un sahibi Pekin merkezli ByteDance adlı şirket. TikTok, veri merkezlerinin Çin'in dışında olduğunu, uygulamanın Çin'de kullanılmadığını ve Çin yasalarına tabi olmadıklarını, Amerikalı kullanıcıların verilerinin ABD'de muhafaza edildiğini belirterek, kendini savunuyor. Mayıs ayında CNN'e konuşan bir TikTok sözcüsü, ulusal güvenlik kaygılarının 'temelsiz' olduğunu söylemişti. 

 

ABD'de popüler

 

TikTok, ABD ve diğer Batılı ülkelerde oldukça popüler. Uygulama, bu yılın ilk üç ayında 315 milyon kez indirildi. Sensor Tower adlı teknoloji analiz şirketine göre, cep telefonu uygulamalarının bir çeyrek dönemde indirilme oranı bakımından bu bugüne dek kaydedilmiş en yüksek rakam. Ancak TikTok diğer ülkelerde de engellerle karşılaşabiliyor. Geçen hafta Hindistan hükümeti, 'ülkenin egemenlik ve bütünlüğüne tehdit' oluşturduğu gerekçesiyle TikTok'u ve diğer tanınmış Çin kökenli uygulamaları yasaklayacağını açıklamıştı. Hindistan ile Çin arasındaki ihtilaflı Keşmir sınırında geçen ay meydana gelen çatışmanın ardından iki ülke arasındaki gerginlik artmıştı.

 

Çin, Amerikan şirketlerini yasakladı

 

Buna karşılık Çin, yıllardır Facebook'u engelliyor. Bu engellemenin gerekçesini ise Doğu Türkistan'da Uygur Türklerinin 2009'daki eylemleri sırasında Facebook'u yoğun şekilde kullanması teşkil ediyor. Facebook, o tarihten bu yana Çin'de engelleniyor. Çin ayrıca arama motoru Google'ın faaliyetlerine de imkân vermiyor. Twitter, Youtube ve Instagram da Çin'in geçit vermediği sosyal medya uygulamaları arasında yer alıyor. Çinli kullanıcılar, bazı 'etrafından dolanma' uygulamalarını indirerek, söz konusu sosyal medya uygulamalarını kullanabiliyor.