logo
16 KASIM 2026

Tecelli ve madde

Hamd göklerde ve yerde bulunanların hepsi kendisinin olan Allah’a mahsustur. Ahrette de hamd O’na mahsustur. O hikmet sahibidir (her şeyden) haberdar olandır

17.06.2026 00:19:00
Haber Merkezi
 
Tecelli ve madde
Tecelli ve madde
"Hamd göklerde ve yerde bulunanların hepsi kendisinin olan Allah'a mahsustur. Ahrette de hamd O'na mahsustur. O hikmet sahibidir (her şeyden) haberdar olandır" (Sebe: 1)


"Kullukta ilk vazife, Allah'a hamd etmektir. Zira hamd, ulemanın ifade ettiği gibi, nimete karşılık Allah'ı sena etmektir. Hayata gelmek ilk lütuf olmak üzere, insanın gerek iç tabiatına ve gerekse dış tabiatına ait milyonlarca ikram vardır ki; bunların hepsi ve sahip olduğu daha nice imkânlar, hakkı olmadığı halde, Cenab–ı Hakk'ın lütfü ile şahsına ikram edilmiş hediyelerdir.

Bu hediyelerin mukabilinde kula düşen, Rabbine senâ etmesi, yani teşekkür etmesidir, hamd etmesidir. Bundan olacak ki, Kur'an–ı Kerim'in ilk suresinin ilk ayeti de bu gerçeği beyanla, "ElhamdülillahiRabbilalemin (Âlemlerin Rabbine hamd olsun) diye başlamaktadır.

Kainatı içine alan bu muazzam beyan, neyi anlatmıyor, neyi öğretmiyor ki? İslam itikadının temelini teşkil eden bu ayet–i kerime, Cenab–ı Hakk'ın rububiyetini tescil ile kainata ve insanda mevcut olan her oluşun ve varlığın koyucu ve devam ettiricisinin Allah olduğunu beyan etmektedir. Yerçekimi kanunundan suyun kaldırma kuvvetine, ısınan havanın genişlemesinden bulutun suyu taşımasına, dilin tatmasından midenin hazmetmesine, insanın hayal etmesinden akletmesine ve evrenin mikro bütünlüğünden galaksiler çapındaki makro bütünlüğüne kadar her an dengeleri kuran ve koruyan, devam ettiren işte O, Rab'dir.







TECELLİ DURDUĞU AN MADDE HİÇ OLUR

Öyle nimetler ki... Hakk'ın insana ikram ettiği şu zaman nimetine bak! Zaman, Allah'ın tecellisidir.
Tecelli bir anlamda hareket demektir. Kainat ise en büyük (makro) cisimden en küçük (mikro) cisme kadar bir hareketin eseridir. Yani Allah'ın tecellisidir. Tecelli durduğu an, madde hiç olur, yok olur. Maddenin aslı, demek ki hiçliktir.

Bu işin cilvesine gelince burada kanun adı verilen Allah'ın sünneti (kanunu) şudur: Atomun karakteristiklerinden biri olan elektron (veya elektronlar), çekirdek etrafında korkunç bir hızla dönmektedir.

Bu hız o kadar yüksektir ki, elektronlar, dönmekte oldukları yörüngeyi adeta kapatırlar, kaplarlar; bu yörünge (ki çoğu zaman küresel veya elipsoidiktir, yani üç boyutludur), çekirdek etrafında bir elektron duvarı olarak karşımıza çıkar. Bizim, karşımızda madde olarak gördüğümüz şey, aslında idrak edemeyeceğimiz kadar hızlı dönen parçacıkların oluşturduğu bir görüntüdür. Bu görüntü aslında hareketin görüntüsüdür.


Hareket ise tecelliden başka bir şey değildir. Mekan'a gelince; o da hareketin görünümüdür. Kısaca elektronların tecelli sonucu meydana gelmeleri anı, anların art arda oluşu zamanı, bu görünüş de mekanı meydana getirir. Tecelli yani hareket durunca zaman ve mekan da yok olur.

Bu denli ince ve hassas hikmetli nimetlerden en kaba idrakin bile algılayacağı nimetlere kadar, bütün nimetlerde Cenab–ı Hakk'ın, Rab sıfatının tecellileri vardır.

İşte bu sonsuz ikramlardan dolayı kula düşen vazife de Rabbül Alemin olan Allah'a hamd etmesidir.







İslam itikadının ilk alameti ve işareti, şahsın üzerinde görülen bu nimetlere mukabele etmesi, yani hamd etmesidir. Cenab-ı Hakkın bu sonsuz nimetlerinin birer ikram olduğunu düşünerek Rabbine hamd eden kuluna, bu hassas idrakinden dolayı Allah'ın ikramı da yine sonsuzdur.

Nitekim bir mü'min kul, "Elhamdülillah" dediği vakit, Allah–u Teala (c.c) fazl-ı kereminden o kulu için bütün ölçülerin fevkinde sevap yazar.

Sünen–i İbni Mace'de Abdullah bin Ömer'den (ra) rivayet olunduğuna göre, Resulüllah Efendimiz şöyle buyurmuşlardır: "Allah'ın kullarından biri; "Ya Rabbi, sultanlığının azametine, Zatının celaline layık olan hamd Sana mahsustur" dedi.

İki melek bu sözün sevabını yazmakta öyle müşkül duruma düştüler ki ne yapacaklarını bilemediler. Bunun üzerine Allah'ın (c.c) huzuruna çıkaracak; "Ey bizim Rabbimiz, bir kul öyle bir söz söyledi ki onu nasıl değerlendireceğimizi bilemiyoruz" dediler.

Kulunun ne dediğini en iyi bilen Allah-u Teala "Kulum ne dedi" buyurdu.

Melekler cevaben; "Sultanlığının azametine, Zatının celaline layık olan hamd Sana mahsustur dedi" dediler.

"Kulumun söylediği gibi yazınız. Benim huzuruma geldiğinde onun mükafatını Ben vereceğim" buyurdu."







Hamd sadece Allah'adır. Bu hususta birkaç ayet meali verelim:

"Hamd gökleri ve yerleri yaratan, karanlıkları ve aydınlığı yaratan Allah'a mahsustur" (Enam: 1).

"Ve O Allah'tır. O'ndan başka hiçbir ilah yoktur. Önünde (dünyada) sonunda (ahirette) hamd O'na mahsustur. Hüküm de O'nundur. Ve siz ancak O'na döndürüleceksiniz" (Kasas: 70).

"Ve Habibim şöyle de:Hamd Allah'a mahsustur. O ayetlerini size gösterecek, siz de onları görüp tanıyacaksınız. Ve Rabbin ne yapacağınızdan gafil değildir" (Neml: 93).

"And olsun ki, onlara gökleri ve yeri kimin yarattığını sorarsan muhakkak Allah derler. Sen Elhamdülillah de. Hayır, onların çoğu bilmezler" (Lokman: 25).

Hayata gelmek başta olmak üzere her şeyimizi bize lütfeden Yüce Rabbimize hamd etmeyi, hayata bu mantıkla bakmayı temin edecek basireti ve ruh berraklığını nasip etmesini Cenabı Hak'tan (c.c) niyaz ederiz.







EY İNSAN!

Ölümü çok düşün. Kadere seni razı edecek hal, ölümü çok düşünmen ve kendine hal edinmendir. Peygamberimiz (sav) buyurdu, "Ölmeden önce ölünüz." Bu halin olabilmesi için kalbinin daima Hak ile olması lazımdır.


Yine Peygamberimiz buyurdu, "Günde on sekiz defa ölümü düşünen şehitlerle haşrolunur." Bu hadisin nüktesi sana şunu hatırlatmıyor mu: Günde defalarca yaptıklarının hesabını Allah'a vereceğini düşünen insan, her an kontrol ve murakabe edildiğini bilen insandır.

Şimdi düşün!

Böyle bir insan haram yiyebilir mi! Ve böyle bir insan dünyaya taparcasına sarılabilir mi! Elbette ki hayır. Bu kimseler devamlı Hakkı hatırlayıp, O'nu zikredeceğine göre elbette ki şehitlerle haşr olacaklardır.

Kadere rızanın bir başka şartı da bilerek ya da bilmeyerek işlediğin hatalara tövbe etmendir. Tövbe kalpte vücuda gelen masiva karanlığını aydınlatan Allah'ın rahmetinin o kalbe nüzulüdür. Bu sebeple hiç günahı olmamasına rağmen Allah'ın Sevgilisi bile günde yüz defa tövbe ediyor, ashabına ve bizlere tövbe etmemizi tavsiye ediyordu.







Eğer tövbeyi kendine hal edinirsen, kaderine de razı olur, Rabbi'ne "neden ve niçin" diye hesap sormazsın. Tabii, bu hal bir anda olmaz. Sayılanlara dikkatle sarıl ve yoluna devam et. Sonunda kendini, her şeyden razı bir kalp vadisinde bulursun.

Dünya seni o kadar sarmış ki, her an seninle ve sana şahdamarından yakın olan Rabbin ile arana perdeler girmiş. Sen, Rabbinle ne derece bir aradasın? O, sana şahdamarından yakın olmasına rağmen sen, O'na çok ama çok uzaksın. Belki de huzurunda oluyorum, iddiasıyla kıldığın namazda bile onunla değilsin.

Ya sokakta geziyor, ya ticaret yapıyor veya hanımınla kavga ediyorsun. Kısaca sen cesedinle O'nun huzurunda, ruhunla başka başka alemlerdesin. Bu hal devam ederse, kazanamayacağın muhakkaktır.

Bu halden kurtulup yepyeni bir halle donatılman lazımdır

Öyleyse bu halden kurtulup yepyeni bir halle donatılman lazımdır ki o da zühd ve takva yolunu ihtiyar etmenle mümkündür. Şimdi dünyayı kalbinden çıkar, varlık içinde de olsan ona itibar etme ki, senin adın zahid olsun.

Çünkü sen öyle bir hal taşıyorsun ki cesedin halk ile kalbin ise Hak iledir. Ve bu hal sende olursa her eserde O'nun fiilini göreceğinden, Hakkın eşyadaki tecellisini seyredeceksin demektir. Varlıkta Hakkın tecellisini seyreden insan, O'ndan korkmasın da ne yapsın!







HER ŞEYDE O'NUN AZAMETİ KULUN KARŞISINDA DİKİLİR.

Bu hale bürünmeye de takva denir. Büyüklerin bu vadide tavsiyelerinden biri de ihlas ile amel etmektir. Amellerin özü de ihlastır. Nicelerini tanırız ki görünüşleri ve de sözleri ile Müslümanlığı kimseye vermezler. İşlerine ve içlerine gelince çok bozukturlar. Sözde kuruşun hesabını verecek kadar dürüst kesilirler, hakikatte milyonların hesabını bile vermezler.

Bunların hali çok acıklıdır. İhlas ve samimiyetten mahrumiyet onları o denli düşürmüştür ki artık hataları amelde kalmayıp itikada geçmiştir. İşi iman sahibini imanından dolayı şikayet etmek olmuştur. Bu hal onu imanından da etti. İmanını kaybetti. Münafık oldu (Allah korusun).

Sakın ha!

Sakın sen bu hale gelme. Onun amelinde riya vardı. Mayasının Peygamberden olduğunu iddia ederdi, ne büyük yalandır bu. Görüldü ki mayası iblistenmiş. Onunla olanları da gördük, yüzleri döndü. Ne korkunç hal! Hala gidiyorlar, Esfel–i Safiline ve de Gayya'ya dostları ile...

Hak yolunda seni her an ayıktıran bir dosta ihtiyacın vardır. Yoktur deme. Her an konuşacağın, danışacağın, anlaşacağın kamil bir insana ihtiyacın var. Eğer onu dinler nefsini dinlemezsen istenilen olursun. Kaderinden razı olur, Allah'ın da razı olduğu kul olursun.

Sonra "Ey itminana ermiş nefis! Dön Rabbine, sen Rabbinden, Rabbin de senden razı olarak gir kullarımın arasına, gir cennetime" ayetindeki mana sende tecelli eder. Dua edelim, halin ve halimiz bu olsun inşaallah. (Prof. Dr. Haydar Baş Haziran 2009 İcmal Dergisi)

Van'da yolda kalan çiftçiler kurtarıldı

Van'ın Gürpınar ilçesinde kar ve buzlanma nedeniyle yolda kalan çiftçiler, iş makinelerinin desteğiyle kurtarıldı

13.11.2026 13:58:00
İHA
 
Van'da yolda kalan çiftçiler kurtarıldı
Van'da yolda kalan çiftçiler kurtarıldı
Van'da geçtiğimiz günlerde etkili olan kar yağışı ve buzlanmaya karşı çalışmalar devam ediyor. Gürpınar ilçesine bağlı Sıcaksu Mahallesi yolundan ilçe merkezine gitmeye çalışan çiftçiler, kar ve buzlanma nedeniyle traktör ve römorklarıyla yolda kaldı. Durumun Kırkgeçit Şantiye Şefliğine bildirilmesi üzerine ekipler hızla harekete geçti.






Bölgeye sevk edilen iş makineleriyle başlatılan çalışma ile yolda kalan traktör ve tarım makineleri halat yardımıyla iş makinelerine bağlanarak bulundukları yerden çıkarıldı. Ekiplerin çalışmasıyla çiftçilerin ana yola güvenli şekilde ulaşmaları sağlandı.








Karla mücadele ekipleri, ayrıca Sıcaksu Mahallesi'ne bağlı Tüzek Mezrası yolunda da kar temizleme çalışması yaptı.

Aile hekimliklerinde UHDS ile uzaktan sağlık hizmeti

Sağlık Bakanlığınca hayata geçirilen Uzaktan Hasta Değerlendirme Sistemi (UHDS) ile vatandaşlar aile hekimliği randevularına online olarak katılabilecek

13.11.2026 13:53:00
İHA
 
Aile hekimliklerinde UHDS ile uzaktan sağlık hizmeti
Aile hekimliklerinde UHDS ile uzaktan sağlık hizmeti
Sağlık hizmetlerine erişimin kolaylaştırılması, vatandaşlara sunulan sağlık hizmetlerinin sürekliliğinin sağlanması ve sağlık hizmetlerinde dijital imkanların etkin kullanılması amacıyla Sağlık Bakanlığı tarafından Uzaktan Hasta Değerlendirme Sistemi (UHDS) geliştirildi. UHDS; vatandaşların bulundukları ortamdan ayrılmadan, randevu aldıkları hekim ve ilgili sağlık personeliyle çevrim içi ve görüntülü görüşme gerçekleştirmelerine imkan sağlayan Bakanlığın dijital sağlık uygulaması sağlık hizmetlerinin niteliğine uygun olarak uzaktan görüşme, danışmanlık, bilgilendirme, izlem ve takip hizmetleri sunuyor.






UHDS hakkında bilgiler veren Dr. Okşan Serpil Can, "Bu sistem sayesinde vatandaşlarımız, özellikle yaşlı, engelli, kronik hastalığı bulunan veya sağlık kuruluşuna ulaşmakta güçlük yaşayan bireyler, uygun sağlık hizmetlerini bulundukları ortamdan alabilmektedir" dedi.








Aile Hekimi Dr. Okşan Serpil Can, UHDS ile vatandaşların uzaktan kolay bir şekilde danışmanlık alabileceklerini vurgulayarak "Uzaktan Hasta Değerlendirme Sistemi, yani UHDS, sağlık hizmetlerine erişimi kolaylaştıran ve vatandaşlarımızın hekimleriyle görüntülü görüşme yoluyla sağlık hizmeti almasını sağlayan önemli bir uygulamadır. Bu sistem sayesinde vatandaşlarımız, özellikle yaşlı, engelli, kronik hastalığı bulunan veya sağlık kuruluşuna ulaşmakta güçlük yaşayan bireyler, uygun sağlık hizmetlerini bulundukları ortamdan alabilmektedir. Aile hekimliği hizmetlerinin yanı sıra; gebelik ve lohusalık takibi, kanser tarama sonuçlarının değerlendirilmesi, sigara bırakma danışmanlığı ve Sağlıklı Hayat Merkezlerinin danışmanlık hizmetleri de uzaktan sunulabilecektir" diye konuştu.








UHDS ile sağlık hizmetlerinin sürekliliğinin ve erişilebilirliğinin sağlanması amaçlandığını söyleyen Can, "UHDS ile amacımız yalnızca sağlık hizmetine erişimi kolaylaştırmak değil, aynı zamanda sağlık hizmetlerinin sürekliliğini sağlamak, hasta takibini güçlendirmek ve ihtiyaç duyulan durumlarda vatandaşlarımızı doğru sağlık kuruluşlarına zamanında yönlendirmektir. Unutulmamalıdır ki uzaktan sağlık hizmetleri, yüz yüze muayenenin yerine geçmesi gereken her durumda değil, uygun olduğu durumlarda tamamlayıcı bir hizmet olarak sunulacaktır. Vatandaşlarımızı bu sistemi etkin kullanmaya davet ediyoruz" ifadelerini kullandı.








Vatandaşlar aile hekimliği randevularına MHRS web sitesi, MHRS mobil uygulaması veya e-Nabız uygulamasındaki 'Randevularım' bölümünde yer alan kamera simgesi aracılığıyla katılabilecek. Ayrıca MHRS'de kayıtlı doğrulanmış telefon numaralarına gönderilen SMS bağlantıları üzerinden de görüşmeye erişim sağlanabiliyor.

Ilık esintiden yıkıcı fırtınaya, lodos: Hangi tedbirler alınmalı?

Türkiye’nin batı ve güney kıyılarında yaşayanların özellikle sonbahar ve kış aylarında yakından tanıdığı lodos, yalnızca bir rüzgâr türü değil; günlük yaşamı, deniz ulaşımını ve hatta insan sağlığını doğrudan etkileyen güçlü bir meteorolojik olaydır

13.11.2026 12:49:00
Hasan Gündoğdu
 
Ilık esintiden yıkıcı fırtınaya, lodos: Hangi tedbirler alınmalı?
Ilık esintiden yıkıcı fırtınaya, lodos: Hangi tedbirler alınmalı?
Halk arasında "lodosun gözü yaşlı olur" deyişiyle bilinen bu rüzgâr, hem getirdiği ılık hava dalgaları hem de zaman zaman felakete varan şiddetli fırtınalarla dikkat çeker.






Lodos Nedir?

Lodos, güney ve güneybatı yönlerinden esen, genellikle beraberinde ılık hava ve yağış getiren yerel bir rüzgâr türüdür. Adını, antik dönemde denizcilik kültüründen alan lodos, Türkiye'de özellikle Marmara Denizi, Ege kıyıları ve Akdeniz'in batısında etkili olur.

Özellikle İstanbul ve çevresinde deniz ulaşımını aksatması, soba zehirlenmelerine (karbonmonoksit) yol açması ve çatı uçmalarına neden olması nedeniyle "gözü yaşlı" ve tehlikeli bir rüzgâr olarak anılır.






Lodos Nasıl Oluşur?

Lodosun oluşumu, atmosferdeki basınç merkezlerinin konumuna ve hava kütlelerinin hareketine dayanan fiziksel bir süreçtir:

Basınç Farkı: Kuzey Afrika çölleri üzerinden veya Akdeniz havzasından gelen sıcak ve nemli hava kütleleri ile kuzeyden gelen soğuk hava kütlelerinin karşılaşmasıyla basınç gradyanı oluşur.

Alçak ve Yüksek Basınç Etkileşimi: Genellikle ülkemizin batısında veya Balkanlar üzerinde etkili olan derin bir alçak basınç merkezi ile Doğu Avrupa ya da İç Anadolu üzerindeki yüksek basınç merkezi arasında kalan coğrafyada hava akımı başlar.

Kanal Etkisi ve Topoğrafya: Güney ve güneybatı yönünden esen bu hava akımı, Türkiye'nin dağ silsileleri ve boğaz coğrafyası (özellikle Çanakkale ve İstanbul boğazları gibi doğal koridorlar) nedeniyle sıkışarak hız kazanır. Dağ yamaçlarından aşağıya doğru inerken (Fön etkisi benzeri bir mekanizmayla) sıcaklığı daha da artar ve kurutucu, bunaltıcı bir karaktere bürünür.






Ülkemizde Son Zamanlarda Şiddetinin Artmasının Nedenleri Nelerdir?

Son yıllarda lodos fırtınalarının hem sıklığında hem de yıkıcı şiddetinde belirgin bir artış gözlenmektedir. Bu durumun arkasında yatan temel etkenler şunlardır:

İklim Değişikliği ve Küresel Isınma: Akdeniz havzası, küresel iklim değişikliğinden en hızlı etkilenen bölgelerin başında gelmektedir. Deniz suyu sıcaklıklarının yükselmesi, atmosferdeki enerji miktarını artırarak daha güçlü alçak basınç sistemlerinin ve ani fırtınaların oluşmasına zemin hazırlamaktadır.

Jet Akımlarındaki Sapmalar: Atmosferin üst katmanlarında, yüksek hızlı rüzgâr tünelleri olan jet akımlarında son yıllarda görülen zayıflama ve dalgalanmalar, hava sistemlerinin daha uzun süre aynı bölgede takılı kalmasına veya çok ani, sert geçişler yapmasına neden olmaktadır.

Kentsel Isı Adaları ve Betonlaşma: Büyük şehirlerdeki yoğun betonlaşma ve dikey mimari, rüzgâr koridorlarını değiştirmekte ve rüzgârın sokaklar arasında sıkışarak (tünel etkisiyle) yerel olarak daha yıkıcı hamleler yapmasına yol açmaktadır.






Şiddetli Lodoslar İçin Ne Tür Önlemler Alınmalıdır?

Lodosun getirdiği tehlikeler (çatı uçması, ağaç devrilmesi, karbonmonoksit zehirlenmesi, deniz ulaşımının aksaması) can ve mal kaybına yol açabileceği için bireysel ve kurumsal düzeyde şu önlemlerin alınması hayati önem taşır:

Bina ve Çatı Güvenliği:

Binaların çatı kaplamaları, kiremitler ve baca şapkaları düzenli olarak kontrol edilmeli, gevşek malzemeler sabitlenmelidir.

Balkonlarda ve pencerelerde rüzgârın savurabileceği saksı, tabela, mobilya gibi eşyalar içeri alınmalıdır.






Karbonmonoksit (Soba ve Doğalgaz) Zehirlenmelerine Karşı:

Lodos, bacalarda geri tepmeye (ters akıma) neden olarak soba ve kombi gazlarının içeri sızmasına yol açar. Lodoslu havalarda sobalar yatmadan önce mutlaka söndürülmeli veya kontrollü yakılmalıdır.

Menfezler asla kapatılmamalı, evlerde karbonmonoksit dedektörleri kullanılmalıdır.

Ulaşım ve Trafik Tedbirleri:

Yüksek profilli araçlar (kamyon, tır, minibüs) ile motosiklet sürücüleri şiddetli lodos anlarında köprü ve viyadük geçişlerinde son derece dikkatli olmalı, zorunlu olmadıkça trafiğe çıkmamalıdır.

Ağaç ve reklam panolarının altında araç park edilmemelidir.

Deniz ve Hava Ulaşımı Planlaması:

Şehir hatları vapurları, feribotlar ve deniz otobüsleri fırtına uyarılarını dikkate alarak seferlerini önceden iptal etmeli veya güvenli limanlarda beklemelidir.

Kış lastiği yoğunluğu başladı

Ticari araçlarda zorunlu kış lastiği uygulamasının 15 Kasım'da başlayacak olması nedeniyle lastikçilerde yoğunluk yaşanıyor

13.11.2026 11:54:00
İhlas Haber Ajansı
 
Kış lastiği yoğunluğu başladı
Kış lastiği yoğunluğu başladı
Ticari araçlarda zorunlu kış lastiği uygulamasının 15 Kasım'da başlayacak olması nedeniyle Düzce'deki lastik bakım merkezlerinde yoğunluk yaşanıyor.






Düzce'de hava sıcaklıklarının düşmesi ve yüksek kesimlerde kar yağışının etkili olmasıyla birlikte sürücüler kış lastiği değişimi için lastik bakım merkezlerine yöneldi. 15 Kasım'da başlayacak zorunlu kış lastiği uygulaması öncesinde işletmelerde yoğunluk oluşurken, uzmanlar sürücülerin kar yağışını beklemeden lastiklerini değiştirmeleri gerektiğine dikkat çekti.

"Kar yağmasını beklememek lazım"

Lastik Bakım Merkezi Müdürü Ümit Sel, kış lastiği değişimlerinde yoğunluğun başladığını belirterek, "Öncelikle hepinize iyi yayınlar diliyorum. Malum, yoğunluk başladı. 15 Kasım geldi. Ticari araçlarda kış lastiği zorunlu. Sürücüler de can güvenlikleri için buna uyuyor. Bu nedenle yoğunluğumuz var. Aslında mantıklı olan sadece kar yağmasını beklememek. Hava sıcaklığında sihirli bir rakam var, biliyorsunuz. Hava sıcaklığı 7 derecenin altına düştüğü zaman kış lastiğinin mutlaka takılması lazım. Biz de sürekli bu konuda uyarılarda bulunuyoruz" dedi.







"15 Kasım'ı beklememekte fayda var"

Son günlerde hava sıcaklıklarının sıfırın altına düştüğünü hatırlatan Sel, kış lastiği değişiminin geciktirilmemesi gerektiğini vurgulayarak, "Mesela bugün sabah uyandığımızda hava sıcaklığı eksilerdeydi. Yani kış lastiğini takma zamanı artık gelmiş demektir. İlla 15 Kasım'ı beklememekte fayda var. Çünkü 15 Kasım'da her sene yoğunluk oluyor. Hem biz sorun yaşıyoruz hem de insanlar mağdur oluyor. Bu durum bizi de mahcup ediyor. Mağduriyet oluşmaması ve sıkıntı yaşanmaması için sürücülerin daha erken gelmesinde fayda var" ifadelerini kullandı.






Sürücülere erken değişim çağrısı

Kış mevsiminin yaklaşmasıyla birlikte lastik bakım merkezlerindeki hareketlilik artarken, Ümit Sel, sürücülerin hem kendi can güvenlikleri hem de yoğunluk nedeniyle mağduriyet yaşamamaları için kış lastiği değişimlerini son güne bırakmamalarını tavsiye etti.

Adli süreçlerin dijital izi: HTS kayıtları hakkında bilmeniz gereken her şey

HTS kayıtları, İngilizce "Historical Traffic Search" (Geçmiş Trafik Araması veya Arama Trafiği Geçmişi) kavramının kısaltmasıdır. Adli soruşturmalarda, ceza davalarında ve hatta bazı hukuk davalarında (örneğin boşanma dosyalarında) sıklıkla karşımıza çıkan HTS kayıtları, cep telefonlarının ve hatların geçmişte gerçekleştirdiği iletişim trafiğinin teknik dökümüdür

12.11.2026 14:33:00
Hasan Gündoğdu
 
Adli süreçlerin dijital izi: HTS kayıtları hakkında bilmeniz gereken her şey
Adli süreçlerin dijital izi: HTS kayıtları hakkında bilmeniz gereken her şey
Halk arasında sıklıkla "telefonların dinlenmesi" ile karıştırılsa da HTS kayıtları tamamen farklı bir niteliğe sahiptir. Bu yazıda, HTS kayıtlarının kapsamını, neleri içerip içermediğini, nasıl elde edildiğini ve hukuki boyuttaki yerini tüm detaylarıyla inceleyeceğiz.






HTS Kayıtları Tam Olarak Neleri İçerir?

GSM operatörleri (Turkcell, Vodafone, Türk Telekom vb.) ve Bilgi Teknolojileri ve İletişim Kurumu (BTK) altyapısında saklanan bu veriler, iletişimin kiminle, ne zaman ve nereden yapıldığını gösteren meta verilerden (veri özetlerinden) ibarettir. Bir HTS raporunda yer alan temel başlıklar şunlardır:

• Arayan ve Aranan Numaralar: İletişim kuran tarafların telefon numaraları.

• Tarih ve Saat Bilgisi: Aramanın, mesajlaşmanın veya veri bağlantısının tam olarak ne zaman gerçekleştiği.

• Görüşme Süresi: Yapılan telefon görüşmesinin saniye cinsinden uzunluğu.

• İletişim Türü: Arama (sesli görüşme), SMS, MMS veya internet (data) bağlantısı türü.

• Baz İstasyonu Bilgisi (Konum Verisi): Görüşmenin gerçekleştirildiği esnada telefonun sinyal aldığı baz istasyonunun adresi, konumu ve sektörü.

• IMEI Numarası: Hattın hangi cihazda (telefon modelinde) takılı olarak kullanıldığı.






HTS Kayıtlarında Hangi Bilgiler BULUNMAZ?

En sık yapılan yanlış algılardan biri, HTS raporlarının konuşma içeriklerini barındırdığı yönündedir. HTS kayıtlarında konuşmaların ses içerikleri, SMS metinleri veya WhatsApp gibi internet tabanlı uygulamaların yazışma içerikleri yer almaz. Bu veriler yalnızca "iletişimin varlığını ve trafiğini" gösterir.






HTS ve Baz Analizi Ne Amaçla Kullanılır?

Adli makamlar, suçların aydınlatılması ve olay örgüsünün çözülmesi amacıyla HTS raporlarını detaylı bir "HTS analizine" tabi tutar. Bu analizlerin temel kullanım alanları şunlardır:

Konum Tespiti (Alibi Doğrulaması): Bir şüphelinin veya sanığın, suçun işlendiği saatte olay mahallinde olup olmadığını test etmek için baz istasyonu verileri incelenir. Telefonun hangi baz istasyonundan sinyal verdiği, kişinin o coğrafi alana yakınlığını coğrafi olarak haritalandırır.

Suç Ağı ve Örgüt İlişkilerinin Çözülmesi: Organize suç, dolandırıcılık veya terör dosyalarında, şüphelilerin birbirleriyle olay öncesi ve sonrası yoğun bir iletişim trafiği içinde olup olmadığını gösteren bağlantı haritaları çıkarılır.

Zaman Çizelgesi (Kronoloji) Oluşturma: Olay gününe ait telefon trafiği saniye saniye dizilerek şüpheli veya mağdurun hareket serüveni çıkarılır.






HTS Kayıtları Nasıl Elde Edilir?

Bireylerin kendi özel hatlarına ait geçmiş trafik dökümlerini operatörlerin bireysel uygulamalarından (örn. son birkaç aylık fatura detayları) görmesi mümkündür; ancak adli veya hukuki süreçlerde kullanılan resmi HTS raporları bu yolla elde edilmez.

Hukuki Prosedür: Ceza soruşturmalarında Cumhuriyet Savcılığının talebi ve Sulh Ceza Hâkiminin kararı (veya Ceza Muhakemesi Kanunu - CMK m.135 kapsamında) şarttır.

Hâkim Kararı Olmaksızın Elde Etme: Eğer HTS kayıtları hâkim kararı olmaksızın usulsüz bir şekilde temin edilmişse, "hukuka aykırı delil" niteliği taşır ve hiçbir yargı merciinde hükme esas alınamaz.

Saklama Süreleri: GSM operatörleri bu verileri yasal mevzuatlar çerçevesinde belirli bir süreyle (genellikle son 2 ila 5 yıl arası) saklamakla yükümlüdür. Çok eski döneme ait veriler sistemden silinmiş olabileceğinden, geçmişe dönük incelemelerde zaman aşımı süreleri önem arz eder.






Yargıtay İçtihatlarında HTS Kayıtlarının Delil Değeri

Türk yargı sisteminde ve Yargıtay'ın yerleşik kararlarında HTS kayıtlarının ispat gücü ile ilgili net çizgiler bulunmaktadır:

Tek Başına Mahkûmiyet Gerekçesi Olamaz: Yargıtay içtihatlarına göre, HTS kayıtları veya baz istasyonu çakışmaları tek başına bir kişinin suçlu olduğunu kanıtlamaya yetmez. Aynı baz istasyonundan aynı anda binlerce insan sinyal alabileceği için ("ortak baz çakışması"), bu veriler ancak tanık ifadeleri, kamera kayıtları, parmak izi veya fiziksel bulgular gibi diğer delillerle desteklendiği takdirde anlam kazanır.

Destekleyici ve Tamamlayıcı Rol: HTS kayıtları, sanık veya tanık ifadelerindeki çelişkileri ortaya koymak (örneğin "O saatte orada değildim" diyen birinin baz verileriyle orada olduğunun kanıtlanması) ve olaylar arasındaki kronolojik bağı kurmak açısından son derece güçlü birer yardımcı dijital delildir.

Özetle HTS kayıtları; modern ceza ve hukuk yargılamasında gerçeğin ortaya çıkarılması için kullanılan, telekomünikasyon verilerine dayalı teknik bir haritadır; ancak adil bir karar verilebilmesi için bu teknik verilerin mutlaka uzman bilirkişilerce analiz edilmesi ve hukuki süzgeçten geçirilmesi gerekir.

2019'dan bu yana kayıp olan Sefa Soyalp'i arama çalışmaları devam ediyor

İstanbul'da 2019'dan bu yana kayıp olan Sefa Soyalp'in bulunmasına yönelik Çekmeköy Alemdağ Ormanı ve çevresinde kadavra köpekleri destekli arama çalışmaları gerçekleştirildi. Soyalp'i arama çalışmaları havadan görüntülendi

12.11.2026 14:21:00
İHA
 
2019'dan bu yana kayıp olan Sefa Soyalp'i arama çalışmaları devam ediyor
2019'dan bu yana kayıp olan Sefa Soyalp'i arama çalışmaları devam ediyor
İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde İstanbul Emniyet Müdürlüğü Asayiş Şube Müdürlüğü Kayıp Şahıslar Büro Amirliği ekipleri tarafından 2019 yılında kaybolan Sefa Soyalp'in bulunmasına ve olayın aydınlatılmasına yönelik çalışma başlatıldı.






Bu kapsamda kayıp şahsın olay öncesinde ve sonrasında irtibat kurduğu kişilerle kullandığı cep telefonu hatlarına ilişkin HTS kayıtları incelendi. Yapılan incelemelerde Sefa Soyalp'in Kırıkkale, İstanbul ve Ankara'da bulunduğu ve bazı kişilerle ortak baz istasyonu kayıtlarının olduğu belirlendi. 






Özbekistan uyruklu Sırojıddın A. ile İstanbul'da aynı evde kaldığı tespit edilen Sefa Soyalp'in 20 Ekim 2019'da telefonunun kapandığı ortaya çıktı. Yaşanan gelişme üzerine Sefa Soyalp'in kaybolmadan önceki son günlerde irtibat kurduğu kişiler tespit edildi daha sonra yakalanarak gözaltına alındı. Sefa Soyalp'in ev arkadaşı olduğu öğrenilen Özbekistan uyruklu Sırojıddın A.'nın da aralarında olduğu 6 şüpheli yakalanarak gözaltına alındı.








Öte yandan, Sırojıddın A.'nın, Soyalp'in kaybolmasından hemen sonra araç ile Çekmeköy Alemdağ Ormanlarına gidip bir süre burada kaldığı tespit edilirken; ilgili noktada kayıp şahsın bulunmasına yönelik kadavra köpekli destekli arama çalışmaları gerçekleştirildi. Soyalp'e ait bir iz bulabilmek için yürütülen arama çalışmaları dronla havadan görüntülendi.






Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı

Bursa'nın İnegöl ilçesinde meydana gelen trafik kazasında kontrolden çıkan minibüs, fabrika duvarına ve ağaca çarptı. Kazada 1'i ağır olmak üzere 4 kişi yaralandı

10.11.2026 12:38:00
İHA
 
Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı
Minibüs önce fabrika duvarına, sonra ağaca çarptı: 4 yaralı
Kaza, saat 09.00 sıralarında Süleymaniye Mahallesi Babacan Caddesi'nde meydana geldi. Cadde üzerinde seyir halinde olan Baran Y. (23) yönetimindeki 03 LB 279 plakalı minibüs, yağış nedeniyle kayganlaşan yolda sürücüsünün direksiyon hakimiyetini kaybetmesi sonucu kontrolden çıktı.






Savrulan minibüs, önce fabrika duvarına, ardından ağaca çarparak durabildi. Kazada sürücü Baran Y. ile araçta yolcu olarak bulunan Fırat T. (16), Enes K. (21) ve Sait S. (21) yaralandı. 






Araçta bulunan yaralılar, çevredeki vatandaşların ve sağlık ekiplerinin yardımıyla çıkarıldı. Olay yerine sevk edilen ambulanslarla İnegöl Devlet Hastanesi Acil Servisi'ne kaldırılan yaralılar tedavi altına alındı. 






Yaralılardan Fırat T.'nin sağlık durumunun ciddiyetini koruduğu öğrenildi. Polis ekipleri kazayla ilgili inceleme başlattı.













Türkiye ve Mısır'ın Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi

Milli Savunma Bakanlığı Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ile Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'nın Mısır'ın ev sahipliğinde İskendiriye açıklarında Doğu Akdeniz'de gerçekleştirilen Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi. Tatbikat programı çerçevesinde sergilenen Türkiye'nin yerli ve milli savunma sistemleri göz doldurdu

09.11.2026 14:49:00
İHA
 
Türkiye ve Mısır'ın Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi
Türkiye ve Mısır'ın Dostluk Denizi 2026 Tatbikatı başarı ile gerçekleştirildi
Tatbikat 4 Kasım'da başladı. 8 Kasım'da İskenderiye açıklarında Doğu Akdeniz'de Mısır'ın ev sahipliğinde gerçekleştirilen Seçkin Gözlemci faaliyetleri çerçevesinde Türkiye'nin gururu çok maksatlı amfibi gemisi TCG Anadolu'dan yapılan gösteri ve sergilenen savunma sistemleri adeta dosta güven düşmana korku saldı.






Dostluk Denizi/ Bahr El Sadaka-2026 Tatbikatı, Mısır ve Türk Kuvvetleri arasında ikili ilişkilerin geliştirilmesi ve karşılıklı çalışılabilirliğin arttırılması maksadıyla Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanlığı ev sahipliğinde İskenderiye açıklarında Doğu Akdeniz'de icra edildi.








Türk Deniz Kuvvetleri'nin Deniz ve havadaki gösterileri göz doldurdu

Türk Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'ndan TCG Anadolu'nun yanı sıra TCG Gaziantep fırkateyni, TCG Meltem hücümbotu, 2 SH70 Helikopter, 3 AH 1W Taarruz Helikopter, ve 3 TB-3 İnsansız Hava Aracı'nın iştirak ettiği tatbikat kusursuz olarak icra edildi. Hava vasıtaları, SAT timi, Amfibi Hücum Timi ve 1'nci Sınıf Dalgıç Timleri'nin katılım sağladığı tatbikat bir hafta boyunca çeşitli senaryolar üzerine devam etti.








Tatbikata Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanlığı'ndan ise çok maksatlı amfibi gemi Gamal Abdel Nasser ile birlikte, M. Fahmy, El Fateh, Fouad Zekry, El Farouk ve Al-Arish gemileri de katıldı.








Tatbikatın gözlemci gününde Türk Deniz Kuvvetleri Komutanı Oramiral Dr. Ercüment Tatlıoğlu ve Mısır Deniz Kuvvetleri Komutanı Koramiral Mahmud Adel Fawzy iştirak etti.






Turgutlu'da feci kaza: 19 yaşındaki genç hayatını kaybetti

Manisa'nın Turgutlu ilçesinde otomobil ile çekicinin kafa kafaya çarpıştığı kazada ağır yaralanan 19 yaşındaki Burak Efe Şenyüz, kaldırıldığı hastanede hayatını kaybetti

09.11.2026 14:37:00
İHA
 
Turgutlu'da feci kaza: 19 yaşındaki genç hayatını kaybetti
Turgutlu'da feci kaza: 19 yaşındaki genç hayatını kaybetti
Kaza, sabah saat 08.20 sıralarında Turgutlu ilçesine bağlı Derbent Mahallesi D-300 Ankara-İzmir karayolunda meydana geldi. Edinilen bilgiye göre, İzmir istikametinde seyir halinde olan Burak Efe Şenyüz (19) yönetimindeki 45 NU 015 plakalı otomobil ile Ankara yönünden mahalle arasına sol dönüş yapmak isteyen Halil K. (54) idaresindeki 45 AZ 410 plakalı çekici kafa kafaya çarpıştı.






Şiddetli çarpışmada otomobil sürücüsü Burak Efe Şenyüz ağır yaralandı. Olay yerine sevk edilen sağlık ekipleri tarafından ilk müdahalesi yapılan genç sürücü, ambulansla Turgutlu Devlet Hastanesi'ne kaldırıldı. 






Şenyüz, doktorların tüm müdahalelerine rağmen kurtarılamayarak hayatını kaybetti. Kazayla ilgili adli soruşturmanın sürdüğü öğrenildi.

Kocaeli'de uyuşturucu operasyonlarında 143 şüpheli yakalandı

Kocaeli'de narkotik ekiplerince son bir haftada düzenlenen çalışmalarda 143 şüpheli yakalandı, çeşitli miktarlarda uyuşturucu madde ele geçirildi

09.11.2026 14:13:00
İHA
 
Kocaeli'de uyuşturucu operasyonlarında 143 şüpheli yakalandı
Kocaeli'de uyuşturucu operasyonlarında 143 şüpheli yakalandı
İl Emniyet Müdürlüğü Narkotik Suçlarla Mücadele Şube Müdürlüğü ekiplerinin gerçekleştirdiği çalışmalarda, 1 kilo 327 gram esrar, 618 gram sentetik kannabinoid, 230 gram muhtelif uyuşturucu madde ve 6 bin 915 sentetik ecza ele geçirildi.






Operasyonlarda ayrıca 2 tabanca, 268 fişek ve 5 hassas terazi bulundu. Suçtan elde edildiği değerlendirilen 48 bin 95 liraya da el konuldu.




















logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.