Üretim teker teker duruyor

EYÜP KABİL / DETAY HABER

Türkiye'nin enerjide dışa bağımlılığı çok pahalıya mal oluyoru. 10 günlük doğal gaz akışının kesilmesi bile Türk sanaysini durdurdu.

Makinelerimizin çalışması başka ülkelerin istafına bırakılan ülkemiz için bu durum son derece küçük düşürücü.

Türkiye'nin üç büyük doğal gaz tedarikçisinden İran'ın teknik arıza bildirerek 10 gün süreyle Türkiye'ye gaz akışını kesmesi sonrasında BOTAŞ doğalgaz santralleri ve büyük ölçekli tüketicilere olan gaz akışını azaltma kararı almıştı.

BOTAŞ tarafından gönderilen yazıda son günlerde mevsimsel koşullardan kaynaklı doğalgaz tüketiminin artması ve yurt dışı arz kaynaklarından sağlanan doğalgaz kesintisi nedeniyle arz-talep dengesinde bazı güçlüklerle karşılaşıldığı belirtilmişti.

Gıda üreticisi muafiyet istemişti

Türkiye Süt, Et, Gıda Sanayicileri ve Üreticileri Birliği (SETBİR) Yönetim Kurulu Başkanı İsa Coşkun ise BOTAŞ'ın aldığı kararın ardından doğal gaz ve elektrikte yapılacak kısıntıların süt ve et tedarik zincirinde aksamalara sebep olacağını belirterek sektörün enerji kısıntısından muaf tutulmasını talep etmişti.

Coşkun, yaptığı yazılı açıklamada, mevsim koşulları sonucu oluşan talep artışıyla arzda yaşanan sıkıntılar nedeniyle doğal gaz ve elektrikte yapılacak kısıntıların sektöre yansımalarını değerlendirdi.

Üyelerinin işletmelerine gelen ham maddeler olan çiğ süt ve etin hızlıca işlenmediğinde bozulma riski bulunduğunu hatırlatan Coşkun, "Özellikle çiğ süt çabuk bozulabilen bir ham madde olması sebebi ile 24 saatten fazla depolanamamaktadır. Bu nedenle süt ve süt ürünleri üretimi yapan şirketlerin çiğ sütü mamule çevirmek için kesintisiz çalışması gerekmektedir" ifadelerini kullandı.

Coşkun, kısıtlamanın, süt ve et tedarik zincirinde aksamalara sebep olacağını vurgulayarak üretimin devamlılığı ve ham maddenin sürekliliği sebebiyle, süt ve et sektörlerinin enerji kısıntısından muaf tutulmasını talep etti.

Bunun üzerine BOTAŞ tarafından üreticilere gönderilen e-posta ile ilaç, et ve et ürünleri ile süt ve süt ürünleri üreten işletmeler için doğalgaz kesinti uygulamasının sonlandırıldığı bildirildi.

Fabrikalar makineleri durdurmaya başladı

Diğer yandan Kartonsan ve Ege Endüstri, enerji kısıtlamaları nedeniyle üretime geçici olarak ara verdiklerini KAP'a bildirdi.

Kartonsan doğalgaz tedariğinde gidilen kısıtlama, Ege Endüstri ise elektrik kesintisi nedeniyle üretime geçici olarak ara verdiğini duyurdu. Kartonsan KAP'a yaptığı açıklamada, üretim faaliyetlerinde doğalgaz kullandığını belirterek, "Doğalgazın yurtdışından tedarikinde ulusal ölçekte tedarik sıkıntısı yaşanması sebebiyle, tedarikçi tarafından arz edilen dogalgaz miktarlarında kısıtlama uygulanmaya başlanmıştır. Bu kapsamda 1 Nolu Karton Üretim Hattımızda (KM1) dogalgaz tedarik kısıtlaması kaldırılıncaya kadar, 21.01.2022 tarihinden itibaren üretime geçici olarak ara verilmiştir" dedi.

Ege Endüstri ise KAP'a yaptığı açıklamada, Ege Serbest Bölge'de 25-27 Ocak arasında 48 saat elektrik kesintisi yaşanacağı yönünde bildirim aldıklarını belirterek, "Yaşanacak elektrik kesintisi nedeniyle serbest bölge fabrikamızda üretim yapılamayacaktır" dedi.

Pınarbaşı fabrikası için ise şu anda elektrik kesintisine yönelik şirkete tebliğ edilen bir elektrik kesintisi bildirimi bulunmadığını belirten Ege Endüstri, "Şirketimize tebliğ edilen bir elektrik kesintisi bildirimi olmamakla birlikte, sözlü olarak, geçen haftalardaki tüketim ortalamasına göre yaklaşık % 15 oranında elektrik tüketimini azaltmamız beklenmektedir" açıklamasını yaptı.

Otomotiv sektörüne zararı 1 milyar dolar

Türk sanayisinin lokomotifi sayılan otomotiv sektöründe ise bir yandan çip krizi nedeniyle bazı fabrikalar üretime yeniden ara verme kararı alırken, diğer yandan TEİAŞ'ın OSB'lerde en az 3 gün elektrik kısıtlaması yapacağını açıklaması büyük endişe yarattı.

Gelişmenin otomotive faturasının çok ağır olacağını dile getiren sektör yetkilileri, kesintilerin acil eylem planı çerçevesinde, stratejik sanayi kolları ve ihracat etkisi gözetilerek yönetilmesi çağrısında bulundu.

Sektör yetkilileri, üretimde üç günlük bir kesintinin otomotiv ekosisteminde 1 milyar dolarlık kayıp yaratacağını belirtiyor.