İçişleri Bakanı Ali Yerlikaya, "Sadece yabancı düşmanlığından, nefret ikliminden, ırkçılıktan, faşistlikten nemalanan siyaset yapısı bana göre 8 Aralık'ta çökmüştür, onların artık kendilerine yeni kapı bulmaları lazım." dedi.

Bakan Yerlikaya, TGRT Haber canlı yayınında gündeme ilişkin açıklamalarda bulundu, soruları yanıtladı.

Türkiye'de yasal kalış hakkı olan yabancı sayısına ilişkin bilgi veren Yerlikaya, ülkede toplam 4 milyon 163 bin 101 yasal kalış hakkı olan yabancı bulunduğunu, bunun 2 milyon 911 bin 525'inin geçici koruma altındaki Suriyeliler olduğunu bildirdi.

Yerlikaya, Türkiye'nin Suriye yaklaşımına dikkati çekerek, "Cumhurbaşkanı'mız ilk günden itibaren, göreve geldiğinde şunu söyledi, 'Zalimin karşısında mazlumun yanında yer almak suretiyle tarihte doğru noktada yer almak.' Aslında bu söz tam da bizim ilkemiz. Herkes, her millet, her devlet, kişi olarak da bizler aslında iz bırakıyoruz. Esed'in arkasında bıraktığı izin nasıl olduğunu görüyoruz, ekranlarda her gün izliyoruz ama Türkiye Cumhuriyeti Devleti, Sayın Cumhurbaşkanı'mızın hükümetleri dönemindeki liderliğiyle biz doğru tarafı şöyle tanımlıyoruz, insaniyiz, vicdaniyiz." diye konuştu.

Yerlikaya, Suriye'de rejimin devrilmesinin ardından ülkesine dönen Hatoum ailesinin 10 yaşındaki oğlu Muhammed Eyman'a, İstanbul'da okuduğu Ahmet Kabaklı İlkokulu'nda düzenlenen veda töreniyle ilgili olarak, şunları söyledi:

"Dün Başakşehir'de bir okulda Muhammed hepimizi ağlattı gerçekten, orada o masum, günahsız sabiler birbirleriyle kucaklaşıyorlar. Mülakat yapmışlar, 'Ne diyorsunuz Muhammed'in gitmesine'' diye, 'Aslında kalmasını isterdim ama onun da memleketine, toprağına, vatanına dönmesi belki kendisi için daha iyi olur.' diyorlar. O metinleri onlara yazıp versek 'Bunları söyle' desek, onu başaramazlar ama onların o günahsız dilleri, yürekleri bize öyle öğretiler veriyor ki, biz de aslında tam o gönülle uyumlu bir göç politikası ve gönüllü dönüş sergiliyoruz." ifadelerini kullandı.

Yerlikaya, 9-25 Aralık arasında geri dönüşlerin yaklaşık 29 bini bulduğuna vurgu yaparak, günlük ortalama sayıların her geçen gün arttığını kaydetti.

Dünyada ve Türkiye'de yükselen yabancı düşmanlığına değinen Yerlikaya, "Evet biz ensarız, onlar da muhacir çünkü bizim inanç ve medeniyet sistemimizden öğrendiğimiz bu. Sadece yabancı düşmanlığından, nefret ikliminden, ırkçılıktan, faşistlikten nemalanan siyaset yapısı bana göre 8 Aralık'ta çökmüştür, onların artık kendilerine yeni kapı bulmaları lazım. Hiç kimsenin tanımadığı, bilmediği birkaç kişiyle beraber hareket edip de devamlı surette otobüs kaldırarak, 'Bunları ben gelirsem göndereceğim, bu insanlara bizim harcadığımız paralar.' diyen insanlar şu anda neredeler, hani'" dedi.

Suriyelilerin geri dönüşlerine değinen Yerlikaya, çeşitli bakanlıklar ve kamu kurumlarında yürütülen yasal süreçler hakkında bilgi verdi.

Yerlikaya, Suriye'deki yönetimle kuracakları işbirlikleriyle ilgili olarak, şöyle devam etti:

"Şimdi Şam'da bayrağımız dalgalanıyor. Büyükelçiliğimiz, birkaç güne kadar da Halep'te başkonsolosluğumuz açılacak. Sayın Cumhurbaşkanı'mıza arz ettik, orada Göç İdaresi Ofisi açıyoruz, hemen, ilk önce onlar açılıyor. Neden' Burada halen aramızda, Muhammed gibi gitmeden önce burada doğan 872 bin çocuk vardı değil mi' Gidenlerle beraber 1 milyonun üzerinde çocuk burada doğdu. Evlilikler, boşanmalar, ölüm yani onlara ait yaşamın izi olan tüm kayıtlar, nüfus özetle Göç İdaresinde, bizde. Geçici koruma kapsamı bitti, karşıya geçti. Diyecek 'Bu benim çocuğum.' Suriye'de kayıt yok, oradaki nüfus idaresinde kayıt yok. Kaldı ki Esed de onun adamlarının da nüfus ve tapuya neler yaptığını gördük ekranlarda. Dolayısıyla bunu ben kabinede arz ettim Cumhurbaşkanı'mıza, buradaki kayıt sistemlerimizin orada ihtiyaç olan Suriyelilere kullandırmak ve onların ihtiyaçlarını giderme noktasında aksiyon alıyoruz."

"Biz doğru taraftayız. Biz doğru zemine basıyoruz"

Türkiye'nin, Suriye'nin komşusu olarak aynı medeniyet değerlerini taşıdığını belirten Yerlikaya, dünyaya örnek komşuluk ve göç politikasının gereğini, Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan'ın liderliği ve talimatıyla yapacaklarını dile getirdi.

Yerlikaya, "Bizim komşularımızla ve diğer dost ve kardeş, müttefik ülkelerle her bakanlığın olduğu gibi bizim de güvenlik ve işbirliği, kolluk eğitim işbirliği mutabakat zaptlarımız var. Düşünün bak banka rejimi yok. Merkez bankasında bir lira yok. Zulme uğramış, mağdur olmuş, mazlum olmuş ve varlıkları soyulmuş. Tam da bu. Böyle bir ortamda komşu bu. Şimdi ne yapmamız lazım bizim'" şeklinde konuştu.

Suriye'den, Sednaya Hapishanesi'ni AFAD'ın da taraması için talep geldiğini dile getiren Yerlikaya, "Hemen büyükelçimizle de irtibata geçtik. AFAD Başkanımız ve beraberindeki 123 arkadaşımızı, 43 araç, 4 arama köpeği hemen oraya gönderdik. 2 gün çalıştılar. Duvar arkası görüntüleme cihazı, yer radarı ve sismik akustik dinleme cihazı gibi bizdeki son teknoloji envanterle beraber oraya gittik. Binaların her tarafını aradık. Herhangi bir şey bulamadık ama yapanlara nefretimiz daha da arttı. İçerideki arkadaşlarımız anlatılır gibi olmayan şeyler anlattı." diye konuştu.

Bazı medya organlarının "AFAD bir şey bulamadı Esed bir şey yapmamış" şeklindeki eleştirileri hatırlatılan Yerlikaya, şöyle devam etti:

"Bakan ama görmeyen, görse anlamayan, anlamak istemeyen bir muhalefet dili kullanırsanız işte o zaman böyle yanlışta ısrar edersiniz. Biz onlara diyoruz ki yanlış taraftasınız. Doğru tarafa gelin. İnsanların öldüğü, öldürüldüğü, dul bırakıldığı, yetim bırakıldığı, öksüz bırakıldığı, engelli hale getirildiği 13 yıl boyunca insanların gözü önünde bu yapılırken Sedneya bunun müşahhas bir örneği oldu. Bunu manşet atanları da biz kınıyoruz. Trakyalıların da ifade ettiği gibi bastıkları tahta çürük, bulundukları yer yanlış. Biz doğru taraftayız. Biz doğru zemine basıyoruz."

"İçişleri Bakanlığının görevi suçu önlemek, suçluyu yakalamak ve adalete teslim etmek"

Yerlikaya, İçişleri Bakanlığının görevinin suçu önlemek, suçluyu yakalamak ve adalete teslim etmek olduğuna dikkati çekerek "Ama bir farkındalık getirdim ben, iki günümüz bir olmayacak. Bir önceki aydan daha iyi olacağız. Kişilere karşı işlenen 10 önemli suç var." dedi.

2023'te, 745 bin olan 10 katalog suç toplamını 31 bin azaltarak 714 bine indirdiklerini bildiren Yerlikaya, "konut dokunulmazlığı" suçunun yüzde 14, "kişiyi hürriyetinden yoksun bırakma" suçunun yüzde 11, "kasten öldürme" suçunun yaklaşık yüzde 11, "kişilerin huzur ve sükununu bozma" suçunun da yüzde 10,7 azaldığını ifade etti.

Mal varlığına karşı işlenen 9 suça ilişkin verileri de paylaşan Yerlikaya, toplam 276 bin 945 olan olay sayısını, 82 bin 380 düşürdüklerini kaydederek, "194 bin 565 olmuş. Yüzde 30 azalış var. Aydınlatma oranı ise yüzde 14,6. Aydınlatma oranını 21 Aralık akşamı yüzde 83,5'e çıkarmışız." bilgisini verdi.

Kolluk kuvvetlerinin yakasında kamera olacak

Suçla mücadelede liyakat, takip ve başarının ödüllendirilmesi yolunu izlediklerini aktaran Yerlikaya, "Asayişle ilgili 2025 yılının 8. ayında vatandaşla, benim polisim, jandarmam ve denizde sahil güvenlik kimle yan yana gidip de bir işlem yapıyor veya konuşuyorsa, yakasında kamera olacak. Tüm ilişkilere de bir standart getireceğiz. Avrupa Birliği ülkelerinden hangi İçişleri Bakanı' Amerika'daki iç güvenlik bakanı veya diğer ülkelerden hangisi bu şekilde gelip de 19 temel katalog suçları nereden nereye getirdiğini açıklayan varsa, ben bulamadım." ifadelerini kullandı.

Yerlikaya, organize suç örgütleriyle yapılan mücadeleye ilişkin, şu değerlendirmeyi yaptı:

"Kim bizim vatandaşımıza şekil yapabilir ki' Amiyane tabirle konuşuyorum. Kim racon kesebilir' Ben onlara suç işlemekte kibirlenenler diyorum. Sen kimsin ki benim vatandaşıma ahkam kesiyorsun' Ne yapacağını söylüyorsun' Onun alın teriyle kazandığı kazanca, göz dikiyorsun. Biz bunların karşısında devlet olarak, hükümet olarak, kanun olarak, nizam olarak, kolluk olarak, adliye olarak, savcı olarak durmak zorundayız."

Göreve geldiği günden bu yana bu konuda 6 bin 385 kişinin tutuklandığını aktaran Yerlikaya, "819 organize suç çetesi çökertildi. 106 milyar liralık mal varlığına el konuldu. Vatandaşın bize vermiş olduğu cesaretle, kanunun bize vermiş olduğu o güçle, o yetkiyle bizim gözü kara olmamız lazım. Biz de bunlara meydan okuyoruz. Göçmen kaçakçılığı organizatörlerine meydan okuyoruz." şeklinde konuştu.

Yerlikaya, uyuşturucuya da meydan okuduklarını vurgulayarak, "Bakın 1,5 yılda uyuşturucudan 53 bin tutuklama oldu." dedi.

Türkiye'nin düzensiz göç konusunda transit ülke olduğuna dair eleştirilere de cevap veren Yerlikaya, "Bizim doğu sınırlarımızda 561 kilometrelik İran hududumuz var. 383 kilometre Irak, 911 kilometre Suriye sınırımız, 472 kilometre Trakya hududumuz var. İran tarafı düzensiz göç rotası oradan geliyor. 223 bin geçen yılın ilk 11 ayında gelmiş girememiş, oradaki hudut kartalları engellemiş, almamış. Bu yıl yine aynı dönemdeki gelen ve engellenen, alınmayan sayısı 104 bin. Yani yüzde 60 düştü. 3 bin kilometrelik Ege kıyısı, 472 kilometrelik de Yunanistan ve Bulgaristan'ın karşısı olan bizim sınırlarımız. Biz şunu söylüyoruz: Gelirsen engellenirsin, giremezsin, hiç boşuna gelme. Çıkmak istiyorsan aklından bile geçirme. Biz seni denizde de, karada da yakalarız." değerlendirmesinde bulundu.