Yeşil Yol, yabancı maden şirketleri için
Karadeniz'de tartışmalara yol açan ve sözde yaylaları birleştirmek için planlandığı savunulan 2600 kilometrelik Yeşil Yol'un yabancı maden şirketlerinin işini kolaylaştırmak için tasarlandığı ortaya çıktı
27.08.2015 00:00:00
Yusuf Reşit BEYAZAL/RİZEBugüne kadar çok sayıda protestoya yol açan Karadeniz Bölgesi'nde 8 ilin yaylalarını birbirine bağlayacak olan ve yaklaşık 2600 km uzunlukta olması planlanan Yeşil Yol'un altında maden talanının yattığı ortaya çıktı. Bu kapsamda Artvin ve Gümüşhane'den sonra Rize'nin İkizdere İlçesi'nde bulunan yeşili, havası ve suyuyla dünyaca ünlü Anzer Yaylası'nda da maden çalışmaları başlatıldı. Söz konusu maden arama ve çıkarma faaliyetleri 19 Temmuz 2003 yılında çıkartılan ve 25173 sayılı Resmi Gazete'de yayınlanan Maden Kanunu'na dayanıyor. Yabancıların Türkiye'deki madenleri daha rahat işletebilmesi için Maden Kanunu'nun yanı sıra Türk Petrol Kanunu, Köy Kanunu, Tapu Kanunu gibi mevzuatta önemli değişikliklere gidildi. Bu çerçevede yaylaların yabancı şirketlere satışının önü açıldı. Yabancı şirketlerin özellikle Rize'deki maden yataklarına ilgisini artırdı. Bu kapsamda Çayeli'ndeki bakır madeni Kanadalı şirket tarafından işletiliyor. Turizm bahane maden şahaneKonuya ilişkin açıklamalarda bulunan Mühendis Hasan Peçe, bölgede çok sayıda maden ruhsatının verildiğine işaret ederek, "Bu ruhsatlarla burada madenler çıkartılacak, madenler bu yoldan rahat rahat birileri tarafından götürülecek. Halkımıza 'bölgede turizm gelişecek' deniliyor. Rize'de 'bölgemizde turizmin gelişmesi için faaliyet yapıyoruz, yol yapıyoruz' diyorlar. Oysa bunun gerçeklerle alakası yok" dedi.Rize'de yolu olmayan mahalleler varRize Hemşin Çamlıtepe'den Hasan Karagül isimli bir vatandaş ise evinin Sırt Mahallesi'nde olduğuna işaret ederek, "Evimizi yaparken yolun bir kilometre uzakta olması sebebiyle evin malzemelerini sırtımızda taşıdık. Yolun kıymetini çok iyi bilen insanlardan birisiyim. Hala evimin yolu yok, yol 300 metre ötede" şeklinde konuştu. Karagül, "Yeşil Yol adı altında yer altı ve yer üstü kaynakları ile madenler yabancı şirketlere teslim edilecek" diyerek, tepkisini gösterdi. Rize Hemşin yöresindeki halk ise yola karşı olmadıklarını, mevcut yollarının genişletip düzeltilmesi gerektiğini belirterek, "Yeşil Yol'un arkasında başka düşünceler var" şeklinde konuştu. Yöre halkından bazıları ise "Yol yapım çalışması bittikten sonraki süreç ile ilgili büyük endişeler taşıyoruz. Toprağın altında maden olduğunu biliyoruz. Böyle büyük yollar damperli kamyonların taşıma yapması için yapılır" görüşünü seslendirdi. Karadeniz'in serveti yabancının cebine taşınacakÇocukluğu Rize Kaçkar yaylalarında geçmiş olan Avukat Lütfullah Önder, Yeşil Yol'a ilişkin çarpıcı tespitlerde bulunarak, şunları söyledi: "Dünyada en çok bir ton topraktan 100 gram altın çıkartılırken Gümüşhane-Artvin arasında bulunan altın madeni damarında 1 ton topraktan 1 kilonun üzerinde altın çıkartılıyor. Yabancı firmalar bu işi üstlendi, ruhsatı aldı. Her gün toprağıyla birlikte bu ülkeden altın alıp götürüyorlar. Değişen Maden Yasası'yla altın madeninde devletin payı yüzde 2'ye düşürüldü. Bugün Gümüşhane'den Artvin'e kadar o altın madenini Kanada firması işletiyor. Çıkardığı 100 liralık altından 98 lirası kendisine kalıyor, 2 lirasını devlete veriyor. Peki, neye göre veriyor? Yine 2004'te çıkartılan kanunla birlikte beyan usulü getirildi. Bu firma ben 100 kilo altın çıkardım derse, 2 kilosunu devlete verecek. Örneğin 10 ton altın çıkartıp 100 kilo beyan edecek olursa, yine bunun 2 kilosunu devlete verecek. Daha vahim olanı yine çıkarılan bu Maden Yasası'nın 9. maddesi gereği 'madencilik faaliyetleri teşvikten yararlandırılır' diyor. Bu firma yurt dışına ihracat yaptığı için ihracat teşviklerinden yararlandırılacak. Yani bu firma bir taraftan altınımızı götürürken, devlete 2 verecek devletten 6 alacak. Yani nakliye parasını dahi bu milletten çıkaracak. Demek ki bununla yetinmemiş olacaklar ki, bu dağlardan çıkarılacak altınların örneğin Trabzon Limanı'na nakliyesi söz konusu... Karadeniz'de yol maliyetli olduğu için çıkarılan madeni taşımak için yolu dahi devlete yaptırıyorlar. Ama çıkıp 'burada altın çıkarılıyor, çıkarılan altının nakliyesi için yol yapılması lazım, bu dağlara yapılacak yol da maliyetli, bu firma bunu üstlenmiyor, devlet olarak biz bunu yapıyoruz' demiş olsalar, o zaman halk çok daha büyük bir tepki gösterecek. Bu durumda şu an bu Yeşil Yol'a karşı çıkanların sayısı 20 ile çarpılacak. Bunun için buna bir kılıf bularak, 'Biz Karadeniz'de yayla turizmini geliştiriyoruz. Bunun için de Samsun'dan Artvin'e yol yapıyoruz' diyorlar."
