‘Allah, sanat sahibini sever’

Cenab-ı Hak, Kur'an'da, "Ey iman edenler! Mallarınızı karşılıklı rıza ile yapılan ticaret dışında bâtıl ile (haram ve haksızlıkla) aranızda yemeyin, nefsinizi ve birbirinizi öldürmeyin. Allah şüphesiz ki size merhamet edicidir." (Nisa, 29).

İmam Ali (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Ticaretle meşgul olun. Zira hiç şüphesiz insanların elinde olan şeylerden sizin için bir zenginlik vardır. Şüphesiz Aziz ve Celil olan Allah, emin olan sanat sahibini sever." (Vesail'uş-Şia, 12/4/6).

İmam Sâdık (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Ticaret aklı artırır." (el-Kafi, 5/148/2).

Mualla b. Huneys şöyle diyor:

Ebu Abdillah (a.s.) beni pazara geç giderken gördü ve şöyle buyurdu: "İzzetine sabah erkenden git." (a.g.e. 3/2).

İhtişam b. Ehmer şöyle diyor: "Ebu'l Hasan (a.s.) (İmam Kazım) gördüğü herkese, 'İzzetine (yani pazara) erkenden git' diye buyururdu." (el-Kafi, 5/149/7).

Ticareti terk etmek hususunda İmam Sâdık (a.s.) şöyle buyurmuştur: "Ticareti terk etmek aklı azaltır." (a.g.e. 148/1).

İmam Sâdık (a.s.), "Ben refaha erdim, ticareti terk edeyim mi?" diyen Muaz b. Kesir'e şöyle buyurmuştur: "Şüphesiz bunu yaparsan aklın azalır." (a.g.e., h.4).

İmam Sadık (a.s.), Muaz'a şöyle buyurmuştur: "Ey Muaz! Ticaretten dolayı zayıfladın mı yoksa, ticaretten yüz mü çevirdin."

Muaz, "Hayır ben ne zayıfladım, ne de yüz çevirdim" deyince, "O halde sana ne oldu?" diye buyurdu.

Muaz, "Ben bir şeyi bekliyordum. Bu da Velid'in öldürüldüğü zamandı. Benim çok malım vardı. Şu anda da elimde çok mal var. Hiç kimseye de borcum yok. Ömrümün sonuna kadar da yesem biteceğini sanmıyorum" deyince, İmam Sâdık (a.s.) şöyle buyurdu: "Şüphesiz ticareti terk etmek aklı giderir. Aileni genişlikte tut. Onların da sana (yardım için) çaba sarf etmelerinden sakın." (a.g.e., h.6).

İmam Sadık'a (a.s.), "Benim bir servetim var ve pazarı (ticareti) bırakmayı kararlaştırdım" diyen elbise satıcısı Muaz b. Kesir'e şöyle buyurdu: "Bu takdirde görüşün itibardan düşer ve hiçbir şeyde senden yardım dilenmez." (a.g.e., 149/10).

İmam Sâdık (a.s.), elbise satıcısı Muaz'ı soruşturdu. Kendisine, "O ticareti terk etti" dediklerinde ise şöyle buyurdu: "Bu şeytanın işidir. Her kim ticareti terk ederse aklının üçte ikisi gider. O, Şam'dan bir kervanın geldiğini, Resûlullah'ın (s.a.a.) ondan mal aldığını, onunla ticaret ettiğini, kâr ettiğini ve böylece borcunu ödediğini bilmiyor mu?" (Vesail'uş-Şia, 12/8/10). (Muhammed Muhammedî Reyşehrî, Mizanu'l-Hikmet).

OKAN EGESEL