21 yıldır devlet başkanı olan Türkmenistan Cumhurbaşkanı Saparmurat Niyazov evvelsi gün 66 yaşında kalp krizinden hayatını kaybetti. Muhaliflerine karşı sert tutumuyla bilinen ve ülkenin çoğu kararına tek başına imza atan Türkmenbaşı'nın vefatının ardından, bölgedeki yeni dengelerin nasıl oluşacağı büyük önem kazandı. Zira Türkmenistan Orta Asya'da hem çok stratejik bir konuma sahip, hem de Orta Asya ülkeleri arasında en büyük doğalgaz rezervine sahip olan ülke. Türkmenistan'ın doğalgaz rezervinin 28 trilyon m3 olduğu, 2020 yılına kadar 2.5 trilyon m3 üretim yapacağı tahmin ediliyor. Bu anlamda bu ülkedeki siyasi gelişmeler, doğrudan dünya enerji piyasasını ve bizim ceplerimizi etkileyecek gibi görünüyor. Renkli bir kişilikSAPARMURAT Niyazov, Türkmenistan'da diktatörlüğe benzer bir yönetim sürdü denilebilir. Örneğin ocak ayına kendi ismini, nisan ayına ise annesinin ismini verdi; Fotoğrafları, votka şişelerini, konyak ve çeşitli gıda ürünlerinin paketlerini süsledi; ülkenin en yüksek dağına kendi adını koydu; 2001 yılında Ruhname adlı bir kitap yayınladı ve bu kitabı üç kere okuyan herkesin cennete gideceğini bildirdi. Orta Asya'nın en büyük camisini kendi köyü Kıpçak'ta 2004'te ibadete açtı. Cami, 113 milyon dolara mal oldu. Tabii bu davranışlarıyla ülkedeki özgürlükçü ve demokrat hareketlerle de ters düşerek azımsanamayacak derecede muhaliflere sahip oldu ve o da mümkün mertebe bu muhalifleri ülke dışına sürdü.Niyazov'un ölümünün hemen ardından, onun ülke dışına sürmüş olduğu muhaliflerinden ülkeye dönüş açıklamaları geldi. Bununla birlikte Türkmen devlet televizyonu da, Türkmenbaşı'nın yürütmüş olduğu siyasetin içte ve dışta aynen korunacağı yönünde açıklamalarda bulundu. Dolayısıyla Türkmenistan'ın içsel bir siyaset çatışması yaşayacağı aşikar görünüyor. Bu içsel çatışmalara bir de ülkenin doğalgaz rezervlerini işletmeyi hedefleyen ve bu uğurda büyük bir mücadele içerisinde olan Rusya ve Çin'in de iç politikayı etkilemeye çalışacak olan dış baskılarını düşündüğümüzde, Türkmenistan'da yakın tarihte bir siyasi ikilem ve çalkantı kimseyi şaşırtmayacaktır. Türk yatırımcıların durumuTÜRKMENİSTAN'DA azımsanamayacak bir Türk yatırımı da bulunuyor. Bölgede Çalık Holding, Polimeks, Burç Grup, Kölük Holding, Anadolu Grubu, Asist İnşaat, Emsaş İnşaat, Nebo, Kotom Linkway ve ülkedeki 4 büyük yabancı bankadan biri olan Ziraat Bankası'nın da aralarında bulunduğu 400'e yakın kayıtlı Türk firması var. Bu firmaların Türkmenistan'daki en büyük yatırım alanları ise tekstil, gıda ve taahhüt işleri. Türkmenistan'daki hükümet değişikliği, aynı zamanda bir rejim değişikliği haline gelebileceğinden ve içsel meseleleri kadar, dışsal faktörlere de açık olduğundan, bölgedeki muhtemel gelişmeleri şimdiden kestirmek oldukça zor görünüyor. Ülkemizin ve işadamlarımızın her türlü senaryoya karşı hazırlıklı olmaları gerekiyor. Umarız değişiklikler bizlere olumsuz bir şekilde yansımaz.Emre Alkin