Çanakçı: Dolar seçimden sonra 40- 41 TL olabilir
Ekonomist Onur Çanakçı, “AKP iktidarının seçime kadar ertelemiş olduğu tüm zamlar seçimden sonra önümüze gelecek” dedi.
24.02.2024 18:50:00
Önder Yılmaz
Önder Yılmaz
Piyasalar seçim sonrasına kilitlendi. Seçim sonrası doların ve enflasyonun ne olacağı merak ediliyor.
Ekonomiye dair merak edilenleri ekonomist Onur Çanakçı ile konuştuk.
İşte Çanakçı'nın değerlendirmeleri;
"Kasaya 133 milyar dolar konursa…"
"Merkez Bankası kasamız eksi 53 milyar dolar rezerv de, 80 milyar dolar da Kur Korumalı Mevduatı hesap ettiğinizde kasamıza 133 milyar dolar girdiğinde başa baş noktasına çıkıyorsunuz. Hani Süleyman Demirel'in bir lafı vardı, '10 cente muhtacız' diye işte o 10 cente muhtaç olmamız için önce kasaya 133 milyar dolar para koymamız lazım. Ondan sonra 10 sente muhtaç oluruz. Böyle olmasını temenni ettiğim için değil ama doları adil değerine çıkarmak zorundasınız. Merkez Bankası eliyle bunu devalüe etmek zorundasınız aksi takdirde buraya doğrudan yatırımcı gelmez.
Dolar seçimden sonra ne olacak?
Seçime kadar 32- 33 TL bandında doları tutup ondan sonra da adil değerine getirmeye çalışacaklar diye düşünüyorum. Adil değer nedir diye soran olursa, Amerika ile Türkiye arasındaki enflasyon farkı dolara eklenir. Bu da doların adil değeridir. Yani iki ülke arasındaki ilgili para birimi için iki ülke arasındaki enflasyon farkı mevcut kura eklenerek doların adil değerine gelmesi sağlanır. Şu anda da yaklaşık olarak TÜİK'in açıkladığı enflasyonla Amerika arasındaki enflasyonu adil değere vurduğumuzda yaklaşık olarak 40- 41 TL civarına geliyor dolar. Şimdi siz bugün istediğiniz kadar doları tutun, istediğiniz kadar doları baskılayın, daha önce yaptığınız gibi isterseniz üstünde tepinin hiçbir şey fark etmiyor. Çünkü piyasa adil değerinden fiyatlıyor, konut piyasası, otomotiv piyasası, tekstil piyasası… Bunların hepsi adil değerden kendini fiyatlıyor, kimse AKP'nin algı fiyatlamasına düşmüyor, hiç kimse TÜİK'in verdiği rakamlarla yola çıkmıyor.
"Seçim sonrası ertelenmiş zamlar devreye girecek"
Bu bağlamda AKP iktidarının seçime kadar ertelemiş olduğu tüm zamlar seçimden sonra önümüze gelecek. Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan geçen basın toplantısında bir şey söyledi hatta ağzından kaçırdı, 'doğalgaz ve elektriğe düzenleme gelecek' dedi. Neden bunu söyledi? Şu anda 15.000 lira maliyeti olan doğalgazı seçimin yüzü suyu hürmetine 4 bin 600 liraya kullanıcılara veriyorlar, aynı şekilde elektrik neredeyse 1/3 fiyatına. Bunların hepsi seçimden sonra önümüze gelecek. İki tane ana lokomotif zam unsuru doğalgaz ve elektriğe yapacağınız zamlar tek tek bütün fiyatlara, bütün maliyetlere yansıyacak, enflasyona yansıyacak.
"Yüzde 36 enflasyon hedefi gerçekçi değil"
Tutturmuşlar yüzde 36 bizim hedefimiz var. Kardeşim senin nasıl yüzde 36 hedefin olur ? Yüzde 36'lık hedefi tutturmak için nasıl bir yol hartan var? Var mı böyle bir şey, yok! Nasıl bir plan var? Vatandaşın sırtından, vatandaşın alın terinden, vatandaşın vergisinden saltanatlarını devam ettirme adına her şeyi yapıyorlar. Geçen sene 32 milyar lira olan bütçe açığı Ocak ayı 2024 itibariyle 151 milyar liraya yükseldi, 5 katı! Yabancı bunu görmüyor mu, doğrudan yatırımcı bunu görmüyor mu? 106 milyar dolar dış ticaret açığımız var. Ülke gelirinizin azalmasından mütevellit 43 milyar dolarlık bir cari açığınızı yatırımla veya yurt dışından gelen paralarla finanse edemezseniz. Ne yapacaksınız? Vergi bindireceksiniz. Bunlar da size enflasyon olarak geri dönecek."
Ekonomiye dair merak edilenleri ekonomist Onur Çanakçı ile konuştuk.
İşte Çanakçı'nın değerlendirmeleri;
"Kasaya 133 milyar dolar konursa…"
"Merkez Bankası kasamız eksi 53 milyar dolar rezerv de, 80 milyar dolar da Kur Korumalı Mevduatı hesap ettiğinizde kasamıza 133 milyar dolar girdiğinde başa baş noktasına çıkıyorsunuz. Hani Süleyman Demirel'in bir lafı vardı, '10 cente muhtacız' diye işte o 10 cente muhtaç olmamız için önce kasaya 133 milyar dolar para koymamız lazım. Ondan sonra 10 sente muhtaç oluruz. Böyle olmasını temenni ettiğim için değil ama doları adil değerine çıkarmak zorundasınız. Merkez Bankası eliyle bunu devalüe etmek zorundasınız aksi takdirde buraya doğrudan yatırımcı gelmez.
Dolar seçimden sonra ne olacak?
Seçime kadar 32- 33 TL bandında doları tutup ondan sonra da adil değerine getirmeye çalışacaklar diye düşünüyorum. Adil değer nedir diye soran olursa, Amerika ile Türkiye arasındaki enflasyon farkı dolara eklenir. Bu da doların adil değeridir. Yani iki ülke arasındaki ilgili para birimi için iki ülke arasındaki enflasyon farkı mevcut kura eklenerek doların adil değerine gelmesi sağlanır. Şu anda da yaklaşık olarak TÜİK'in açıkladığı enflasyonla Amerika arasındaki enflasyonu adil değere vurduğumuzda yaklaşık olarak 40- 41 TL civarına geliyor dolar. Şimdi siz bugün istediğiniz kadar doları tutun, istediğiniz kadar doları baskılayın, daha önce yaptığınız gibi isterseniz üstünde tepinin hiçbir şey fark etmiyor. Çünkü piyasa adil değerinden fiyatlıyor, konut piyasası, otomotiv piyasası, tekstil piyasası… Bunların hepsi adil değerden kendini fiyatlıyor, kimse AKP'nin algı fiyatlamasına düşmüyor, hiç kimse TÜİK'in verdiği rakamlarla yola çıkmıyor.
"Seçim sonrası ertelenmiş zamlar devreye girecek"
Bu bağlamda AKP iktidarının seçime kadar ertelemiş olduğu tüm zamlar seçimden sonra önümüze gelecek. Merkez Bankası Başkanı Fatih Karahan geçen basın toplantısında bir şey söyledi hatta ağzından kaçırdı, 'doğalgaz ve elektriğe düzenleme gelecek' dedi. Neden bunu söyledi? Şu anda 15.000 lira maliyeti olan doğalgazı seçimin yüzü suyu hürmetine 4 bin 600 liraya kullanıcılara veriyorlar, aynı şekilde elektrik neredeyse 1/3 fiyatına. Bunların hepsi seçimden sonra önümüze gelecek. İki tane ana lokomotif zam unsuru doğalgaz ve elektriğe yapacağınız zamlar tek tek bütün fiyatlara, bütün maliyetlere yansıyacak, enflasyona yansıyacak.
"Yüzde 36 enflasyon hedefi gerçekçi değil"
Tutturmuşlar yüzde 36 bizim hedefimiz var. Kardeşim senin nasıl yüzde 36 hedefin olur ? Yüzde 36'lık hedefi tutturmak için nasıl bir yol hartan var? Var mı böyle bir şey, yok! Nasıl bir plan var? Vatandaşın sırtından, vatandaşın alın terinden, vatandaşın vergisinden saltanatlarını devam ettirme adına her şeyi yapıyorlar. Geçen sene 32 milyar lira olan bütçe açığı Ocak ayı 2024 itibariyle 151 milyar liraya yükseldi, 5 katı! Yabancı bunu görmüyor mu, doğrudan yatırımcı bunu görmüyor mu? 106 milyar dolar dış ticaret açığımız var. Ülke gelirinizin azalmasından mütevellit 43 milyar dolarlık bir cari açığınızı yatırımla veya yurt dışından gelen paralarla finanse edemezseniz. Ne yapacaksınız? Vergi bindireceksiniz. Bunlar da size enflasyon olarak geri dönecek."
