‘Her doğrunun üzerinde nur vardır’

Nasr el-Has'amî şöyle rivayet eder:

Ebu Abdullah (Ca'fer Sâdık aleyhisselâm)'ın şöyle dediğini duydum:

"Kim bizim haktan başka bir şey söylemeyeceğimizi biliyorsa, bizden öğrendiğiyle yetinsin ve eğer bizden öğrendiği şeyden aykırı bir sözü bizden duyarsa, bunun bizim tarafımızdan ona yönelik bir savunma olduğunu bilsin."

Sema'e şöyle rivayet etmiştir:

Ebu Abdullah (Ca'fer Sâdık aleyhisselâm)'a dindaşlarından iki adamın aynı meseleyle ilgili farklı rivayetler aktarmasıyla karşılaşan bir adamın nasıl hareket edeceğini sordum: "Bir adamın aktardığı rivayette yapılması emredilirken, diğerinin aktardığı rivayette kaçınması emrediliyorsa nasıl hareket etsin?"

Buyurdu ki: "Bu meseleyle ilgili gerçek haberi veren biri (zamanının imamı) ile karşılaşıncaya kadar amel etmeyi erteler. Onunla karşılaşıncaya kadar dilediği gibi hareket etme serbestliğine sahiptir."

Diğer bir rivayette ise şöyle deniliyor: "Bu rivayetlerden hangisine uyarsan, Peygambere teslim olmuş olursun, istediğini seçmek sana kalmıştır."

Hasan b. Muhtar, Ebu Abdullah (Ca'fer Sâdık aleyhisselâm)'dan şöyle rivayet eder:

İmam bana dedi ki: "Bu sene sana bir hadis söylesem, sonra ertesi yıl bana gelsen, bu sefer geçen senekinden farklı bir hadis söylesem, bunlardan hangisini esas alarak amel edersin?"

Dedim ki: "En son söylediğin hadisi."

Bunun üzerine: "Allah sana merhamet etsin" dedi.

Muallâ b. Huneys şöyle rivayet eder:

Ebu Abdullah (Ca'fer Sâdık aleyhisselâm)'a dedim ki: "Önceki imamdan bir hadis bize ulaşsa, ardından sonraki imamdan bir hadis elimize geçse, bunlardan hangisiyle amel edelim?"

Buyurdu ki: "Size yaşayan imamdan bir açıklama gelinceye kadar bunlardan biriyle amel edin. Eğer yaşayan imamdan bir hadis size ulaşırsa, onun sözüne göre amel edin. Bizler, Allah'a and olsun ki, sizi kaldırabileceğiniz bir yoldan başkasına yöneltmeyiz."

es-Sekunî, Ebu Abdullah (Ca'fer Sâdık aleyhisselâm)'dan şöyle rivayet eder:

Resûlullah (sallallahu aleyhi ve âlihi) buyurdu ki: "Her hakkın ötesinde bir hakikat vardır ve her doğrunun üzerinde bir nur bulunur. Bir şey Allah'ın Kitabına uygunsa onu alın, Allah'ın Kitabına aykırı ise onu bir kenara bırakın."

Abdullah b. Ebu Ya'fur der ki:

Bana Hüseyin b. Ebu'l-A'lâ anlattı ki:

Ebu Abdullah (Ca'fer Sâdık aleyhisselâm)'a biri güvendiğimiz, biri de güvenmediğimiz kimseler tarafından rivayet edilen hadislerin ihtilaflı oluşlarıyla ilgili bir soru sordum.

Buyurdu ki: "Size bir hadis geldiği zaman, buna ilişkin Allah'ın Kitabında ve Resûlullah (sallallahu aleyhi ve âlihi)'nin sözlerinde bir tanık buluyorsanız, bu hadisi alın. Yoksa o hadisi rivayet eden, kendi rivayetiyle amel etse daha iyidir."