IŞİD paniği Erbil'de ekonomiyi kilitledi
IŞİD'in saldırıları 'Yeni Dubai' diye anılan Erbil'de ticareti durma noktasına getirdi. Etihad ve Mısır havayolları kente uçuşlarını askıya aldı. Kentte iş yapan yaklaşık bin 300 Türk şirketi, geri dönüş kararı vermek için gelişmeleri yakından takip ediyo
14.08.2014 00:00:00
ERSAN İLTER/İSTANBULABD'nin IŞİD'e yönelik hava saldırıları Erbil'e yönelik baskıyı hafifletse de, Mısır Hava Yolları'nın 11 Ağustos'ta kente yaptığı bütün seferleri bölgede yaşanan güvenlik problemleri nedeniyle askıya alması durumun ciddiyetini koruduğunu ortaya koyuyor. Abu Dabi merkezli Etihad Havayolları da haftada 4 gün yapılan tarifeli yolcu seferlerini daha önce askıya almıştı, THY ise gündüz uçmaya başlamıştı. Zira ABD Genelkurmay Başkanlığı Operasyonlar Direktörü Korgeneral William Mayville'in IŞİD hedeflerine karşı düzenledikleri hava saldırılarının çok geçici bir etki yaptığını ifade etmesi dikkat çekiyor. Mayville, önceki gün Pentagon'da düzenlediği basın toplantısında, "Saldırılarımızı yoğunlaştırdığımız alanlarda çok geçici bir etki yaptık ve (IŞİD'in) daha doğuya Erbil'e doğru ilerleme konusundaki bazı taktik kararlarının önünü kesmiş olabiliriz. Benim tahminim, IŞİD'in toparlanmaya çalışıp başka yere hareket edeceği yönünde. Dolayısıyla IŞİD'in oluşturduğu tehdidin ivmesini bir şekilde kırmakta olduğumuz ya da kontrol altına aldığımızı söyleyemem" demişti. 'Yeni Dubai' pozuSon 15 yılda milyarlarca dolar yatırımla 'Yeni Dubai' olarak lanse edilen, zengin petrol ve doğalgaz kaynakları ile uluslararası şirketleri kendine çeken Erbil'de halk zorunlu ihtiyaç maddeleri haricinde tüketimi keserken, bölgede iş yapan Türk şirketleri ise geri dönüş planları yapmaya başladı. Bölgede müteahhitlikten otelciliğe, gıdadan turizme her sektörde faaliyet gösteren yaklaşık 1300 Türk şirketi bulunuyor. Yılda 12 milyar dolarlık ihracat yapılan Erbil ve çevresi, yalnızca Türkiye için değil ABD ve Avrupalı şirketler için de Irak'ın en güvenli ve iş yapılabilir bölgesi. Ancak özellikle Türkiye'den bölgeye yapılan ihracat son 2 ayda yaklaşık yüzde 50 oranında geriledi. Mayıs ayında 1 milyar 26 milyon dolar olarak gerçekleşen ihracat, Temmuz sonunda 569 milyon dolara kadar düştü.IŞİD'in Erbil'e yeniden saldırması halinde ise bu ticaretin tamamen duracağı öngörülüyor. Yerel kaynaklar, Erbil'de iş yapan yüzlerce şirketin Türkiye'ye geri dönmek için girişimlerde bulunduğunu belirtiyor. 1.5 milyon nüfuslu Erbil'de yaklaşık 200 bin Türk vatandaşı olduğu tahmin ediliyor. Irak'ın çeşitli bölgelerinden IŞİD terörü nedeniyle kaçarak Kuzey Irak'a sığınan on binlerce insanın varlığı da kent ekonomisini tıkanma noktasına getirmiş durumda. Terör örgütü IŞİD'in saldırılarından kaçarak Erbil'e sığınan yüzlerce aile zor şartlar altında yaşam mücadelesi veriyor. IŞİD'in ele geçirdiği Musul ve çevresindeki ilçe, kasaba ve köylerden kaçan, Şii ve Sünni Araplar ile Kürtler, Yezidiler ve Şebekler Erbil kentine sığınıyor. Maddi imkânları olmadığı için ev kiralayamayan aileler kent merkezinde Kürt yönetiminin izin verdiği alanlarda yaşamlarını sürdürüyor. Kimisi inşaat ve barakalara sığınırken, bazıları da park ve yol kenarlarında günlerini geçiriyor. Kimi aileler sıcaktan korunmak için kaldıkları alanları battaniye ve briketlerle kapatıyor. Birçok aile Erbil Valiliği ve hayırseverlerin yardımlarıyla ayakta duruyor. Valilik tarafından ailelere yiyecek, içecek ve elbise yardımı yapılıyor. Türk Kızılayı ekipleri de Erbil'in sokak ve caddelerinde kalan ailelere su ve bisküvi dağıtımında bulunuyor.Petrol akışında şimdilik sorun yokIrak'ın 150 milyar varillik toplam petrol rezervinin üçte birine ev sahipliğini yapan Kuzey Irak bölgesi; Exxon, Chevron ve Genel Energy gibi dev enerji şirketlerinin de uzun yıllardır yatırım yaptığı bir coğrafya. IŞİD'in nefesini ensesinde hisseden dev şirketlerin petrol sahalarındaki güvenliği artırdığı, petrol sahalarının ağır silahlara sahip güvenlik elemanları tarafından korunduğu belirtiliyor. Bölgeden Ceyhan'a boru hattı ile petrol sevkiyatında henüz aksama yaşanmış değil. Son bir haftada Erbil ve çevresindeki sahalardan günde ortalama 100 bin varil petrol Ceyhan'a pompalandı. Dış Ekonomik İlişkiler Kurulu (DEİK) Türk-Irak İş Konseyi Başkanı Ercüment Aksoy, "Şu anda Erbil'de iş yapmak çok zorlaştı. Halkta da iş dünyasında da panik var" şeklinde konuştu. Aksoy, Erbil'de halkın un ve sabun gibi temel ihtiyaçlar dışında alışveriş yapmadığını, ticaret hayatının durma noktasına geldiğini belirtti.
