İstanbul'da Rusya'sız Ukrayna zirvesi

Ukrayna'da barışın sağlanması için yeni bir inisiyatif hazırlığı yapıldığı iddia edildi. Daha önce Kopenhag ve Cidde'de yapılan toplantıların ardından Ukrayna için barış görüşmelerinin üçüncüsüne Türkiye ev sahipliği yapacak. Güney Afrika üçüncü tur görüşmeler için olası bir yer olarak öne sürülmüş, ancak kısa süre önce BRICS zirvesine ev sahipliği yapan bu ülkenin liderleri lojistik gerekçelerle görüşmeleri reddetmişti. Görüşmelerin ilki bu yılın haziran ayında Danimarka'da, ikincisi ise ağustos ayında Suudi Arabistan'da gerçekleşti. Son toplantıda 42 ülkenin temsilcisi Suudi Cidde'ye geldi. Üçüncüsü gerçekleştirilecek zirvede aralarında ABD Başkanı Joe Biden'ın sözcüsü Jake Sullivan'ın da bulunduğu çeşitli ülkelerden ulusal güvenlik danışmanlarının Ukrayna'da "kalıcı barışa ulaşmaya yönelik fikirleri" tartışmaları, Hindistan ve Latin Amerika ülkelerini Kiev'in yanında yer almaya ikna etmeye çalışmaları hedefleniyor.

Rusya davet edilmeyecek

İddialara göre, şu aşamada sorunun çözümüne katkısı olmayacağı düşüncesiyle bu toplantıya Rusya'nın davet edilmesi planlanmıyor. Ancak Ukrayna'daki savaşın en önemli tarafı olan Rusya'nın olmadığı bir toplantıda barışın nasıl sağlanabileceği ise ayrı bir merak konusu. Bu yönüyle İstanbul'daki toplantının bir barış toplantısı olmaktan çok Rusya'yı savaşta yalnız bırakma amacı güttüğü anlaşılıyor. Rusya daha önceki iki toplantıya da katılmadı. Rusya Dışişleri Bakanlığı geçmişteki toplantıları, "Rusya karşıtı bir koalisyon kurma girişimi" olarak nitelendirmişti. Rusyasız planlanan İstanbul zirvesinde Çin'in de katılımcılar arasında olması isteniyor. Pekin'in İstanbul'daki toplantıya bir temsilci gönderip göndermeyeceği belirsiz.

Zelenskiy'nin teklifi görüşülecek

Farklı ülkelerden ulusal güvenlik danışmanlarını bir araya getirecek olan üçüncü uluslararası toplantı mahiyetinde olacak olan İstanbul'daki toplantıda tarafların, Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy'nin önerdiği "10 maddelik barış planını da görüşmesi planlanıyor. Zelenskiy, 10 maddelik planında Rus askerlerinin Ukrayna'da tamamen çekilmesini; gıda güvenliği ile nükleer güvenliğin sağlanmasını istiyor. Ayrıca bu yıl içinde Ukrayna savaşını görüşmek için küresel bir zirve düzenleme çabaları da gündemde olacak.

Batı isyanda Kiev telaşta

Ukrayna'nın sönümlenen karşı taarruzu silah ve mühimmat stoklarını eritirken ülke Batı yardımlarına daha fazla bel bağladı. Ancak Batılı ülkelerin silah stokları da alarm vermeye başladı. İspanya'nın Granada kentinde düzenlenen 3. Avrupa Siyasi Topluluğu (AST) toplantısına katılan Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, Rusya'nın saldırılarına karşı hava savunma sistemi yardımı talebini yineledi. Zelenskiy, "Çok zor bir kış bizi bekliyor. Kış boyunca Rusya'nın çok sayıda saldırısına maruz kalacağız. Rusya, Avrupa kıtası için bir tehdit olacak. Bundan dolayı mümkün oldukça çok hava savunma sistemine ve füzeye ihtiyacımız var" dedi. Ancak Kiev'in Batılı müttfekileri Ukrayna'ya daha fazla silah sağlamak konusunda çok hevesli değil. Bu bağlamda İngiliz medyasına konuşan Kraliyet Silahlı Kuvvetler Komutanlığı'ndan ismi belirtilmeyen bir temsilci, Londra'nın Kiev'e transfer edebileceği silah stokunun tükendiği bilgisini paylaştı. İngiliz yetkil, "Ukrayna'ya transfer edilebilecek silahlar aramaya devam edeceğiz ama şu anda hava savunma teçhizatına ve top mermilerine ihtiyaçları var ve her ikisi de elimizde kalmadı" diye ekledi.