Kooperatifler yerlerde sürünüyor

YENİ MESAJ - ANKARA

Türkiye Ziraat Odaları Birliği (TZOB) Genel Başkanı Şemsi Bayraktar, kooperatif örgütlenmesinin tarımda olmazsa olmazlardan biri olduğunu bildirerek, “Kooperatifçiliği geliştiremezsek, tarımda ürün pazarlamasında başarı el edemeyiz” dedi.

Bayraktar, '2012 Uluslararası Kooperatifler Yılı' dolayısıyla yaptığı açıklamada,         “Kooperatifler, üyeleri arasında işbirliği ve dayanışmayı esas alan, temel amacı kar etmek olmasa da ekonomik amaçla hareket eden demokratik örgütlerdir" bilgisini verdi.

Türkiye'de performansları düşük

Türkiye'de kooperatifçiliğin var olan potansiyeline bakıldığında kendinden beklenen performansı gösteremediğine işaret eden Bayraktar, "Ülkemizde 26 ayrı türde 84 bin 232 kooperatif bulunmaktadır. Kooperatifçilik tarımsal alanlarda ortaya çıkmış ve yoğunlaşmıştır. Var olan kooperatiflerin 13 bini tarımsal amaçlıdır. Kooperatifçiliğimizde maalesef az ortaklı bir yapı mevcuttur” dedi. Devletin değişik şekillerde kooperatiflere müdahale etme sürecinin devam ettiğini, kooperatiflerin ise kooperatifçilik bilincinin yerleşmemesinden ötürü ortakların haklarına ve ellerindeki varlıkların mülkiyetine sahip çıkmadığını, katılımcı anlayıştan uzak bir anlayışı içinde barındırdığını belirten Bayraktar, gelişmiş ülkelerde kooperatifçiliğin sosyal ve ekonomik açıdan çok önemli bir yere sahip olduğunu, Uluslararası Kooperatifler Birliği (ICA) çatısı altında 750 bin kooperatif ve 800 milyon kooperatif ortağı bulunduğunu bildirdi.  Bayraktar,  dünyadaki her 8-9 kişiden biri kooperatif ortağı olduğunu, yaklaşık 100 milyon kişinin de bu kooperatiflerde çalıştığını ifade etti.

Gelişmiş ülkelerde yaygın

Kooperatifçilikte ABD, Almanya, Fransa, İngiltere, İtalya ve Japonya gibi ülkelerin öne çıktığını, İngiltere'nin kooperatifçiliğin beşiği olduğunu vurgulayan Bayraktar, Japonya, Kanada ve Norveç'te nüfusunun üçte birinin, ABD ve Almanya'da dörtte birinin, Finlandiya'da ise dörtte üçünün kooperatiflere üye olduğunu kaydetti.

Bu ülkelerde kooperatiflerin iş hacimlerine bakıldığında ilk sıralarda tarımsal kooperatiflerin yer aldığı görüldüğünü bildiren Şemsi Bayraktar; Almanya, Fransa ve Hollanda'da kooperatif bankalarının ülkenin en büyük 5 bankası arasında yer aldığı, Fransa'da kooperatiflerin istihdamın yüzde 3.5'i olan 1 milyon kişiye iş imkanı sağladığı bilgisini verdi. İtalya'da tarımsal gıda sektörünün yüzde 50'sini kooperatiflerin yönettiğini, Polonya'da 3 kişiden birinin kooperatiflerin sahip olduğu evlerde yaşadığını ifade eden TZOB Genel Başkanı Bayraktar, “Avrupa Birliği ülkelerinde 123 milyon üyesi olan 160 bin kooperatif, 5.4 milyon kişiye istihdam sağlamaktadır” dedi.

Bayraktar, şöyle devam etti: “Bizdeki kooperatifçilik ile dünya kooperatifçiliği arasında ciddi farklar bulunmaktadır. Gelişmiş ülkelerde kooperatifçiliğe kamu ve özel sektör yanında üçüncü sektör olarak da bakılmaktadır. Türkiye'de kooperatifçiliğin gelişememesinin en önemli sebeplerinden biri, kooperatif kurucu ve ortaklarının eğitim seviyesinin düşüklüğüdür. Devletin mali, teknik ve hukuki katkıda bulunması zorunludur."