Kurban ibadeti hakkında bilinmesi gerekenler -5-

Bu makalemizde de kurbanda vekalet konusunun da olduğu bazı bilgileri paylaşmak isteriz.

Genel manada hazırlanan ilmihallerde şu bilgiler mevcuttur. Öncelikle bu bilgileri aktaralım sonra da bu konudaki son oluşan fikirleri paylaşalım:

"Vekâletle kurban kestirmek isteyen kişinin, kesene vekâlet vermesi gerekir. Eğer kurban ibadetinin yerine getirilmesi hususunda bir kurum aracı kılınıyorsa bu durumda kurbanın satın alınması, kesilmesi ve dağıtılması gibi hususlarda kapsamlı bir vekâlet verilmelidir. Aracı kişi ve kuruluşlar, vekâlet şartlarının dışına çıkmamalı, kurbanlarla ilgili olarak, sahiplerinin bilgisi ve rızası dışında iş ve işlemlerde bulunmamalıdırlar."

Yukarıda belirtilen vekalet uygulamaları uygulanabilir olmaktan çıkmıştır. Gelişen ve değişen şartlara göre din işleri yüksek kurulu ve diğer ilahiyatçılar konuyu enine boyuna tartışmışlar. Özellikle Hanifi mezhebindeki kalbi niyetin yeterliği esas alınarak vekaletin dilden dile elden ele kurban kesilen yere ulaşmasının bazı şartlarda zor olacağı için kurban kesmeye ve bağış yapmaya niyet etmenin vekalet meselesinin yerine gelmesine yeter şart olarak kabul edilmiştir.

Vekalet konusunda şunu da bildirmekte fayda var. Dünyanın hemen her yerinde kurban organizasyonu yapıldığı için kişinin direk olarak birine vekalet vermesi mümkün değildir.

Mesela hac ibadeti için hedy kurbanı denen kurbanın kesiminde milyonlarca kişinin vekaletinin alınması kesene ulaşması mümkün değildir. Bu sebeple vekalet konusunda çok da kafa karışıklığına sebep olmadan kalbi niyetin yeterli olduğu yönündeki fetva en uygun fetvadır.  

Hayvan, kurban niyetiyle ve vekâlet veren kişi adına kesilmelidir. Ortakların tamamının niyeti ibadet olmalıdır.

Kurbanlıklar, mutlaka kurban kesim günleri içerisinde kesilmelidir. Udhiyye kurbanının kesim zamanı, bayram günü bayram namazı kılındıktan sonra başlayıp bayramın üçüncü günü güneş batıncaya kadar devam eder. Şâfiî mezhebine göre ise bayramın dördüncü günü güneş batıncaya kadar da kurban kesilebilir.

Kesim gerçekleştirilirken hem kurbanlık hayvanın hem de kesimi gerçekleştirenlerin zarar görmemesi için gerekli tedbirlerin alınması ve çevre temizliği gibi hususlara azami derecede dikkat edilmesi gerekir. Bunun yanı sıra bıçak bileme vb. hazırlıklar hayvanın gözü önünde yapılmamalı, kesim işleminin diğer hayvanların göreceği şekilde gerçekleştirilmemesine de özen gösterilmelidir.

Hayvan kesim ücretleri veya organizasyon giderleri, kesilen kurbanlık hayvanların etleri, derileri veya sakatatından karşılanmamalı, bunlar ayrıca ödenmelidir. (Diyanet İlmihali- ÖNB Büyük İslam İlmihali-Caferi İlmihali)

(Devam edecek…)