Bazı insanlar, kendilerini bugünlere getiren, hayatlarında büyük emeği olan yakınlarına (anne-baba-eski bir dost vb.) iyilik yapmaktan köşe bucak kaçarlar.
Çünkü o yakınlarına bakmak onlara geçmişteki minnet borçlarını hatırlatır.
Yakın birine iyilik yaptıklarında bu sadece bir "borç ödeme" gibi algılanır.
Çıkarcı insan ise borç ödemek değil lütfeden konumunda olmak ister.
Yakın çevresine karşı duyduğu eziklik hissini, onlara sırtını dönerek kapatmaya çalışır.
Buna karşılık tanımadıkları kişilere destek olurken kendilerine olan saygıları (egoları) artar.
"El iyisi" olmak ve maske takmak
Bu tip insanlar evdeki veya en yakınındaki insanı ihmal ederken, dışarıdaki yabancılara karşı son derece yardımsever, cömert ve kibar davranırlar.
Kahramanlık tatmini
Hiç tanımadıkları birine yardım ettiklerinde karşı taraftan saf bir hayranlık ve teşekkür alırlar.
Yabancı gözünde bir "iyilik meleği" veya "kahraman" olurlar. Bu da onların kendilerine olan saygısını (egolarını) besler.
Tanımadıkları insanlara yardım etmek geçmiş bağların getirdiği hiçbir yükümlülüğü barındırmadığı için tamamen kendi özgür iradeleriyle yaptıkları şanlı bir eylem gibi hissettirir.
Kendilerini saran sevgi çemberi ne kadar darsa o kadar az severler; çember genişledikçe daha yardımsever olurlar.
Çemberin darlığı (aile-yakın çevre-dost)
Çember daraldıkça yani ilişkiler derinleştikçe, sorumluluklar arttıkça ve gerçek yüzleri ortaya çıktıkça, bu çıkarcı insanların sevgi kapasitesi azalır. Çünkü yakın ilişkiler fedakârlık, dürüstlük ve emek ister.
Çıkarcı insan sorumluluktan kaçtığı için en yakındakileri en az seven kişidir.
Çemberin genişlemesi (toplum ve yabancılar)
Çember genişleyip yüzeyselleştikçe (sosyal çevre, tanımadık insanlar, dış dünya) bu kişilerin sergilediği yardımseverlik artar.
Çünkü uzaktaki insana iyilik yapmak kolaydır; derin bir bağ kurmanız gerekmez, sadece takdir toplar ve uzaklaşırsınız.
İçeride zalim, hayırsız olanların dışarıda erdemli görünerek kendi vicdanlarını rahatlatma psikolojisidir bu.
Bilal Karamus / diğer yazıları
- Minnet duygusu ağır bir yüktür / 14.11.2026
- 14 Nisan 2025’ten sonra / 16.04.2025
- 14 Nisan’ın ardından / 21.04.2022
- Nuh'un gemisi / 08.07.2021
- Hz. Ali’nin adaleti / 03.06.2021
- İnsan-ı Kamil / 27.05.2021
- ‘Ben yoksulluktan sararmıştım, Yoksulların derdi beni soldurdu’ / 25.05.2021
- İnsanın derdi / 24.05.2021
- Sosyal çürüme ve yozlaşma / 01.04.2021
- Salihlerin süsü / 29.03.2021
- 14 Nisan 2025’ten sonra / 16.04.2025
- 14 Nisan’ın ardından / 21.04.2022
- Nuh'un gemisi / 08.07.2021
- Hz. Ali’nin adaleti / 03.06.2021
- İnsan-ı Kamil / 27.05.2021
- ‘Ben yoksulluktan sararmıştım, Yoksulların derdi beni soldurdu’ / 25.05.2021
- İnsanın derdi / 24.05.2021
- Sosyal çürüme ve yozlaşma / 01.04.2021
- Salihlerin süsü / 29.03.2021























































