Savunma amaçlı olmayan kale: Kalatül Üstad Kalesi

Kalatül Üstad Kalesi, diğer adıyla Üstad Kalesi, Siirt'in Tillo ilçesinde bulunan tarihi bir yapıdır. Ancak, bu kalenin diğer kalelerden farklı bir özelliği vardır.

Kalatül Üstad Kalesi ne bir savunma ne de bir barınma amaçlı inşa edilmiştir. Kalenin en önemli özelliği, kış ve yaz gün dönümlerinde penceresinden giren güneş ışınlarının türbeyi aydınlatmasıdır. Bu özelliğiyle UNESCO Dünya Mirası Geçici Listesi'ne alınmıştır.

Yapımı:

Kalatül Üstad Kalesi, 18. yüzyılın sonlarında, Tillo'da yaşamış olan alim ve mutasavvıf İsmail Fakirullah tarafından yaptırılmıştır. İsmail Fakirullah, hocası İbrahim Hakkı Hazretleri'nin türbesinin yanına bir kule inşa ettirmiştir.

Kule, türbenin yaklaşık 3 kilometre uzağındaki bir tepede bulunmaktadır. Kule ve türbe, öyle bir şekilde tasarlanmıştır ki, güneş ışınları her yıl 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde kuledeki pencereden girerek türbeyi aydınlatmaktadır. Bu olay, "Işık Hadisesi" olarak adlandırılır ve her yıl binlerce turist tarafından izlenmektedir.

Mimari Özellikleri:

Kalatül Üstad Kalesi, diğer kalelerden farklı olarak, savunma amaçlı inşa edilmemiştir. Bu nedenle, kalenin surları, kuleleri veya diğer savunma yapıları bulunmamaktadır.

Kale, sadece bir kuleden ibarettir. Kule, yaklaşık 10 metre yüksekliğinde ve kare şeklinde bir yapıdır. Kulenin en önemli özelliği, doğu tarafında bulunan penceresidir. Bu pencere, güneş ışınlarının türbeye ulaşmasını sağlamaktadır.

Stratejik Önemi:

Kalatül Üstad Kalesi, stratejik bir öneme sahip değildir. Kale, savunma amaçlı inşa edilmediği için, askeri bir önemi bulunmamaktadır.

Kalenin önemi, bilimsel ve kültürel özelliklerinden kaynaklanmaktadır. Kale, güneşin hareketleri ve astronomi hakkında bilgi sahibi olan İsmail Fakirullah tarafından, özel bir amaç için inşa edilmiştir. Bu amaç, her yıl belirli günlerde güneş ışınlarının türbeyi aydınlatmasını sağlamaktır.

Hikayesi:

Kalatül Üstad Kalesi'nin hikayesi, İsmail Fakirullah'ın hocası İbrahim Hakkı Hazretleri'ne olan saygısından kaynaklanmaktadır. İsmail Fakirullah, hocasının ölümünden sonra, onun türbesini yaptırmış ve türbenin yanına bir de kule inşa ettirmiştir.

Kuleyi, öyle bir şekilde tasarlamıştır ki, güneş ışınları her yıl belirli günlerde kuledeki pencereden girerek türbeyi aydınlatmaktadır. Bu olay, İsmail Fakirullah'ın hocasına olan sevgisini ve saygısını göstermektedir.

Kalatül Üstad Kalesi, Türkiye'nin önemli tarihi ve kültürel miraslarından biridir. Kale, her yıl binlerce turist tarafından ziyaret edilmektedir. Kale, özellikle "Işık Hadisesi"nin yaşandığı 21 Mart ve 23 Eylül tarihlerinde ziyaretçi akınına uğramaktadır. Kalatül Üstad Kalesi, hem mimari özellikleriyle hem de hikayesiyle dikkat çekmektedir.