Tarım ürünü ithalatının 4'te biri Rusya'dan

 

RECEP BAHAR / DETAY HABER

 

Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verilerine göre, 2021 yılının ilk 6 ayında tarım, gıda ve içecek sektörü 10.5 milyar dolar ihracat, 8.2 milyar dolar ithalat gerçekleştirdi. 2021'nin ilk 6 ayında sektörün dış ticaret dengesi, 2020 yılının aynı dönemine kıyasla yüzde 63 artarak, 2.3 milyar dolara yükseldi. Aylık bazda bakıldığında Haziran 2021'de ihracat, önceki yılın aynı ayına göre yüzde 33.5 artarak 1.96 milyar dolar, aylık ithalat ise yüzde 2.5 düşerek 1.2 milyar dolar olarak gerçekleşti.

2021 yılının ilk aylarında ithalat artış eğilimindeydi. Nisan ayında, önceki yılın aynı ayına göre yüzde 25 artan aylık ihracat ve ithalat artış hızının yavaşlaması ile bu trendde değişim işareti görülmüştü. İhracat Mayıs ayında da belirgin şekilde artarken, 2021 yılında ilk kez Mayıs ayında ithalatın önceki yılın aynı ayına kıyasla gerilemesi, yılın başından bu yana devam eden yüksek ithalat trendinin değiştiğini gösterdi. İhracatın artması, ithalatın yavaşlaması yönündeki olumlu trend, Haziran ayında güçlenerek devam etti.

 

İhracatta fındık ilk sırada

 

2021'nin ilk yarısında ihracatta öne çıkan ürünler sırasıyla fındık içi (590 milyon dolar), un (490 milyon dolar) ve makarna (360 milyon dolar) olurken bu ürünler toplam ihracatın yaklaşık yüzde 13.7'sini oluşturdu. Aynı dönemde en çok ithal edilen ürünler ise sırasıyla soya fasulyesi (860 milyon dolar), buğday (770 milyon dolar) ve ham ayçiçeği yağı (560 milyon dolar) oldu. Bu 3 ürün, toplam ithalatın yaklaşık yüzde 26.8'ini yani 4'te 1'inden fazlasını oluşturdu. 2021 yılı Haziran ayında en çok ihraç edilen ürünler kiraz, buğday unu ve rafine ayçiçeği yağı olarak sıralanırken, en çok ithal edilen ürünler soya fasulyesi, buğday ve ham ayçiçeği yağı oldu.

Büyük ölçüde yem sektörü tarafından kullanılan soya fasulyesinin Haziran ayındaki 246.9 milyon dolarlık ithalatı dikkat çekti. Bu üründe, Mayıs-Haziran aylarında 500 milyon doların üzerinde ithalat yapıldı.

 

Ayçiçeği yağı ithalatına devam

 

Son dönemde yurt içinde fiyat artışları ile sıkça gündeme gelen ve 760 milyon dolarlık ithalat ile 2020'de en fazla ithal edilen 3. ürün olan ayçiçek yağında ithalat trendi devam etti. Ayçiçek ve ayçiçek yağı 2021 yılında da en çok ithal edilen ürünler arasında yer aldı.

 

En çok ithacat yapan sektörler

 

2021'in ilk 6 ayına ait dış ticaret verileri sektörlere göre hayvan yemi (2 milyar 204 milyon dolar), bitkisel yağ (1 milyar 578 milyon dolar), un (931 milyon dolar), nişasta (668 milyon dolar) ve kakao-çikolata (414 milyon dolar) sektörleri en çok ithalat yapan sektörler olarak sıralandı. Toplam ithalatın yüzde 70.9'u, yani 3'te 2'sinden fazlası bu 5 sektör tarafından gerçekleştirildi. Bu oranın yüksek olması, ithalatın az sayıda sektörde yoğunlaştığını gösterdi. Tek başına hayvan yemi sektörü, 2021'in ilk yarısında 2,2 milyar doları geçen hacim ile toplam ithalatın yüzde 27'sini, bir başka ifadeyle 4'te 1'inden fazlasını oluşturdu.

 

İthalatın kralı Rusya

 

2021'in ilk 6 ayında dış ticaret verileri ülkeler bazında incelendiğinde en çok ihracat yaptığımız 5 ülke Irak (1 milyar 180 milyon dolar), Almanya (854 milyon dolar), Rusya (739 milyon dolar), ABD (532 milyon dolar) ve İtalya (426 milyon dolar) oldu. 

Ülkelere göre en çok ihraç ettiğimiz ürünler Irak için un, tavuk eti, gofret ve waffle; Almanya için ambalajlı fındık, fındık içi ve kiraz; Rusya içinse alabalık, şeftali ve mandalina oldu. Ülke bazında ithalat verileri incelendiğinde, 2021 yılının ilk 6 ayında en fazla ithalat yaptığımız ülkeler Rusya (1 milyar 766 milyon dolar), Brezilya (924 milyon dolar), Ukrayna (430 milyon dolar), ABD (406 milyon dolar) ve Malezya (380 milyon dolar) oldu. 

Rusya'dan yapılan ithalatta öne çıkan ürünler buğday, ham ayçiçeği yağı ve dane mısır; Brezilya'dan yapılan ithalatta soya fasulyesi, kahve, tütün; Ukrayna'dan yapılan ithalatta dane mısır, soya fasulyesi, buğday oldu.