'Tarlada üretici markette ise tüketici mağdur'
Niğde'de patates üreten çiftçilerle bir araya gelen ve sorunlarını dünleyen CHP Niğde Milletvekili Gürer, patatesin tarlada 5 lira iken pazar tezgahında 15-20 lira arasında satıldığını belirterek, “Çiftçi tüccarın insafına bırakılıyor” dedi
07.07.2024 16:05:00
Haber Merkezi
Haber Merkezi
CHP Niğde Milletvekili ve Tarım, Orman ve Köyişleri Komisyonu Üyesi Ömer Fethi Gürer, Niğde'de bölgedeki patates üreticileriyle görüştü, sorunlarını dinledi. Patatesin tarlada 5 lira iken pazar tezgahında 15-20 lira arasında satıldığını belirten Gürer, "Çiftçinin patates üretim maliyeti 8- 10 lira arası iken patatesi tarlada tüccarın insafına bırakılıyor" dedi. Gürer ayrıca Niğde Patates Enstitüsünün yerli patates tohumu için çalışma yaptığını ancak halen ülkemizin ihtiyacına yetmediği için ithal tohum kullanıldığını 2024 yılında TÜİK verilerine göre 27 bin 551 ton patates tohumu ithalatı karşılığında 24 milyon 129 bin dolar yurt dışına ödendiğini belirtti.
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Niğde'de genelde kışlık patates ekildiğini ancak bazı bölgelerinde erkenci patates hasadının başladığını belirterek, "Patates üreticisi yazlık patatesin fiyatlarından mutlu değil, kışlık patates için de fiyatların düşük oluşma kaygısı yaşanıyor. 1996 yılında 6,5 milyon ton patates yetişirken günümüzde 5,5 milyon tona kadar patates üretimi düştü. Nüfusumuz arttı ama patates üretimi azaldı. Ama bunun yanında çiftçi patatesten para kazanmadığı zaman ekimden uzaklaşıyor, o yılda fiyatlar artıyor. Bu yıl patates var, beklenen fiyat şu an yok" diye konuştu. Gürer'e yaşadıkları sorunu maliyet hesabı üzerinden anlatan patates üreticisi Sami Akkoç, "Durum çok kötü vekilim. Geçen yıl patatesin maliyeti kiloda 6 liraydı, 7-8 liraya satıldı. Bu yıl kilo da 10 liraya yükseldi. Şu anda patatesin durumu 4-5 liraya satılıyor. Patatesi 13-14 sefer suluyoruz, elektrik maliyetleri arttı, %38 elektriğe zam yapıldı. Mazotu geçen yıl 21 liraya, 22 liraya alırken bu sene 45 lira oldu" şeklinde konuştu. CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer'e yazlık patates hasadı devam ettiği kışlık patates hasadın eylülde başlayacağını ama fiyat konusunda üreticinin kaygılı olduklarını belirtti. patates üreticisi Akkoç, "Bizim burada fiyat konusunda çok büyük kaygımız var, yani maliyetini alamıyoruz şu anda. Yani yazlık patateste fiyat artışı olmadığı için kaygılıyız" derken bir diğer üretici Özay Aksu ise, "Patates konusunda durum pek iç açıcı değil. 3 lira, 4 lira şu anda, araba üstü 5 lira diyorlar,maliyeti 10 lira. Şu anda patates 4 lira, 5 lira maliyetinin yarı fiyatına tüccar fiyat veriyor" dedi.
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer'in görüştüğü bir diğer patates üreticisi Aziz Esenlik de "Maliyetler bizde çok aşırı arttı. Tohumu 20 liraya aldım, tarla kirasını 6 bin liraya tuttum, gübre desen ona keza, mazot desen ona keza. Yani gömdüğümüzü geri alamıyoruz. Bu sene ihracat olmazsa patates komple dökülür ve üretici bu tarladan geri çekilir. Yazlık patates de para kazandırmadı. Yazlıklar depoya girerse kışlık da kazandırmaz. Yazlık patateslerin etkisi kışlık patateslere de vurur. Rafta vatandaş pahalı ürün alıyor. Nakliyesi var, mazot pahalı, işçilik pahalı. Bir işçi günlük 1000 liraya çalışıyor. Belki de biz işçi parasını zor ödeyeceğiz"dedi. Tarla fiyatı ile raf fiyatı arasındaki farkı değerlendiren patates üreticisi, "Esnaf satıyor mesela. Biz "Pahalı satıyorsun" diyoruz. Esnafın yer parası, gelip gitme parasını soran var mı? Onun giderleri de artıyor. Patatesin yetişmiş durumda bile 2 lira depo kirası var. Patatesi hasat yaptım, topladım götürsem depoya koysam kiloda 2 lira depolama gideri var. Yani depo gideri bindiğinde de fiyat artıyor. Bir de tüccar gelmezse ya da tüccar istediği fiyatla almazsa mağduriyetin artıyor. Bu şekil olursa zaten çoğu sökmez, patatesler tarlada kalır" diye konuştu.
Patateste verim iyi fiyat dalgalı
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer, Niğde'de genelde kışlık patates ekildiğini ancak bazı bölgelerinde erkenci patates hasadının başladığını belirterek, "Patates üreticisi yazlık patatesin fiyatlarından mutlu değil, kışlık patates için de fiyatların düşük oluşma kaygısı yaşanıyor. 1996 yılında 6,5 milyon ton patates yetişirken günümüzde 5,5 milyon tona kadar patates üretimi düştü. Nüfusumuz arttı ama patates üretimi azaldı. Ama bunun yanında çiftçi patatesten para kazanmadığı zaman ekimden uzaklaşıyor, o yılda fiyatlar artıyor. Bu yıl patates var, beklenen fiyat şu an yok" diye konuştu. Gürer'e yaşadıkları sorunu maliyet hesabı üzerinden anlatan patates üreticisi Sami Akkoç, "Durum çok kötü vekilim. Geçen yıl patatesin maliyeti kiloda 6 liraydı, 7-8 liraya satıldı. Bu yıl kilo da 10 liraya yükseldi. Şu anda patatesin durumu 4-5 liraya satılıyor. Patatesi 13-14 sefer suluyoruz, elektrik maliyetleri arttı, %38 elektriğe zam yapıldı. Mazotu geçen yıl 21 liraya, 22 liraya alırken bu sene 45 lira oldu" şeklinde konuştu. CHP Milletvekili Ömer Fethi Gürer'e yazlık patates hasadı devam ettiği kışlık patates hasadın eylülde başlayacağını ama fiyat konusunda üreticinin kaygılı olduklarını belirtti. patates üreticisi Akkoç, "Bizim burada fiyat konusunda çok büyük kaygımız var, yani maliyetini alamıyoruz şu anda. Yani yazlık patateste fiyat artışı olmadığı için kaygılıyız" derken bir diğer üretici Özay Aksu ise, "Patates konusunda durum pek iç açıcı değil. 3 lira, 4 lira şu anda, araba üstü 5 lira diyorlar,maliyeti 10 lira. Şu anda patates 4 lira, 5 lira maliyetinin yarı fiyatına tüccar fiyat veriyor" dedi.
Üretici işçi parasını ödeyemiyor
CHP Niğde Milletvekili Ömer Fethi Gürer'in görüştüğü bir diğer patates üreticisi Aziz Esenlik de "Maliyetler bizde çok aşırı arttı. Tohumu 20 liraya aldım, tarla kirasını 6 bin liraya tuttum, gübre desen ona keza, mazot desen ona keza. Yani gömdüğümüzü geri alamıyoruz. Bu sene ihracat olmazsa patates komple dökülür ve üretici bu tarladan geri çekilir. Yazlık patates de para kazandırmadı. Yazlıklar depoya girerse kışlık da kazandırmaz. Yazlık patateslerin etkisi kışlık patateslere de vurur. Rafta vatandaş pahalı ürün alıyor. Nakliyesi var, mazot pahalı, işçilik pahalı. Bir işçi günlük 1000 liraya çalışıyor. Belki de biz işçi parasını zor ödeyeceğiz"dedi. Tarla fiyatı ile raf fiyatı arasındaki farkı değerlendiren patates üreticisi, "Esnaf satıyor mesela. Biz "Pahalı satıyorsun" diyoruz. Esnafın yer parası, gelip gitme parasını soran var mı? Onun giderleri de artıyor. Patatesin yetişmiş durumda bile 2 lira depo kirası var. Patatesi hasat yaptım, topladım götürsem depoya koysam kiloda 2 lira depolama gideri var. Yani depo gideri bindiğinde de fiyat artıyor. Bir de tüccar gelmezse ya da tüccar istediği fiyatla almazsa mağduriyetin artıyor. Bu şekil olursa zaten çoğu sökmez, patatesler tarlada kalır" diye konuştu.
