Trump yönetimine ABD ve dünya genelinde güven yok

Barış vaatleriyle ABD seçimlerini kazanan ve başkanlık döneminde de savaşları bitiriyorum iddiasıyla Nobel Barış Ödülü'ne talip olan Trump, dünyanın en riskli savaşlarından birini başlatarak kendisini destekleyen ABD seçmenine ve ABD'ye güvenen müttefik devletlere büyük bir hayal kırıklığı yaşattı.

Trump, İran Savaşı konusunda Batılı müttefiklerinden ve NATO'dan beklediği desteği bulamazken, ABD içinde de icraatları ciddi manada sorgulanmaya başlandı. 

Bu şekilde devam ederse, Trump yönetiminin bu yılın sonunu görmeden düşme ihtimali çok yüksek.

İran savaşı konusunda Trump'ın çelişkili açıklamaları ABD'de eleştirel seslerin yükselmesine neden oldu. 

Daha önce İran'a yönelik operasyonun "çok kısa süreceğini" ima eden Trump, son açıklamasında bir hafta içinde bitme ihtimali üzerine, "Sanmıyorum ama yakında bitecek. O zaman dünya daha güvenli bir yer olacak. Yakında bu iş bitecek" ifadelerini kullandı. Dikkat ederseniz "çok kısa sürecek" ifadesi belirsiz bir zamana yayılmış vaziyette.

İran Savaşı'yla alakalı Trump'ın "Belki de biz orada hiç olmamalıydık. Bizim çok fazla petrolümüz var" çıkışı da saldırıdan ilk kez pişmanlık sinyali olarak yorumlandı.

Arizona Senatörü ve eski astronot Mark Kelly, yönetimin net bir planı olmadığını savunarak operasyonları "hedef uydurarak ve tökezleyerek" sürdürmekle suçladı. Kelly, Savunma Bakanı Pete Hegseth'e gönderdiği mektupta, kullanılan retoriğin sadece "stratejik bir hata" değil, aynı zamanda "uluslararası hukuk ihlali" barındırdığına dikkat çekti.

Trump yönetimine yöneltilen eleştirilerden birisi de 15 Mart'ta İran'ın Hark Ada'sına yapılan saldırılarla ilgili. Trump bu konuda, "Hark Adası'nın büyük kısmını yerle bir ettik. Belki de sırf eğlence olsun diye orayı birkaç kez daha vurabiliriz" sözlerini sarf etmişti.

Trump'ın savaş gibi ciddi bir konuda "eğlence" vurgusu yapması, ABD-İsrail ikilisinin başlattığı İran Savaşı'na dair soru işaretlerini artırdı.

Senatör Mark Kelly, ABD Savaş Bakanı Hegseth'in "düşmana müsamaha gösterilmeyeceği" yönündeki ifadelerinin askeri terminolojide "teslim olanları öldürmek" anlamına gelebileceğini savundu. 

Kelly'ye göre bu tutum, hem ABD yasalarına göre suç teşkil ediyor hem de sahada görev yapan Amerikan askerlerini uluslararası hukuk korumasından mahrum bırakarak daha büyük bir risk altına atıyor.

Öte yandan ABD Başkanı Trump'ın, Başkan Yardımcısı JD Vance ile birlikte Oval Ofis'te düzenlediği başkanlık kararnamesi imza töreninde yaptığı konuşma da dikkat çekti. Trump, İran'ın Körfez ülkelerini vurması konusunda "şaşkınlık" yaşadıklarını kaydederek, "Hiçbir uzman bunun olacağını tahmin edemezdik. Mesele, bunu bilmemiz gerekip gerekmediği. Bilsek bile, yine de yapmamız gerekeni yapmak zorundaydık" şeklinde konuştu. Bu açıklama, Senatör Mark Kelly'nin "plansızlık" suçlamalarını doğrular mahiyette. 

ABD'nin Batılı müttefikleri de Trump yönetimine destek vermek konusunda isteksiz. Bu isteksizlik için elbette birçok neden var. Trump daha yakın bir zaman önce Danimarka'ya bağlı olan Grönland'a el koymak istemişti. Gerçi hala bu isteğinden vazgeçmiş değil ama Venezuela ve İran gündemi ağır bastı, Grönland ikinci plana düştü. Trump'ın Grönland'a el koyma hamlesi, hem AB ve NATO üyesi olan Danimarka'yı, hem AB'yi, hem de NATO'yu rahatsız etti.

Trump'ın FED özelinde küreselcilerle mücadelesinden en çok rahatsız olan devlet ise İngiltere. Bundan dolayı Trump'ın birçok adımında isteksiz davranıyorlar.

Trump'ın Rusya-Ukrayna Savaşı'ndaki tutumu da Avrupa ülkelerinin tamamını rahatsız ediyor. Çünkü Ukrayna ve Avrupa ülkelerini bu belaya ABD bulaştırmıştı, Trump, başkanlık koltuğunda oturmasıyla bir strateji değişikliğine gitmişti.

Şimdi de ABD-İsrail ikilisinin başlattığı İran Savaşı'yla Avrupa ülkeleri bir darbe daha yemiş oldu. Ukrayna Savaşı sebebiyle Rusya doğalgazı ve petrolü kesildi, İran savaşı nedeniyle de Hürmüz Boğazı'ndan tedarik etikleri petrol ve doğalgaz da kesilmiş olacak. 

ABD'nin tuzu kuru, çünkü kendi petrolleri var, ayrıca savaştan hemen önce Venezuela'nın petrollerini de ele geçirmişti. Demek ki, Venezuela'daki darbenin bir nedeni de İran Savaşı'na yönelik bir hazırlıkmış.

Trump yönetimine ABD içinden de Batılı müttefiklerinden de, Körfez ülkelerinde de tepkiler artmaya devam ediyor. Savaş uzarsa, bu koşullarda Trump yönetiminin devam etmesi mümkün gözükmüyor. İsrail mi? ABD'siz İsrail bu gidişle haritadan silinir.

Bakalım zaman neyi gösterecek?