Kısacık bir ömre sığan koca bir âlem: Atatürk

Gazi Mustafa Kemal Atatürk'ü anlamak ve onun gerçekleştirdiği devasa dönüşümü kelimelere dökmek, tarihçiler ve düşünürler için dahi her zaman zorlu ve derinlikli bir çaba olmuştur. 

Çünkü karşımızda, insan ömrü açısından bakıldığında oldukça kısa sayılabilecek bir zaman diliminin içerisine koca bir âlemi sığdırmış, adeta zamanın sınırlarını aşarak sayısız büyük başarıya imza atmış eşsiz bir şahsiyet durmaktadır. 

O, yalnızca bir ülkenin sınırları içerisinde kalmış yerel bir kahraman değil, tüm dünyanın saygıyla izlediği evrensel bir liderdir. 

Türk milletini emperyalizmin pençesinden, esaretten, kölelikten ve işgalden kurtarmakla kalmamış; aynı zamanda dünyanın dört bir yanındaki mazlum milletlere de esir düşmemenin, onurlu ve özgür yaşamanın reçetelerini, formüllerini ve mücadele yöntemlerini bizzat uygulamalı olarak göstermiştir.

Emperyalizme karşı ilk zafer ve mazlum milletlerin 'Ata Şark'ı

Atatürk'ün mücadelesi, sadece Anadolu topraklarının bağımsızlığıyla sınırlı kalmamış, küresel ölçekte bir uyanışın fitilini ateşlemiştir.

Öyle ki, Doğu dünyası ve sömürge altındaki milletler onun bu eşsiz duruşunu gördüklerinde, "Siz ona Atatürk dersiniz ama biz ona Ata Şark deriz" diyerek onu tüm Doğu'nun ve mazlum halkların ortak atası olarak benimsemişlerdir. 

Bu küresel saygının somut yansımalarını dünyanın en köklü medeniyetlerinde dahi açıkça görmek mümkündür. 

Örneğin, Çin Kültür Ataşesi'nin de ifade ettiği üzere, Çin gibi köklü bir tarihe sahip bir ülkede dahi ilkokullardan itibaren ders kitaplarında dünya tarihine yön vermiş dört örnek şahsiyetten biri olarak Mustafa Kemal Atatürk okutulmaktadır.

Benzer bir hayranlık ve uyanış, İngiliz sömürgeciliğine karşı direnen Hindistan'da da yaşanmıştır. 

Hindistan'ın bağımsızlık lideri Mahatma Gandhi'nin bu konudaki sözleri, Atatürk'ün dünya tarihindeki kırılma noktasını nasıl yarattığını gözler önüne sermektedir. 

Gandhi, Atatürk İngilizleri mağlup edene dek kendi halkının İngilizleri adeta yenilmez birer ilah gibi gördüğünü, ancak Mustafa Kemal'in hem Çanakkale'de hem de Kurtuluş Savaşı'nda bu yenilmez sanılan gücü dize getirip geri göndermesiyle birlikte tüm dünyanın gerçekle yüzleştiğini ifade etmiştir. 

O güne dek dokunulmaz sanılan emperyalist güçlerin aslında yenilebileceği gerçeğini insanlığa ilk kez gösteren ve emperyalizme karşı en büyük zaferi kazanan lider, hiç kuşkusuz Gazi Mustafa Kemal Atatürk'tür.

Cephede ve masa başında çok yönlü bir strateji dehası

Atatürk'ü yalnızca askeri zaferleriyle değerlendirmek, onun çok yönlü devlet adamlığına ve derin vizyonuna yapılacak büyük bir haksızlık olur. 

Elbette o, Conkbayırı'nda, Anafartalar'da ve Çanakkale'nin en ön saflarında eşine az rastlanır bir komutanlık örneği sergilemiştir. 

Üstelik bu başarıları elde ederken yalnızca düşman ordularıyla değil, zaman zaman kendi komuta kademesindeki yanlış kararlarla ve içerdeki engellerle de mücadele etmek zorunda kalmıştır. 

Hem cepheye hem de içerideki zihniyete karşı verdiği bu çetin mücadelenin ardından, Kurtuluş Savaşı yıllarında da parçalanmış bir halkı tek bir çatı altında toplayan birleştirici bir harç görevi üstlenmiştir.

Milli Mücadele'nin dağınık haldeki tüm unsurlarını tek vücut ve tek bilek haline getiren Atatürk, bir yandan düzenli orduyu kurarken diğer yandan milletin iradesini temsil eden Türkiye Büyük Millet Meclisi'ni hayata geçirmiştir. 

Savaşın en çetin dönemlerinde dahi başkomutanlık yetkisini bizzat bu meclisten, yani milli iradeden alması onun demokrasiye olan sarsılmaz inancının bir kanıtıdır. 

Cephedeki zaferlerin hemen ardından, henüz Lozan barış görüşmeleri devam ederken İzmir İktisat Kongresi'ni toplaması ise onun yalnızca bir asker değil, aynı zamanda ileri görüşlü bir ekonomi dehası olduğunu göstermiştir. 

Nitekim 1923 ile 1938 yılları arasındaki on beş yıllık kısa sürede hayata geçirdiği tarım, sanayi ve kalkınma hamlelerinin tamamı, İzmir İktisat Kongresi'nde atılan o sağlam temellerin ve alınan stratejik kararların adım adım uygulanmasından ibarettir.

Tam bağımsızlık, üniter yapı ve çağının ötesinde bir vizyon

Mustafa Kemal Atatürk'ün Türk milletine bıraktığı en büyük mirasların başında siyasi ve ekonomik anlamda eksiksiz bir tam bağımsızlık gelmektedir. 

Bu bağımsızlığın kalıcı olabilmesi için milli bir ekonomi inşa etmiş ve devleti sağlam bir üniter yapı üzerine oturtmuştur. 

Prof. Dr. Haydar Baş'ın "Hoş Geldin Atatürk" adlı eserinde de vurguladığı gibi, en ideal devlet sistemi cumhuriyettir ve bu sistemin asıl temel taşı üniter yapıdır. 

Bugün Amerika Birleşik Devletleri gibi küresel güçlerin dahi tam anlamıyla tesis edemediği bu bütünleşmiş devlet yapılanmasını Atatürk, tek yürek ve tek bilek olmuş bir millet oluşturarak başarmıştır.

Onun temel hedefi, ülkeyi yalnızca mevcut çağın şartlarına uydurmak değil, çağdaş medeniyet seviyesinin de üzerine çıkarmaktı.

Akıl ve bilimi rehber edinerek mevcut koşulların ötesinde bir devlet aklı inşa eden Atatürk, bu vizyonunun meyvelerini en zorlu küresel krizlerde dahi toplamıştır. 

1929 yılında Amerika merkezli olarak patlak veren ve tüm dünyayı sarsan Büyük Buhran sırasında, gelişmiş ülkeler dahi ekonomik darboğazlarla boğuşurken Gazi Mustafa Kemal Atatürk genç Türkiye Cumhuriyeti'nde fabrika üstüne fabrika açıyordu. 

O dönemde Türk Lirası'nın Amerikan Doları'ndan daha değerli bir konumda olması, uygulanan milli ekonomi politikalarının ve çağın ötesine geçen vizyonun en somut göstergesidir.

Devam edecek…