Suriye bağlamında kritik gelişmeler yaşanıyor. Suriye üzerine hesapları olan iki ülke Rusya ve ABD kendilerine avantaj sağlamak için Türkiye'yi kendi yanlarına çekmeye çalışıyor. Rusya'nın Astana süreciyle yaptığı atağa ABD 'Rakka operasyonuna Türkiye'yi dahil edeceğiz' açıklamasıyla karşı bir hamle yaptı.
Bu süreçte CIA Başkanı Mike Pompeo da Ankara'ya gelerek MİT Müsteşarı Hakan Fidan, Cumhurbaşkanı Erdoğan ve Başbakan Binali Yıldırım ile önümüzdeki sürece yön verecek mahiyette görüşmeler gerçekleştirdi. Bu kritik gelişmelerde Ankara'nın tavrına gelince? Bir taraftan Türkiye ile ABD arasında Rakka'ya ortak operasyon görüşmeleri yapılırken bir yandan da Rusya ve İran ile Astana'da oluşturulan üçlü mekanizma işler hale getirilmeye çalışılıyor.
ABD ve Rusya ile ayrı ayrı görüşmeler yapan Türkiye bir yandan da El Bab'ta operasyonunu sürdürüyor. Ardı ardına şehit haberlerinin geldiği bölgeden endişe verici haberler geliyor. El Bab'taki en büyük tehlike Türk Silahlı Kuvvetleri'nin (TSK) kente güneyden giren Suriye ordusu ile karşı karşıya gelme ihtimali.
İki ordu arasındaki mesafenin 3 kilometreye kadar düştüğü ifade edilirken Fırat Kalkanı Harekâtı'nda TSK ile birlikte hareket Özgür Suriye Ordusu'nun (ÖSO) Suriye Ordusu ile kısa süren bir çatışma içerisine girdiği yönünde haberler geldi. Çatışma iddiasından kısa bir süre sonra ise bölgedeki Türk askeri Rus savaş uçakları tarafından vuruldu.
TSK'nın 'kazaen oldu' dediği olayda 3 askerimiz (Sözleşmeli Er Ömer Akkuş, Uzman Çavuş Mehmet Şahin, Uzman Onbaşı Emre Mücahit Topal) şehit olurken 11 askerimiz de yaralandı.
Putin 'koordinasyon eksikliği' dedi
Saldırının ardından Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin Cumhurbaşkanı Erdoğan'ı telefonla arayarak üzüntülerini dile getirdi. Görüşmeye ilişkin açıklama yapan Putin'in Basın Danışmanı Dmtriy Peskov da, Moskova'da basına yaptığı açıklamada, "Putin, Erdoğan'a Türk askerlerinin Rusya Hava-Uzay Kuvvetleri'nin operasyonu sırasında koordinatların teyit edilmemesi sonucunda yaşamını yitirdiğini söyledi. Maalesef, ordumuz teröristlere yönelik hava saldırısı düzenlerken Türk ortaklarımızın verdiği koordinatları izliyordu. O koordinatlarda Türk askerlerinin bulunmaması gerekiyordu.
Bu yüzden bu kasıtsız saldırı geçrekleşti. Bu, koordinat sağlama konusunda bir koordinasyon eksikliğinden ibaret" şeklinde konuştu.
Peskov Perşembe günü yaptığı açıklamada da, "Olay saldırılar sırasında koordinatlar konusunda Rus hava gücünün içindeki anlaşmazlıktan kaynaklandı" demişti. Rus Kommersant gazetesi da olayın nedenlerinden birinin, Türk askerlerinin Rus tarafına haber verilmeden hava saldırısının düzenleneceği alana konuşlandırılmış olması olabileceğini yazdı. Kommersant'ın haberine göre, Rus ve Türk genelkurmayları, dünkü hava operasyonunda vurulacak hedeflerin koordinatları üzerinde önceden anlaşmıştı.
Gazetenin iddiasına göre 'bu nedenle hava operasyonunda üç Türk askerinin ölmesinin sebebi, söz konusu askerlerin Rus tarafı ile anlaşmadan konuşlanma yerlerinin değiştirilmesi olabilir.'
Başbakan Yardımcısı Numan Kurtulmuş da konuya ilişkin yaptığı açıklamada "Bizim açımızdan olay bütünüyle aydınlatılmaya çalışılıyor, araştırılıyor. İlk bilgiler koordinasyon yanlışlığı, yanlış bir koordinasyon, herhangi bir şekilde maalesef istem dışı meydana gelmiş bir olaydır. Bütünüyle bir kazadır ilk bilgilere göre ama bunun nasıl vuku bulduğu, bu aradaki koordinasyon meselesinin nasıl bu kadar atladığı ortaya konulacaktır. Oradaki mücadelede anlaşılıyor ki çok daha yakın bir koordinasyona ihtiyaç var" dedi.
'Rusya ile koordinasyon halindeyiz' denmişti
Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü İbrahim Kalın ve Başbakan Binali Yıldırım saldırıdan bir gün önce El Bab'ta TSK'nın Suriye Ordusu ile karşı karşıya gelmemesi için Rusya ile koordinasyon halinde olduklarını söylemişti. Başbakan Binali Yıldırım, "El Bab operasyonunda stratejik tepeler ele geçirildi, Kent her taraftan kuşatıldı. Güneydeki rejim unsurlarının kuzeye hareketlendiği doğru? Çatışma olmaması için tedbir alınıyor" derken Cumhurbaşkanlığı Sözcüsü Kalın ise, "Güneyde rejime ait unsurların, kuzeye doğru hareketlendiği doğrudur. Ancak gerek koalisyon güçleri,  gerek Türk Hava Kuvvetleri, gerek Rusya'yla yapılan koordinasyon sonucu herhangi bir tatsız olayın yaşanmaması, çatışma olmaması için gereken tedbirler alınmaktadır" açıklamasında bulunmuştu.
Lavrov: Esad ile Kürt gruplar görüştü
Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Suriye'de Beşşar Esad rejimi ile Kürtler arasında Rusya'nın arabuluculuğunda görüşmeler yapıldığını bildirdi. Lavrov, Rus İzvestiya gazetesine verdiği mülakatta, Rusya'nın "Suriye'nin bütünlüğünün korunması amacıyla" rejim ile Kürtler arasında ortak anlayış bulunması için çaba gösterdiğini ifade etti.
Lavrov, geçen yıl Haziran-Aralık aylarında Rusya'nın arabuluculuğunda rejim ile Kürt gruplar arasında 4 görüşme gerçekleştiğini belirtti. Ayrıca Lavrov, Esad rejiminin, Kürt siyasi-sosyal yapı temsilcileri ile 'ihtiyaç duyulduğunda' terör örgütü PKK/PYD'nin uzantısı YPG ile doğrudan ya da dolaylı olarak görüştüğünü kaydetti.
Söz konusu görüşmelerin olumlu ilerlediğine işaret eden Lavrov, tarafların anlaşma potansiyeli bulunduğunu savundu.
AA