logo
19 AĞUSTOS 2026

Türkiye’de çalışabilecek her 3 kişiden 1’i işsiz

TÜİK’in açıkladığı verilere göre, işsizlik oranı yüzde 7,9’a gerilemiş gözükse de, geniş tanımlı işsizliği ifade eden atıl iş gücü yüzde 29,9 seviyesinde. Resmi işsizlik oranı kağıt üzerinde gerilese de, toplumun yaklaşık yüzde 30’unu kapsayan geniş tanımlı işsizlik gerçeği üretimin, istihdamın ve ekonominin ne denli büyük bir çıkmazda olduğunu kanıtlıyor

19.08.2026 13:07:00
Hasan Gündoğdu
 
Türkiye’de çalışabilecek her 3 kişiden 1’i işsiz
Türkiye’de çalışabilecek her 3 kişiden 1’i işsiz
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK), 2026 yılı ikinci çeyreğine ilişkin Dönemsel İşgücü İstatistikleri'ni kamuoyuyla paylaştı.






Açıklanan verilere göre, 15 ve daha yukarı yaştaki kişilerde işsiz sayısı bir önceki çeyreğe kıyasla 84 bin kişi azalarak 2 milyon 799 bin kişiye geriledi.

Manşet verilerde yer alan resmi işsizlik oranı da 0,3 puanlık düşüşle yüzde 7,9 seviyesine indi.

Ancak rakamların ambalajı açıldığında, Türkiye iş gücü piyasasındaki acı reçete ve derin yapısal kriz tüm çıplaklığıyla gözler önüne seriliyor.






Kağıt üstünde düşüş, sahada çözülme

TÜİK'in dar tanımlı işsizlik hesaplaması; son dört hafta içinde aktif olarak iş arayan ve kısa sürede iş başı yapabilecek kişileri kapsıyor. Bu dar pencereden bakıldığında işsizlik tablosu pembe bir tablo çizebilir.

Fakat iş bulma ümidini yitirdiği için iş aramaktan vazgeçen milyonlar, ne yazık ki bu resmi oranların dışında tutuluyor.

Sahadaki gerçek dinamikler incelendiğinde, manşetteki yüzde 7,9'luk oran işsizlik krizini çözmek yerine, sorunun üzerini örten teknik bir detaydan ibaret kalıyor.






Gençler ve kadınlar ümit kapanında

Resmi istatistiklerin görmezden geldiği asıl kitle; iş aramayı bırakan ancak çalışmaya hazır olan potansiyel iş gücü ile mevcut işinde geçinemeyip daha fazla çalışmak isteyen "zamana bağlı eksik istihdam edilenler"den oluşuyor.

Özellikle genç nüfus ve kadınlar arasında yükselen bu umutsuzluk dalgası, klasik iş arama kanallarını anlamsızlaştırıyor.

İş bulma ümidini tamamen kaybeden milyonlarca vatandaş, aktif iş arayan statüsünden çıktığı için dar tanımlı işsiz sayısını düşürürken, sosyo-ekonomik krizin derinleşmesine yol açıyor.






Gerçek işsizliğin adı: Yüzde 29,9 atıl iş gücü

İş gücü piyasasındaki asıl yıkımı ve kan kaybını ortaya koyan gösterge ise "atıl iş gücü" oranıdır. Zamana bağlı eksik istihdam, potansiyel iş gücü ve resmi işsizlerin toplamından oluşan geniş tanımlı işsizlik (atıl iş gücü) oranı, 2026'nın ikinci çeyreğinde yüzde 29,9 olarak gerçekleşti.

İki veri arasındaki devasa fark, Türkiye'de çalışma çağındaki her üç kişiden birinin ya işsiz, ya eksik istihdam edildiğini ya da sistemin dışına itildiğini açıkça kanıtlıyor.

Resmi işsizlik oranı kağıt üzerinde gerilese de, toplumun yaklaşık yüzde 30'unu kapsayan geniş tanımlı işsizlik gerçeği üretimin, istihdamın ve ekonominin ne denli büyük bir çıkmazda olduğunu kanıtlıyor.

Kuduz nedeniyle mahalleye giriş çıkışlar yasaklandı

Ardahan'da bir büyükbaş hayvanda kuduz virüsü tespit edilmesi üzerine hastalığın çıktığı mahalle karantinaya alınarak, kontrol tedbirleri başlatıldı. Mahalle girişine "Burada kuduz hastalığı var" tabelası asıldı

19.08.2026 11:54:00
İHA
 
Kuduz nedeniyle mahalleye giriş çıkışlar yasaklandı
Kuduz nedeniyle mahalleye giriş çıkışlar yasaklandı
Ardahan Merkez Gürçayır Mahallesi'ndeki bir hayvancılık işletmesinde bir büyükbaş hayvanın aniden rahatsızlanması üzerine işletme sahibi durumu İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ekiplerine bildirdi.






İhbar üzerine adrese giden veteriner hekimler, şüpheli sığırdan numune aldı. Alınan numuneler, incelenmek üzere Erzurum Veteriner Kontrol ve Araştırma Enstitüsüne gönderildi. Laboratuvarda yapılan testlerin pozitif çıkmasıyla hayvanda kuduz virüsü bulunduğu kesinleşti. 






Bunun üzerine harekete geçen Hayvan Sağlığı ekipleri, virüsün yayılmasını önlemek amacıyla hastalıklı hayvanı itlaf ederek, derin bir çukura gömdü. Halk ve hayvan sağlığını korumak amacıyla Gürçayır Mahallesi'nde karantina uygulaması başlatan yetkililer, bölgeye hayvan giriş ve çıkışlarını yasakladı. Mahalle girişine de "Burada kuduz hastalığı var" tabelası asıldı.








İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ekiplerinin virüsün kaynağını ve yabani hayvan temasını belirlemek amacıyla bölgedeki filyasyon ve aşılama çalışmalarını yoğun şekilde sürdürdüğü öğrenildi.

Furkan Vakfı'na operasyon: Alparslan Kuytul, eşi ve çok sayıda kişi gözaltında

Adana'da Furkan Vakfı'na yönelik düzenlenen operasyonda Kurucu Başkan Alparslan Kuytul ve eşi Semra Kuytul'un yanı sıra çok sayıda vakıf üyesinin gözaltına alındığı öğrenildi

19.08.2026 09:18:00
İHA
 
Furkan Vakfı'na operasyon: Alparslan Kuytul, eşi ve çok sayıda kişi gözaltında
Furkan Vakfı'na operasyon: Alparslan Kuytul, eşi ve çok sayıda kişi gözaltında
Adana Emniyet Müdürlüğü Terörle Mücadele Şube Müdürlüğü ekipleri, şafak vakti Furkan Vakfı'na yönelik operasyon düzenledi. Vakfın Kurucu Başkanı Alparslan Kuytul'un evinin önüne çok sayıda polis ekibi sevk edilirken, evde arama yapılıp Alparslan Kuytul ve eşi Semra Kuytul gözaltına alındı.








Öte yandan aynı operasyonda çok sayıda vakıf üyesi de gözaltına alındı.








Kuytul çifti ve vakıf üyeleri geniş güvenlik önlemleri altında sağlık raporu için Adana Adli Tıp Kurumu'na getirildi. Sağlık raporunun ardından gözaltına alınan kişiler emniyete götürüldü.















Dalgalı denize girmek, yüzme bilen için de tehlikeli

Dalgalı bir deniz, kıyıdan bakıldığında yalnızca hareketli ve coşkulu bir doğa manzarası gibi görünse de suyun altına adım atıldığı andan itibaren ciddi güvenlik riskleri barındırır

18.08.2026 15:34:00
Hasan Gündoğdu
 
Dalgalı denize girmek, yüzme bilen için de tehlikeli
Dalgalı denize girmek, yüzme bilen için de tehlikeli
Dalga yüksekliğinin arttığı durumlarda denize girmek, yüzme seviyesi ne kadar ileri olursa olsun hayati tehlikeler doğurur.






Rip akıntıları iyi yüzücü dinlemez

Dalgalı havalarda karşılaşılan en büyük tehlike, kıyıya ulaşan büyük su kütlelerinin geri dönüş yolunda oluşturduğu çeken akıntılardır (rip akıntısı). Kıyıya çarpan dalgalar açığa doğru hızlı ve dar bir hat boyunca akış başlatır.

Bu akıntı, yüzücüyü çok kısa sürede sahilden onlarca metre açığa sürükleyebilir. Çeken akıntıya yakalanan kişilerin en sık yaptığı hata akıntıya karşı kıyıya doğru yüzmeye çalışmaktır; bu durum hızla enerjinin tükenmesine ve boğulmaya yol açar.






Fiziksel yorgunluk ve panik faktörü

Sürekli tekrarlayan güçlü dalgalar, yüzücünün su yüzeyinde kalmasını son derece güçleştirir.

Nefes Kontrolünün Kaybı: Başın üstünden geçen dalgalar düzensiz nefes alıp vermeye neden olur, su yutma ve akciğerlere su kaçma riskini artırır.

Kas Yorgunluğu: Dengesiz dalga hareketleriyle mücadele etmek kasları hızla yorar, kramplara ve hareket kabiliyetinin kısıtlanmasına sebep olur.

Mental Panik: Su altında kalma süresi uzadıkça panik duygusu artar; panik ise mantıklı karar verme yetisini engelleyerek tehlikeyi ikiye katlar.






Görüş mesafesi ve zemin değişimleri

Sert dalgalar deniz tabanındaki kum, taş ve tortuyu havalandırarak suyun bulanıklaşmasına yol açar. Su altındaki görüşün sıfıra inmesi; dipteki kayalıkların, ani derinleşen çukurların veya zehirli deniz canlılarının fark edilmesini imkânsız kılar.

Ayrıca dalgaların kuvveti, kıyı şeridindeki kum tabakasını yerinden oynatarak daha önce sığ olan alanlarda aniden derin yarlar oluşturabilir.






Kıyıya çarpma ve travma riski

Kıyıya yakın noktalarda kırılan büyük dalgalar (kırılan dalga zonu), insan vücudunu bir tüy gibi savurma gücüne sahiptir. Yüzücüyü sert bir şekilde deniz tabanına, kayalıklara veya iskele ayaklarına çarparak omurga yaralanmaları, kırıklar ve bilinç kaybı gibi ağır travmalara neden olabilir.

Bu nedenlerle, denizin dalgalı olduğu günlerde cankurtaran uyarılarına ve kırmızı bayrak işaretlerine kesinlikle uyulmalı, yüzmek yerine deniz güvenli mesafeden izlenmelidir.

Rize'de Balıkçı köylülerinin kafes balıkçılığı tepkisi

Rize'nin Pazar ilçesinde, köylerinin açığında kafes balıkçılığı yapılmasını istemeyen Balıkçı köyü sakinleri, limana malzeme getirecek vinci engellemek için eylem başlattı

18.08.2026 12:24:00
İHA
 
Rize'de Balıkçı köylülerinin kafes balıkçılığı tepkisi
Rize'de Balıkçı köylülerinin kafes balıkçılığı tepkisi
Rize'nin Pazar ilçesine bağlı Balıkçı köyü sakinlerinin, kayıkhaneye yakın alanda hayata geçirilmesi planlanan kafes balıkçılığına gösterdiği tepki sürüyor. Kurulacak balık kafeslerinin geçimini balıkçılıkla sağlayan köye zarar vereceğini düşünen köylüler, gece gündüz nöbet tutarak denize kafes kurulmaması için mücadele ediyor.






Bugün limana malzeme geleceğini duyan köylüler sabahın ilk ışıklarıyla beraber liman içerisinde toplanarak oturma eylemi başlattı. Rize İl Jandarma Komutanlığı'na bağlı ekipler tarafından bölgede geniş çapta güvenlik önlemi alınırken, zaman zaman vatandaşla jandarma arasında gergin anlar yaşandı.






Büyükçekmece'de 4 bloktan oluşan 48 bağımsız konutun yıkımı başladı

İstanbul'un Büyükçekmece ilçesinde muhtemel depremde yıkılma tehlikesi bulunan 4 bloktan oluşan 48 bağımsız konutun kentsel dönüşüm çalışmaları, Büyükçekmece Belediyesi'nin katkılarıyla yıkılmaya başlandı

18.08.2026 12:21:00
İHA
 
Büyükçekmece'de 4 bloktan oluşan 48 bağımsız konutun yıkımı başladı
Büyükçekmece'de 4 bloktan oluşan 48 bağımsız konutun yıkımı başladı
Büyükçekmece ilçesinde muhtemel Marmara Depremi'nde, yıkılma tehlikesiyle karşı karşıya olan ve yapılan testlerde riskli yapı ilan edilen konutların kentsel dönüşüm çalışmaları bugünde devam etti. Atatürk Mahallesi'nde bulunan 4 bloktan oluşan 48 bağımsız konutun yıkımı, Büyükçekmece Belediyesi katkılarıyla bugün başladı.






1988 ve 1995 yılları arasında yapıldığı öğrenilen binaların kentsel dönüşüm çalışmalarını Büyükçekmece Belediye Başkan Vekili Hakan Çebi'de geldi. Çebi burada çalışmalar hakkında bilgiler aldı.








Yıkım çalışmaları hakkında bilgiler veren Büyükçekmece Belediye Başkan Vekili Hakan Çebi, "Dün 17 Ağustos Marmara Depremi'nin yıl dönümündeydik. Depremde hayatını kaybeden vatandaşlarımıza Allah'tan rahmet diliyorum, mekanları cennet olsun. Biz bu acıların tekrar yaşanmaması, aynı durumlara düşmemek için vatandaşlarımız ve belediyemizle kentsel dönüşüm sürecini daha da hızlandırmamız gerekiyor ve bu amaçla bugün Atatürk Mahallesi'ndeyiz. Burada bulunan iki ayrı parsel üzerinde, toplam bir kısmı 1989 yılında, bir kısmı 1995 yılında yapılmış toplam 48 bağımsız bölüm mevcut... 






Dört blok üzerinden yapılan incelemelerde, tetkiklerde burasının riskli sınıfta yapı olduğu tespit edilmiştir. Bundan sonra kat malikleri ve belediyemiz bir araya gelerek kentsel dönüşüm sürecini başlattık ve bugün de bu kentsel dönüşümün ilk aşaması olan yıkım için buradayız. Yıkımdan sonra bu iki parseli birleştirerek yeni süreçte toplam 72 bağımsız bölüm, kat otoparkı ve yeşil alan olmak üzere devletimizin verdiği Yarısı Bizden Kampanyası'ndan da burası faydalanacaktır. Ben yeni binalarımızın kat maliklerine hayırlı olmasını diliyorum. Kentsel Dönüşüm Müdürümüze de emekleri için teşekkür ediyorum. Firmaya da teşekkür ediyorum. Hayırlı olsun tekrardan" dedi.






Hatay'da işçi servisi tırla kafa kafaya çarpıştı: 1 ölü, 15 yaralı

Hatay'da işçileri taşıyan servis minibüsünün tırla çarpıştığı kazada 1 kişi hayatını kaybetti, 15 kişi de yaralandı

17.08.2026 00:20:00
İHA
 
Hatay'da işçi servisi tırla kafa kafaya çarpıştı: 1 ölü, 15 yaralı
Hatay'da işçi servisi tırla kafa kafaya çarpıştı: 1 ölü, 15 yaralı
Kaza, Erzin-Ceyhan kara yolu Burnaz mevkiinde yaşandı. Toros Tarım işletmesinden çıkan işçi servisi ile karşı yönden gelen tır kafa kafaya çarpıştı. İhbar üzerine bölgeye itfaiye, sağlık ve jandarma ekipleri sevk edildi.






Kazada hurdaya dönen minibüsteki yaralılar itfaiye ekipleri tarafından araçtan çıkarıldı. Kazada serviste bulunan Mehmet Soylu isimli işçi hayatını kaybederken, 15 yaralı olay yerinde yapılan ilk müdahalenin ardından hastaneye sevk edildi.









Soylu'nun cansız bedeni de olay yerindeki incelemenin ardından morga kaldırıldı.
 







Servisteki işçilerin taşeron firmada çalıştığı ve mesai bitimi Dörtyol ile Payas ilçelerindeki evlerine dönmek için yola çıktıkları öğrenildi. Jandarma ekipleri kazayla ilgili inceleme başlattı.






Kocaeli'deki orman yangını söndürüldü

Kocaeli'nin Gebze ilçesinde ormanlık alanda çıkan yangın havadan ve karadan yapılan müdahale neticesinde 1.5 saate kontrol altına alınarak söndürüldü

15.08.2026 16:33:00
İHA
 
Kocaeli'deki orman yangını söndürüldü
Kocaeli'deki orman yangını söndürüldü
Gebze ilçesi Beylikbağı Mahallesi'nde bulunan ormanlık alanda saat 13.00 sıralarında yangın başladı. Kısa sürede yükselen yoğun dumanlar gökyüzünü kaplarken, yangını fark eden vatandaşlar durumu 112 Acil Çağrı Merkezi'ne bildirdi. İhbar üzerine bölgeye çok sayıda ekip sevk edildi.






Yangının haber verilmesinin ardından bölgeye itfaiye ve orman ekiplerinin yanı sıra polis ve jandarma ekipleri yönlendirildi. Ekipler, alevlerin çevredeki ormanlık alana yayılmasını önlemek ve yangını kontrol altına almak için çalışma başlattı. 






Karadan yürütülen söndürme çalışmalarına havadan da helikopter destek verdi. Ekiplerin yoğun müdahalesi sonucunda yangın yaklaşık 1,5 saat içerisinde kontrol altına alınarak söndürüldü. 






Alevlerin tamamen etkisiz hale getirilmesinin ardından bölgede yeniden yangın çıkma ihtimaline karşı soğutma çalışması başlatıldı. Yangının çıkış nedeni henüz belirlenemezken, olayla ilgili inceleme başlatıldı.













Vize dolandırıcılığı operasyonunda şüpheliler gazetecilere tepki gösterdi

Vize dolandırıcılığı operasyonunda şüpheliler ve yakınları gazetecilere tepki gösterdi

15.08.2026 16:31:00
İHA
 
Vize dolandırıcılığı operasyonunda şüpheliler gazetecilere tepki gösterdi
Vize dolandırıcılığı operasyonunda şüpheliler gazetecilere tepki gösterdi
İstanbul merkezli 6 ilde, vize danışmanlığı adı altında faaliyet gösteren ve konsolosluk randevu sistemlerini "bot" yazılımlarla kilitleyerek vatandaşları mağdur ettiği öne sürülen şebekeye yönelik operasyonda tutuklanan 37 şüpheliden Alanya'da hakim karşısına çıkan 8'i ile yakınları, cezaevine sevki sırasında kendilerini görüntüleyen gazetecilere tepki gösterdi. Tutuklu şahıslardan birisi, su şişesi fırlattığı gazetecilere, "Terbiyesizler, insafsızlar. Adam mı öldürdüler" şeklinde tepki gösterdi.






İstanbul merkezli 6 ilde düzenlenen operasyonda, vize danışmanlığı adı altında faaliyet gösteren bazı kişi ve şirketlerin konsoloslukların randevu sistemlerini "bot" yazılımlarla kilitlediği, vatandaşların randevu almasını engellediği ve ücret karşılığında randevu temin ederek haksız kazanç sağladığı iddiasıyla soruşturma yürütüldü. İstanbul Cumhuriyet Başsavcılığı koordinesinde yürütülen soruşturma kapsamında şüphelilerin para hareketleri de incelemeye alındı. Yapılan incelemelerde 2,8 milyar lirayı aşan para hareketi tespit edildi. Soruşturma kapsamında 49 şüpheli hakkında gözaltı kararı verilirken, İstanbul, Ankara, Antalya, Balıkesir, Bursa ve İzmir'de düzenlenen operasyonlarda 42 şüpheli gözaltına alındı, 37'si tutuklandı.








Alanya'da 8 şüpheli adliyeye sevk edildi

Operasyon kapsamında Alanya'da gözaltına alınan 8 şüpheli, dün sabah saatlerinde Alanya Adliyesi'ne sevk edildi. Savcılıkta ifadeleri alınan şüpheliler, tutuklanma talebiyle mahkemeye gönderildi. Mahkemedeki işlemlerin ardından Fikret K., Günsel K., Çınar K., Ayşe G., Tunahan A., Berkay V. ve Sezgin A. tutuklandı. Emel Ç. ise adli kontrol ve yurt dışına çıkış yasağı şartıyla serbest bırakıldı.








Basın mensuplarına tepki gösterdiler

Tutuklanan şüphelilerin cezaevine sevki sırasında görüntü alan gazetecilere bazı şüpheli yakınları sözlü olarak tepki gösterdi. Şüpheli yakınlarından biri basın mensuplarına, "Hayırdır, kimi çekiyorsun' Basınına başlarım, başlatma basınına" ifadeleriyle tepki gösterdi. Tutuklanan şüphelilerden Günsel K. de plastik su şişesi fırlattığı basın mensuplarına yönelik, "Çekil buradan. Terbiyesizler, insafsızlar. Adam mı öldürdüler'" şeklinde tepki gösterdi.






Yaşanan sözlü tartışmanın ardından tutuklanan 7 şüpheli cezaevine götürüldü.













Terörizm ve siyasal şiddetin sosyolojik etkileri

Dünyada ve bölgemizde yaşanan siyasal çalkantılar, şiddet eylemlerinin ve terörizmin yalnızca askeri ya da güvenlik odaklı tedbirlerle çözülemeyeceğini bir kez daha gösteriyor

14.08.2026 00:54:00
Abdülkadir Gündoğdu
 
Terörizm ve siyasal şiddetin sosyolojik etkileri
Terörizm ve siyasal şiddetin sosyolojik etkileri
Dünyada ve bölgemizde yaşanan siyasal çalkantılar, şiddet eylemlerinin ve terörizmin yalnızca askeri ya da güvenlik odaklı tedbirlerle çözülemeyeceğini bir kez daha gösteriyor.

Uzmanlar ve sosyologlar, toplumsal düzeni sarsan bu olgunun derinlerindeki sosyo-ekonomik, kültürel ve psikolojik etkenlere dikkat çekiyor: Siyasal şiddet gökten zembille inmiyor; toplumsal yapının fay hatlarında biriken gerilimlerden besleniyor.







Bireyi Şiddete İten Toplumsal Dinamikler

Terörizm ve siyasal şiddeti inceleyen sosyologlar, radikalleşme süreçlerinin tek bir nedene indirgenemeyeceğini vurguluyor. Bireylerin şiddet yanlısı gruplara katılımında ve bu eylemleri meşrulaştırmasında öne çıkan temel faktörler şunlar:

Toplumdan dışlandığını, adaletsizliğe uğradığını veya sesini meşru yollarla duyuramadığını hisseden bireyler, marjinal grupların söylemlerine daha açık hale geliyor.

Özellikle modernleşme ve hızlı kentleşme süreçlerinde kimlik krizine giren gençler, radikal yapılarda kendilerine yapay bir "aidiyet" ve "amaç" buluyor.

Yoksulluk tek başına terörü yaratmasa da, yüksek genç işsizliği ve geleceksizlik hissi radikal söylemlerin yeşermesi için uygun bir zemin hazırlıyor.







Şiddetin Meşrulaştırılması ve İdeolojik Söylem

Siyasal şiddet eylemlerini diğer suç türlerinden ayıran en belirgin fark, eylemcilerin bu davranışları bir "kutsal amaç" veya "siyasal dava" adına gerçekleştirdiğine inanmasıdır. Sosyolojik araştırmalar, terör örgütlerinin propaganda mekanizmalarının iki temel strateji üzerine kurulduğunu gösteriyor:

Hedef alınan grup veya kurumlar insani vasıflarından arındırılarak "mutlak kötü" olarak tanımlanıyor.

Kendi grubunun sürekli mağdur edildiği algısı işlenerek, yapılan eylemler "zorunlu bir savunma" olarak sunuluyor.







Güvenlik Politikalarından Toplumsal Onarıma

Uzmanlar, terörle mücadelede yalnızca Polisiye ve askeri yöntemlerin yetersiz kalacağına işaret ediyor. Uzun vadeli ve kalıcı çözüm için toplumsal yapıyı güçlendirecek adımların atılması gerektiği belirtiliyor:

Kapsayıcı Sosyal Politikalar: Gençlerin eğitime ve istihdama erişiminin artırılması.

Toplumsal Diyalog ve Adalet: Hak arama yollarının şeffaf ve açık tutulması, kutuplaştırıcı dilden kaçınılması.







Sivil Toplumun Güçlendirilmesi: Radikalleşmeyle mücadelede yerel toplulukların ve sivil toplum kuruluşlarının aktif rol alması.

Siyasal şiddet ve terörizmin sosyolojik boyutunu anlamak, toplumsal barışın inşa edilmesinde kilit bir rol oynamaya devam ediyor.

Maden projelerine protestoların arkasındaki nedenler

Türkiye'de ve dünyada son yıllarda artış gösteren madencilik faaliyetleri, beraberinde yerel halkın, çevrecilerin ve işçi sendikalarının büyüyen tepkilerini getiriyor

14.08.2026 00:30:00
Abdülkadir Gündoğdu
 
Maden projelerine protestoların arkasındaki nedenler
Maden projelerine protestoların arkasındaki nedenler
Türkiye'de ve dünyada son yıllarda artış gösteren madencilik faaliyetleri, beraberinde yerel halkın, çevrecilerin ve işçi sendikalarının büyüyen tepkilerini getiriyor. Toplumun farklı kesimleri maden projelerine karşı ses yükseltmeye devam ediyor.

Peki, köylüleri, çevrecileri, akademisyenleri ve maden işçilerini sokağa döken, projelerin karşısında durmaya iten temel dinamikler ve kaygılar neler?







1. Ekosistem Tahribatı ve Ormansızlaşma

Maden arama ve çıkarma süreçleri, özellikle yüzey madenciliği (açık ocak işletmeciliği) yöntemi kullanıldığında devasa arazi tahribatlarına yol açıyor:

Ağaç Kesimi ve Orman Kaybı: Maden sahası açmak amacıyla geniş ormanlık alanların yok edilmesi, bölgenin oksijen kaynağını ve biyoçeşitliliğini doğrudan tehdit ediyor.

Toprak Erozyonu ve Heyelan Riski: Bitki örtüsünün kaldırılmasıyla erozyon riski artıyor; dik ve dağlık arazilerde heyelan tehlikesi tetikleniyor.







2. Su Kaynaklarının Kirlenmesi ve Kuruması

Madencilik, doğası gereği yüksek miktarda su tüketen ve ağır kimyasallar (siyanür, sülfürik asit vb.) kullanılan bir sanayi koludur:

Asit Maden Drenajı ve Ağır Metaller: Açıkta kalan kayaların hava ve suyla teması sonucu oluşan asidik sızıntılar, yeraltı su kaynaklarına ve akarsulara karışarak içme ile sulama suyunu zehirliyor.

Su Stresi: Yerel kaynakların maden işletmeleri tarafından yoğun kullanımı, bölgedeki tarımsal ve evsel su erişimini kısıtlıyor.







3. Tarım, Hayvancılık ve Yerel Geçim Kaynaklarının Yok Olması

Maden sahalarının genellikle kırsal bölgelerde yer alması, geçimini topraktan sağlayan yerel halkı doğrudan etkiliyor:

Tarım Arazilerinin Kaybı: Zeytinlikler, otlaklar ve verimli tarım alanları maden ruhsat sahaları içinde kalarak üretim dışı kalıyor.

Kırsal Nüfusun Yerinden Edilmesi: Geçim kaynağını kaybeden köylüler göç etmek zorunda kalıyor; bu durum bölgesel sosyo-ekonomik dengeleri bozuyor.

4. Sağlık Riskleri ve Yaşam Kalitesinin Düşmesi

Çıkarma ve işleme aşamalarında oluşan toz, gürültü ve toksik atıklar, komşu yerleşim yerlerinde ciddi sağlık sorunlarına davetiye çıkarıyor:

Solunum Yolu Hastalıkları: Ağır toz emisyonu ve kimyasal partiküller, bölge halkında koah, astım ve kanser vakalarının artması riskini doğuruyor.

Atık Barajı Sızıntıları ve Katastrofik Riskler: Atık havuzlarının çökme veya sızdırma tehlikesi, yerleşim yerleri üzerinde sürekli bir güvenlik tehdidi oluşturuyor.







5. İşçi Hakları ve Çalışma Güvenliği İhlalleri

Protestolar sadece çevre örgütleri ve yerel halkla sınırlı kalmıyor; bizzat maden sahalarında çalışan işçiler de hak arayışı için meydanlara iniyor:

Ödenmeyen Ücretler ve Hak Gaspları: Maaşlarını, kıdem tazminatlarını alamayan ya da zorunlu ücretsiz izne çıkarılan işçiler eylemler düzenliyor.

İş İşçi Sağlığı ve Güvenliği (İSG) Eksiklikleri: Yetersiz denetimler ve iş kazası riskleri, çalışanların can güvenliği talebiyle grev yapmasına neden oluyor.

6. Katılımsız Karar Alma ve "ÇED" Süreçlerine Güvensizlik

Toplumsal tepkinin bir diğer odak noktası ise karar alma mekanizmalarındaki şeffaflık eksikliği:

Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) Raporları: ÇED süreçlerinin formaliteden ibaret kalması veya halkın katılımı toplantılarının usulüne uygun yapılmaması kamuoyundaki güvensizliği pekiştiriyor.

Kamusal Yarar Tartışması: Çıkarılan madenlerin ve elde edilen finansal kazancın bölge halkına ya da devlete sağladığı yararın, doğaya verilen zararın yanında çok düşük kaldığı düşüncesi tepkileri büyütüyor.

"Madencilik faaliyetleri yalnızca teknik bir üretim meselesi değil; ekolojik adalet, kamu sağlığı ve demokratik katılım hakkını ilgilendiren çok katmanlı toplumsal bir konudur."







Çözüm Arayışları ve Ekolojik Modernleşme

Sosyologlar ve çevre uzmanları, madencilik alanındaki krizlerin aşılması için şu adımların şart olduğunu vurguluyor:

Katı Yasal Denetim ve Şeffaflık: Maden kanunlarının çevre ve insan merkezli olarak güncellenmesi.

Rehabilitasyon Zorunluluğu: Faaliyeti biten sahaların eksiksiz şekilde doğaya yeniden kazandırılması (ağaçlandırma ve alan ıslahı).

Stratejik Alanların Korunması: Su havzaları, orman alanları ve koruma altındaki biyolojik çeşitlilik merkezlerinin kesin olarak madenciliğe kapatılması.

logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 624 09 99
E-posta: internet@yenimesaj.com.tr gundogdu@yenimesaj.com.tr


WhatsApp iletişim: (542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2026

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez. Sözleşmesiz yazar, muhabir ve temsilcilere telif ödemesi yapılmaz.