Türkiye'nin uçak projesi böyle baltalandı

Marmara Üniversitesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Vahdettin Ergin, İstanbul'da düzenlenen "Cumhuriyetin İlk Yıllarında Türkiye'nin Siyasi, Ekonomik ve Sosyal Varlığı" başlıklı panelde yaptığı konuşmada, Cumhuriyet'in ilk yıllarında zor bir dönem yaşandığını ama sonrasında coşkulu bir atılım olduğunu belirtti.

Cumhuriyetin ilk yıllarında birtakım hedefler olduğunu belirten Ergin, "Bunlar aşama aşama gerçekleştirilmesi gereken hedefler. Dolayısıyla dış politika anlamında saygın bir ülke. İktisaden baktığınızda ise müthiş bir demiryolu havzası var. Hem daha önceki demiryollarını devletleştirme, yeni hatlar yapma şeklinde. Atatürk uçak fabrikası yaptı 1926'da, bizim uçak fabrikamız vardı. Eğer devam etseydi bugün Türkiye kendi yolcu uçaklarını yapabilen bir ülke olacaktı. ABD'nin 1947'deki Marshall yardımları ve birtakım gelişmeler çerçevesinde Türkiye'nin önü kesilmiştir. Nuri Demirağ diye çok değerli bir insan var. Hem demiryolu yapma anlamında hem de uçak fabrikası yapıyor. Yaptığı yolcu uçağıyla Çekoslovakya'ya ve Atina'ya gitti fakat Türk Hava Kurumu ısmarlamış olduğu uçakları satın almadı. Çünkü şöyle bir argüman ortaya koyuyor: ABD bana bedava verirken ben bunları parayla almayı izah edemem. Ama netice itibarıyla Atatürk'ün başlatmış olduğu hamleler iktisaden de son derece güçlüydü, çok sayıda fabrika yapıldı" diye konuştu. Prof. Dr. Ergin, tüm bu atılımların önemsenmesi gerektiğine ve sahip çıkılması gerektiğine dikkat çekti.

Cumhuriyeti güçlendirmek şart

Panelde konuşan Prof. Dr. İhsan Güneş ise Türkiye Cumhuriyeti'nin zorlu şartlarda kurulmasına rağmen eğitimden sağlığa, iktisadi kalkınmadan kadın erkek eşitliğine kadar pek çok alanda önemli atılımlar yaptığını dile getirdi.

Cumhuriyetin sanayileşmeye önem verdiğinin altını çizen Güneş, "İzlediği devletçi politikayla bugün gururla benimsediğimiz müessese ve tesisler kurmuştur, oluşturmuştur. Sağlık bakımından baktığımızda son derece önemli sıkıntılar vardır. Doğru düzgün hastaneleriniz yoktur, aşınız doktorunuz yoktur. Cumhuriyet bunları aşarak Türkiye'yi çağdaş uygarlığın bir parçası haline getirmiştir. Eksiklikler olmamış mı? Elbette var, dün de vardı, bugün de var. Gelecekte de olacak. Gelişmiş ülkelerin eksiklikleri yok mu? Elbette var. Bu eksiklikleri gidermek bize düşen bir görevdir. Cumhuriyeti korumak sözle olmuyor, Cumhuriyet'in ilkelerine sahip çıkarak geliştirmek, güçlendirmek gerekiyor" dedi.

SELİM AYANOĞLU / İSTANBUL