Yabancı yatırımları teşvik tasarısı Meclis'te
14.01.2003 00:00:00
Tasarı, yabancı yatırımların özendirilmesi, yatırımcıların haklarının korunması, uluslararası standartlara uyulması, yatırımların gerçekleştirilmesindeki izin ve onay sisteminin bilgilendirme sistemine dönüştürülmesini amaçlıyor. Yabancı ülke yasalarına göre kurulan tüzel kişiler, uluslararası kuruluşlar, Türkiye'de ikamet edip etmediğine bakılmaksızın Türkiye'de yatırım yapan yabancı ülke vatandaşları ve yurt dışında yerleşik Türk vatandaşları "Yabancı yatırımcı'' sayılacak. Bakanlar Kurulu'ndan izin alarak başka ülke vatandaşlığına geçen Türk vatandaşları da yabancı yatırımcı olarak kabul edilecek. Yabancı yatırımlara yönelik sektörel kısıtlamaları ortadan kaldıran veya bazı sektörlerde en alt düzeye indiren tasarı sadece kamu düzeni, kamu sağlığı, kamu güvenliği ve kamu yararı gerekçeleri ile bazı sektörlerde izin alma zorunluluğu öngörüyor.
Yabancı yatırımcıya
eşit muamele
Yabancı yatırımcıların yerli yatırımcılarla eşit muameleye tabi olmasını da düzenleyen tasarı, doğrudan yabancı yatırımların, kamu yararı gerektirmedikçe ve karşılıkları ödenmedikçe kamulaştırılamayacağını hükme bağlıyor.
Para transferine izin
Tasarıyla getirilen düzenlemeye göre yabancı yatırımcılar, Türkiye'deki faaliyetlerinden doğan net kar, temettü, satış, tasfiye ve tazminat bedelleri, lisans, yönetim gibi anlaşmalar karşılığında ödenecek meblağlar ile dış kredi ana para ve faiz ödemelerini, bankalar veya özel finans kurumları aracılığıyla yurt dışına serbestçe transfer edebilecekler. Yabancı yatırımların Türkiye'de kurdukları veya katıldıkları şirketlerin, Türk vatandaşlarının edinimine açık olan bölgelerde yatırım faaliyetlerinin gereği taşınmaz mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinmeleri serbest olacak.
Uyuşmazlıkta tahkime
başvurulacak
Yabancı yatırımcılar, idare ile aralarında çıkabilecek yatırım sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıkların çözümlenmesi için mahkemelerin yanı sıra, ilgili mevzuatta yer alan koşulların oluşması ve tarafların anlaşması kaydıyla ulusal veya uluslararası tahkim veya diğer uyuşmazlık çözüm yollarına başvurabilecekler.
Nakit dışındaki sermayenin değer tespiti, Türk Ticaret Yasası hükümleri çerçevesinde yapılacak. Yabancı ülkelerde kurulu şirketlerin menkul kıymetlerinin yatırım aracı olarak kullanılması durumunda, menşe ülke mevzuatına göre değer tespitinde yetkili makamların veya menşe ülke mahkemelerince belirlenecek bilirkişilerin ya da uluslararası değerlendirme kuruluşlarının değerlendirmeleri esas alınacak. Gerçekleştirilecek yatırımlarda, yabancı uzman personel çalıştırılabilecek. Yabancı ülke yasalarına göre kurulan şirketlere, Türkiye'de ticari faaliyette bulunmamak kaydıyla irtibat bürosu açma izni verilecek. Tasarı, yarın Plan ve Bütçe Komisyonu'nda ele alınacak.
Yabancı yatırımcıya
eşit muamele
Yabancı yatırımcıların yerli yatırımcılarla eşit muameleye tabi olmasını da düzenleyen tasarı, doğrudan yabancı yatırımların, kamu yararı gerektirmedikçe ve karşılıkları ödenmedikçe kamulaştırılamayacağını hükme bağlıyor.
Para transferine izin
Tasarıyla getirilen düzenlemeye göre yabancı yatırımcılar, Türkiye'deki faaliyetlerinden doğan net kar, temettü, satış, tasfiye ve tazminat bedelleri, lisans, yönetim gibi anlaşmalar karşılığında ödenecek meblağlar ile dış kredi ana para ve faiz ödemelerini, bankalar veya özel finans kurumları aracılığıyla yurt dışına serbestçe transfer edebilecekler. Yabancı yatırımların Türkiye'de kurdukları veya katıldıkları şirketlerin, Türk vatandaşlarının edinimine açık olan bölgelerde yatırım faaliyetlerinin gereği taşınmaz mülkiyet veya sınırlı ayni hak edinmeleri serbest olacak.
Uyuşmazlıkta tahkime
başvurulacak
Yabancı yatırımcılar, idare ile aralarında çıkabilecek yatırım sözleşmelerinden doğan uyuşmazlıkların çözümlenmesi için mahkemelerin yanı sıra, ilgili mevzuatta yer alan koşulların oluşması ve tarafların anlaşması kaydıyla ulusal veya uluslararası tahkim veya diğer uyuşmazlık çözüm yollarına başvurabilecekler.
Nakit dışındaki sermayenin değer tespiti, Türk Ticaret Yasası hükümleri çerçevesinde yapılacak. Yabancı ülkelerde kurulu şirketlerin menkul kıymetlerinin yatırım aracı olarak kullanılması durumunda, menşe ülke mevzuatına göre değer tespitinde yetkili makamların veya menşe ülke mahkemelerince belirlenecek bilirkişilerin ya da uluslararası değerlendirme kuruluşlarının değerlendirmeleri esas alınacak. Gerçekleştirilecek yatırımlarda, yabancı uzman personel çalıştırılabilecek. Yabancı ülke yasalarına göre kurulan şirketlere, Türkiye'de ticari faaliyette bulunmamak kaydıyla irtibat bürosu açma izni verilecek. Tasarı, yarın Plan ve Bütçe Komisyonu'nda ele alınacak.
