Böyle demokrasi mi olur?

ABD, dünyanın birçok ülkesiyle birlikte "İnsan Hakları Günü'nü" kutlamaya hazırlanırken, ülkede işkence politikası tartışılıyor Amerikan Merkezi Haberalma Teşkilatı'nın (CIA) Doğu Avrupa'da gizli hücrelerde teröristleri sorguladığı haberleri ve ABD Dışişleri Bakanı Condoleezza Rice'ın, "teröristlerin başka ülkeye transferi sayesinde binlerce masumun hayatının kurtulduğu" yönündeki açıklaması, Amerikan politikasında değişiklik olup olmadığı tartışmalarına yol açtı. BM Genel Kurulu'nun 10 Aralık 1948'de kabul ettiği "İnsan HaklarıEvrensel Bildirgesi" dolayısıyla kutlanan "İnsan Hakları Günü'nün" bu yılki temasının ise "işkenceyle mücadelede küresel çaba" olması dikkat çekiyor. Avrupa seyahatine çıkmadan önce 5 Aralık'ta Washington'da gazetecilere konuşan Rice, teröristlerin bazı durumlarda bilinen yargısüreci çerçevesinde sorgulanıp yargı önüne çıkmasının mümkün olmadığını, bu yüzden de sorgulanıp yargı önüne çıkabilecekleri bir başka ülkeye transfer edilmelerinin dünyaca kabul edildiğini belirterek bu yöntemi savunmuştu. ABD Dışişleri Bakanı, ülkesinin, "İstihbarat, güvenlik ve askeri operasyonların başarısını tehlikeye sokacak bilgileri tartışmayız" ilkesinden hareketle, doğrudan CIA'in Doğu Avrupa'daki gizli sorgu hücrelerine ilişkin haberlerle ilgili soruları ise yanıtlamamış, sadece, "Kanunlarımız ve uluslararası yükümlülüklerimiz altında hareket ediyoruz. İşbirliği yaptığımız ülkelerin egemenliklerine saygıgösteriyoruz" ifadesini kullanmıştı. Rice, teröristlerin New York, Nairobi, Bali, Londra, Madrid, Beslan, Kazablanka ve İstanbul'da binlerce masumu öldürdüğünü hatırlatarak, "Avrupa'da ve ABD'de binlerce kişinin hayatı, ele geçirilen teröristlerin sorgusu sayesinde kurtuldu. Teröristleri potansiyel olarak, önemli, hayat kurtaran istihbaratı toplamak için sorgulamalıyız" demişti. ABD, "Çakal Carlos" adıyla tanınan uluslararası teröristin durumunu, bu uygulamanın dünyada kabul gördüğünü vurgulamak için örnekolarak gösteriyor. Çakal Carlos, 1994 yılında Sudan'da yakalanmış, ancak sorgu ve yargı süreci için Fransa'nın talebiyle Fransa'ya getirilmişti. Halen Fransa'da hapiste bulunan Carlos'un, Sudan'da yakalandığı halde Fransa'da yargılanmasının uluslararası hukuka aykırıolduğu yönündeki başvurusu ise Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi tarafından haklı bulunmamıştı.  Aynı şekilde, 1993 yılında New York'ta Dünya Ticaret Merkezi'nin bombalanmasının sorumlusu Remzi Yusuf adlı terörist de, yakalandıktan sonra yargılanmak üzere ABD'ye getirilmişti. Yusuf, ABD'de ömür boyu hapis cezası çekiyor. Rice'ın sözlerinin ardından, İnsan Hakları Günü dolayısıyla ABD Dışişleri Bakanlığı'nın insan haklarından sorumlu müsteşarı Erica Barks Ruggles, uluslararası haber ajansları için, Anadolu Ajansı'nın da katıldığı özel bir brifing verdi. Ruggles, "Biz işkenceye göz yummuyoruz, izin vermiyoruz, işkenceyi hoş görmüyoruz. İşkence amacıyla hiç kimseyi bir yerden başka bir yere transfer etmiyoruz. Kendi kanunlarımız ve uluslararası anlaşmalardan kaynaklanan yükümlülüklerimiz çerçevesinde hareket ediyoruz. Politikalarımızda değişiklik yok" dedi. Ruggles, "Hepimiz insanız ve insanlar hata yapar. Ancak basın bu tür tartışmaları ortaya attığında, soruşturma yapıyoruz ve sorumlularıcezalandırıyoruz. Ebu Gureyb olayında da yapılan bu. Basın doğal olarak bu tartışmaları ortaya koyacak. Bütün bu tartışmalar demokratiktoplumun işlediğinin göstergesi" diye konuştu.  Bağdat'taki Ebu Gureyb hapishanesi skandalı ve ardından CIA'in gizli sorgu hücreleri konusundaki tartışmaların, ABD'nin insan haklarıkonusunda daha önce izlediği liderlik konumuna zarar verdiği tartışmalarına karşılık Ruggles, ABD'nin insan hakları konusunu ciddiye aldığını ve "yüksek standart" istediğini söyledi.  Ruggles, "Biz elimizden gelenin en iyisini yapmaya çalışıyoruz vebir yerde başarısızlık olduğu zaman, sorumluları bulup cezalandırıyoruz. Aynı zamanda başka ülkelerde de insan haklarının gelişmesine çalışıyoruz. Hükümetlerin, bu hakları görmezden gelmesine izin veremeyiz. İnsan haklarının korunması ve desteklenmesi el ele gider. Demokratik toplumun temelinde insan haklarına saygı vardır" ifadesini kullandı.