Demli çay uykusuzluğa neden olur mu?

Demli çay, yani koyu şekilde demlenmiş siyah çay, içerdiği yüksek miktarda kafein nedeniyle birçok insanı uykusuz bırakabilir. Bu etkinin temelinde, çayın doğal bileşenlerinden biri olan tein (kafein ile aynı molekül) yer alır. Ne kadar koyu demlenirse, çaydaki kafein oranı da o kadar artar. Bu kafein, merkezi sinir sistemi üzerinde uyarıcı bir etki yaratır ve bu da zihni daha uyanık, bedeni ise daha tetikte tutar.

Demli çayın uykuya etkisini daha iyi anlamak için vücuttaki "adenozin" adlı bir kimyasalı da bilmek gerekir. Adenozin, gün boyunca birikerek beyinde uyku isteği oluşturur. Ancak kafein, adenozin reseptörlerine bağlanarak onun etkisini geçici olarak bloke eder. Böylece beyin, yorgunluğu hissetmez ve uyku hali ötelenmiş olur. Özellikle akşam saatlerinde içilen demli çay, bu yüzden gece uykuya dalmayı zorlaştırabilir.

Üstelik sadece kafein değil, çayın hazırlanış biçimi de önemlidir. Uzun süre demlenmiş ya da yüksek sıcaklıkta bırakılmış çayda sadece kafein değil, teobromin ve tanen gibi uyarıcı diğer maddeler de daha yoğun hale gelir. Bu maddeler kalp atış hızını artırabilir, sindirim sistemini uyarabilir ve bazı kişilerde huzursuzluk hissi yaratabilir.