İran Devrim Muhafızları'nın son günlerde çok sayıda balistik füze denemesi yaptığı bildirildi. Emad ve Kheibar Shekan gibi sistemlerin gündeme geldiği denemeler, Tahran'ın füze kapasitesini yeniden güçlendirme çabalarının işareti olarak değerlendiriliyor. İran'ın füze envanteri, bölgedeki askerî dengeler açısından önemini koruyor.

İran, balistik füze kapasitesini sergileyen yeni denemelerle gündemde. Açık kaynaklı değerlendirmelere göre Devrim Muhafızları, 11 Ekim'de ülkenin farklı bölgelerinde çok sayıda füze denemesi gerçekleştirdi. Bazı haberlerde 30'dan fazla orta menzilli, katı yakıtlı füzenin denendiği öne sürüldü. Ancak denemelerin kapsamı ve kullanılan bütün sistemler bağımsız kaynaklarca doğrulanmış değil.

Son gelişmeler, İran'ın yalnızca füze sayısını artırmaya değil; menzil, isabet kabiliyeti, hareketli fırlatma sistemleri ve hava savunmalarını aşma kapasitesi üzerinde çalışmaya da önem verdiğini gösteriyor. Tahran, füze programını dış tehditlere karşı caydırıcılığın temel unsurlarından biri olarak görüyor.

ORTA DOĞU'NUN EN BÜYÜK FÜZE ENVANTERLERİNDEN BİRİ

İran, Orta Doğu'nun en geniş ve çeşitli balistik füze envanterlerinden birine sahip. ABD Merkez Kuvvetler Komutanlığının 2022'de yaptığı açıklamada İran'ın 3 binden fazla balistik füzesi bulunduğu belirtilmişti.

Haziran 2025'teki İran-İsrail çatışması ve daha sonraki askerî gelişmelerin ardından İran'ın elindeki füze sayısına ilişkin farklı tahminler ortaya çıktı.

İran'ın füze gücü kısa ve orta menzilli balistik füzelerin yanı sıra seyir füzelerini ve insansız hava araçlarını da kapsıyor. Ülkenin füze programı, uzun yıllara yayılan yerli üretim, mevcut tasarımların geliştirilmesi ve farklı teknolojilerin bir araya getirilmesiyle büyüdü.

İŞTE İRAN'IN ÖNE ÇIKAN FÜZELERİ

Fateh-110: Yaklaşık 300 kilometre menzilli, katı yakıtlı kısa menzilli balistik füze.

Zolfaghar: Yaklaşık 700 kilometre menzile sahip katı yakıtlı füze.

Dezful: Yaklaşık 1.000 kilometre menzilli kısa menzilli balistik füze.

Kheibar Shekan: Yaklaşık 1.450 kilometre menziliyle öne çıkan, katı yakıtlı orta menzilli füze.

Emad: Yaklaşık 1.700-1.800 kilometre menzilli, sıvı yakıtlı balistik füze.

Ghadr: Varyantına göre yaklaşık 1.600-2.000 kilometre menzile ulaşabildiği belirtilen balistik füze.

Sejjil: Yaklaşık 2.000 kilometre veya daha fazla menzille anılan, iki kademeli ve katı yakıtlı balistik füze.

Khorramshahr: Varyantına göre yaklaşık 2.000 kilometre ve üzeri menzille ilişkilendirilen, ağır harp başlığı taşıyabilen balistik füze.

Bu menzil değerleri açık kaynaklardaki tahminlere dayanıyor. Gerçek operasyonel menzil; füzenin varyantına, taşıdığı yüke ve kullanım koşullarına göre değişebilir.

KATI YAKIT TEKNOLOJİSİ HIZ KAZANDIRIYOR

İran'ın füze programındaki önemli gelişmelerden biri, katı yakıtlı sistemlere yaptığı yatırım. Bu teknoloji, füzenin fırlatma öncesinde yakıt doldurulması ihtiyacını azaltarak hazırlık süresini kısaltabiliyor. Mobil fırlatıcılarla birlikte kullanıldığında, füzelerin yerlerinin tespit edilmesini ve fırlatılmadan önce etkisiz hâle getirilmesini zorlaştırabiliyor.

Kheibar Shekan ve Sejjil gibi sistemler bu açıdan dikkat çekiyor. İran ayrıca manevra yapabilen yeniden giriş araçları, hedefleme hassasiyeti ve farklı uçuş profilleri üzerinde çalışıyor. Bu özellikler, bazı füzelerin hava savunma sistemleri tarafından önlenmesini güçleştirebilir. Ancak hiçbir füze sisteminin önlenemez olduğu söylenemez.

FÜZE ŞEHİRLERİ VE YER ALTI TESİSLERİ

İran'ın askerî stratejisinde yer altı tesisleri de önemli bir yer tutuyor. Ülkede füze depolama, üretim ve fırlatma faaliyetleri için kullanılan yer altı komplekslerinin bulunduğu biliniyor. Bu tesisler, hava saldırılarına karşı koruma sağlamayı ve füze kapasitesinin bir bölümünü muhafaza etmeyi amaçlıyor.

ABD ve İsrail'in geçmiş saldırılarında füze depoları, fırlatıcılar ve üretim altyapısı hedef alınmıştı. Buna rağmen İran'ın füze ve insansız hava aracı üretimini yeniden artırabilecek kapasitesini koruduğuna ilişkin değerlendirmeler bulunuyor. Üretimin ne hızla sürdüğü ve mevcut stokların büyüklüğü ise kesin olarak bilinmiyor.

TAHRAN: MİSİL MENZİLİNİ ARTIRABİLİRİZ

İranlı askerî yetkililer, ülkenin daha uzun menzilli füzeler geliştirebilecek teknolojik altyapıya sahip olduğunu açıklıyor. İran ordusundan yapılan açıklamalarda da menzil, hız ve isabet kabiliyetini artırma hedefi dile getirildi.

İran'ın daha önce dile getirdiği yaklaşık 2.000 kilometrelik menzil sınırını genişletme tartışması da yeniden gündeme geldi. Bu sınırın aşılması yönünde siyasi bir karar alınması hâlinde bölgesel güvenlik dengelerinin etkilenebileceği değerlendiriliyor. Bununla birlikte daha uzun menzilli bir füzenin geliştirilebilmesi, böyle bir sistemin operasyonel olarak hazır olduğu anlamına gelmiyor.