Kalp mâsivaya dalarsa ilahî yardım engellenir

Peygamberimizin daha Mekke'de iken silah ve zırh temin etmek suretiyle hazırlık yapması düşmana karşı güç hazırlamanın ve askerlik sanatını öğrenmenin önemini ispat eder. Diğer taraftan İslam'da önemli olan sulhtur. Savaş bile, sulh önündeki engelleri kaldırmak içindir. Mekke, kansız alınıyor, İslam'ın yıllarca azılı düşmanlığını yapanlar affediliyor ve fakat bu büyük gönül ordusu hakkı boğmak isteyenlerin hak ettikleri dersi vermek için azimli bir hazırlıkla şiddetli bir savaşa hazırlanıyor. Bu gerçek, İslam'ın insanlara ve olaylara bakışını gösterir. Ve de hakkı ikame etmekteki kararlılığını...Hevazin kabilesinin, dar bir vadinin stratejik yerlerini tutmaları, hazırlıklarını önceden bitirip Müslümanlar üzerine ansızın saldırmaları, savaşta zahiri ve fiziki şartların önemini vurgular. Askerlikteki arazi şartları ve jeostratejik konum, savaşın gelişmesi üzerinde son derece etkili olup, müminlerin buna dikat etmeleri ve gafil avlanmamaları büyük önem arzeder.Herşeye rağmen Huneyn bozgununun gerçek sebebi kalbî ve batınîdir. Bu kalbî sebepleri şöyle özetleyebiliriz:a) Niyet bozukluğu:İslamî tebliğ ve cihad yolunda, ilayı kelimetullah uğrunda yapılan çalışmalarda en önemli unsur, ihlastır. Yani, ibadeti, hizmeti yalnız Allah'a tahsis etmek, başka maksatlar taşımamaktır. Halbuki Huneyn'e gidilirken, ordu içindeki 80 kadar Mekkeli, kuvvetliden yana olmak mantığı ile hareket ediyor, savaşın seyrine göre galip gelenden yana olup ganimet toplamak  istiyordu. Bu niyet bozukluğu, Huneyn karışıklığını ve ordunun dağılışını hazırlayan sebeplerdendi. Nitekim, Uhud'da da, Müslümanların bir felaketle karşı karşıya gelmeleri, ganimet toplamak arzusundan değil miydi? b) Müşriklere verilen nimetlere imrenme:Huneyn'e gidilirken yoldaki yeşil büyük ağaçlar ve hoş manzaraları gören Müslümanların kalben meylederek bunu talep etmeleri ve Resulullah'tan uygunsuz istekte bulunmaları, Peygamber Efendimiz tarafından hoş karşılanmamış; bu tip istekler, Benî İsrail'in Hz. Musa'dan (as) uygunsuz isteklerine benzetilmiş idi. Mâsiva, müminlerin gönüllerinde olunca, Hak rızası için iş yapmak gölgelenir. Bu durum ise, ilahî zafer için önemli engellerden biridir...