VİRÜS ÇAĞI
Dünyada da olağanüstü gelişmeler yaşanıyor. Adeta bilgi çağı sona erip, virüs çağı başlıyor. Avrupa'da İtalya, İspanya ve Fransa'nın ardından topyekun karantina uygulamasına giden dördüncü ülke Belçika oldu. Bazı senaryolara göre 18 ay içinde enfekte olacakların sayısı 80 milyonu aşacak.
19.03.2020 20:49:00
RECEP BAHAR / ANALİZ
Çin, iki aylık mücadele sonrasında koronavirüsü yenerken; Avrupa Birliği (AB) tarihindeki en kapsamlı ve sıkı seyahat yasağını getirdi. Önümüzdeki aylar hangi ülkelerin mücadelede ne ölçüde başarılı olacağını ortaya koyacak. Fransa, İspanya, İtalya'nın ardından AB ve NATO'ya ev sahipliği yapan Belçika topyekun karantina uygulamaya başladı. Çok sayıda ülke 'acil durum' ilan etti. 19 Mart'ta açıklanan verilere bakıldığında İtalya'da 427 yeni ölüm açıklandı ve toplam ölüm sayısı 3 bin 405'e çıktı. Ülkedeki toplam vaka sayısı ise 41 bin 35...
İspanya'da toplam ölüm sayısı 803'e çıktı. Yeni vaka sayısı ise 2 bin 626. Almanya'da 17 Mart'ta 2 bin 95 vaka görülmüştü. 18 Mart'ta vaka sayısı 2 bin 612'ye, 19 Mart'ta ise 2 bin 217 oldu. Almanya'nın yeni vaka sayısında dünyada üçüncü sırada yer alması dikkat çekiyor.
Olağanüstü gelişmeler yaşanıyor
Dünyadaki toplam vaka sayısı 237 bini, ölü sayısı ise 10 bine yaklaştı. Öyle kararlar alınıyor ki, şaşıp kalmamak mümkün değil. Mesela Nepal, yurtdışındaki kendi vatandaşlarına bile kapıyı kapattı. Yaşanan şok edici gelişmelerden bazıları:
• Bir hükümet yetkilisi, eğer virüs mevcut hızıyla yayılmaya devam ederse, dünyadaki en güçlü ilaç şirketlerinden birçoğuna sahip olan İsviçre'de sağlık sisteminin ay sonunda çökebileceğini kaydetti.
• Norveç'te 6 bin 200 hastane çalışanı karantina altına alındı. Zaten ülkenin toplam nüfusu 5.1 milyon.
• Avusturya, Viyana'daki dev ticaret fuar alanını sahra hastanesine dönüştürmeye başladı.
• Almanya yurtdışında bulunan binlerce vatandaşını ülkeye getirmeye başladı. Ülkede solunum cihazlı yatak sayısı 28 binden 34 bine çıkarıldı.
• Volkswagen haftasonuna kadar Avrupa'daki fabrikalarının çoğunda üretime ara vereceğini açıkladı.
• İlk ölümün görüldüğü Rusya, Salı gecesinden itibaren sınırlarını kapattı ve Moskova'nın haftasonuna kadar karantina altına alınacağını açıkladı.
• İtalya, finansal durumu bozulan bayrak taşıyıcı havayolu şirketi Alitalia'yı millileştireceğini söyledi. Bu koronavirüs eksenli ilk millileştirme. Devletlerin geri dönüşü, küreselleşme akımının sonu! Böylece Prof Dr. Haydar Baş'ın sistemleştirdiği Milli Ekonomi Modeli'nin isabetli tezleri bir kez daha tescil edildi.
• İspanya, konut taksitlerinin (mortgage) ödenmesini askıya aldı.
• Hindistan, Tac Mahal'i ziyarete kapattı.
• Brezilya'da ilk ölümün açıklanmasının ardından Rio'daki Kurtarıcı İsa Heykeli ve Şeker Ekmek Dağı ziyarete kapatıldı.
Çok çalışanlar da var
• ABD'de "Amazon.com" çalışanları koronavirüs salgını nedeniyle artan iş yükü nedeniyle fiziksel ve ruhsal sağlıklarının alt üst olduğunu ilan etti.
• Suudi Arabistan'da Çarşamba günü özel sektörün önemli bir bölümünde faaliyetler 15 günlüğüne askıya alındı. Ülkede enfekte olan kişi sayısı 171.
• Seyahate çıkanlar, uçuş yasakları nedeniyle bulundukları ülkelerde sıkışıp kaldı. Çok sayıda ülke vatandaşlarını almak için özel seferler organize ediyor.
• Koronavirüsle iyi mücadele eden ülkelerden biri olan Tayland'da 18 Mart'ta vaka sayısı bir günde yüzde 20 artışla 212'ye çıktı..
• Koronavirüse karşı başlangıçta 'bize bir şey olmaz' moduna giren ABD'de de radikal önlemler alınıyor. Kaliforniya Valisi Gavin Newsom, okulların çoğunun Ağustos ayı sonuna kadar kapalı kalabileceğini kaydetti.
• Tedavi umudu ise Japonya'dan geldi. Grip tedavisinde kullanılan bir ilaç koronavirüste de etkili oluyor! İlacın adı favipiravir ve üreticisi Fuji Film.
• Kanada'da iki eyalet olağanüstü hal ilan etti. Bunlardan biri de ülkenin en kalabalık eyaleti olan Ontario.
Tayvan'dan şok Türkiye açıklaması
• Tayvan, 18 Mart'ta ülkede ilan edilen 14 yeni vakanın 9'unun Türkiye kökenli olduğunu savundu. Söz konusu tatilcilerin 7-14 Mart tarihlerinde Türkiye'de kaldıkları belirtildi. İkameti olmayan yabancıların ülkeye girişi yasaklandı.
• Lübnan Müslüman Teşkilatı, cemaatle namaz dahil cami ve mescitlerde her türlü faaliyeti yasakladı. Hatta 24 Nisan'da başlayacak Ramazanda teravih namazları da yasaktan nasibini aldı.
• Hong Kong'da COVID 19 bulaşan köpek öldü.
• Bugüne kadar en ilginç kararı ise Nepal aldı. Nepal sınırlarını bırakın yabancılara; Avrupa, Batı Asya, Körfez ülkeleri başta olmak üzere koronavirüsün etkili olduğu ülkelerden gelen vatandaşlarına bile kapattı!
• Nijerya; binden fazla vakanın görülen 13 ülkeden gelecek vatandaşlarına seyahat yasağı koydu.
• İngiltere'de St. Andrews Üniversitesi'nde enfeksiyon hastalıkları ve viroloji uzmanı Doktor Müge Çevik, "18 ay içinde dünya nüfusunun çoğunun enfekte olacağını ve 80 milyon kişinin hayatını kaybedebileceğini hesaplayanlar var" dedi.
• Brezilya'da Covid-19 salgını nedeniyle evlerine kapanan insanlar, pencerelerde tencere tava çalarak Devlet Başkanı Jair Bolsonaro'nun koronavirüs politikasını protesto etti. Bolsonaro iki defa girdiği koronavirüs testinde negatif sonuçlar aldığını söylemişti. Fakat kendisiyle birlikte Florida'ya giderek ABD Başkanı Trump'la görüşen heyetten 14 kişide koronavirüs çıkmıştı.
• Koronavirüs salgınına dair haber akışı olmayan tek bir ülke var: Kuzey Kore. Kuzey Kore hakkına haber ve analizler yayımlayan ABD merkezli NK News sitesinden Oliver Hotham'a göre, konuyla ilgili hiçbir resmi istatistik yayınlanmayan ülkeden sızan haberler, Kuzey Kore'de de vakalar olduğunu gösteriyor.
• Avustralya sınırlarını vatandaşı ve oturum izni olmayan kişilere kapattı.
Türk Cumhuriyetleri'nde son durum
Çin ile sınırı olan Kırgızistan'da ilk vakalar 18 Mart'ta görüldü. Vakaların hepsinin umreci olması dikkat çekiyor. Ülke, 17 Mart'ta tüm sınırlarını yabancılara kapatmıştı. Kazakistan ve Özbekistan da ilk vakaları bu ay içinde yaşadı. Bu 3 ülke ve Tacikistan, halka açık etkinlikleri sınırladı ve Cuma namazlarını askıya aldı.
