Misyonerlik / Prof. Dr. Sabri AKDENİZ

Konuya girmeden önce, kelimenin sözlük anlamı üstünde durmak, yerinde olur inancındayım. "Misyon"; yerine getirilmesi gereken, istenen herhangi bir görev; belli bir görevle görevlendirilmiş bir takım, birlik ya da kurul anlamına da kullanılır. Misyoner genel olarak görevli, bir görevi yerine getirmekle görevlendirilmiş kişi anlamına gelir. Ne var ki bu sözcük-kelime, özellikle, kilisece Hıristiyanlığı öğretmek ve yaymak ile görevlendirilmiş kişiler için kullanılmaktadır. Kilise Misyonerler ve Misyonerlik örgütü aracılığıyla Hıristiyanlığı yayabilmek için yalnızca Hıristiyanlıkla ilgili bilgileri yaymakla yetinmez, kendini kolayca kabul ettirebilmek için misyoner gönderdiği yerlerde, Hıristiyanlığı yaymak istediği bütün ülkelerde misyonerlik örgütleri oluşturur; bunların aracılığıyla okullar, hastaneler açar; yoksullara yardım örgütleri kurar. Bunları da dine yakınlığı geliştirmek ve Hıristiyanlığı yaymak amacıyla, aracı olarak kullanır. Bugün bütün belli başlı kiliselerin, gerek kendi ülkelerinde gerekse yabancı, Hıristiyan olmayan ülkelerde bu türlü çalışmalar, eylemler yapan kurum ve örgütler vardır. 1865'te İngiltere'de kurulan; Kuzey Amerikanın da her yerinde şubeleri bulunan SALVATION ARMY bugünün en önemli misyoner kuruluşlarından biridir. Temelde, Hıristiyanlaştırmanın yanısıra yoksullara, muhtaçlara yardım amacıyla kurulmuştur. İslam'da, belki misyonerliğin karşılığı olarak düşünülebilecek olan, cihad kavramı vardır; ancak uygulamada misyonerlikle cihad arasında önemsenebilecek benzerlik-benzerlikler bulmak mümkün değildir. Bir kez İslam toplumlarında cihadla ilgili, örgütlenmiş; cihad yolunda örgütlü ve sürekli eylemlerde bulunan, bununla ilgili yetkili ve sorumlu belli bir kurum yoktur ve olmamıştır. Bence müslüman toplumların bugünkü, hiç de övünülmeyecek durumları ile Hıristiyan milletlerin dünya hakimiyetini yüzlerce yıldır ellerinde bulundurmaları ve bizleri diledikleri-istedikleri gibi güdebilmelerini sağlayan etkenlerin araştırılması; bu arada misyonerlikle cihad kavramları ve bu kavramların ilgili toplumların yaşayış ve eylemlerine yansıtılması konusu üzerinde durulması Müslüman toplumlar, milletler için son derece yararlı olur inancındayım. Misyonerlik (Onların inanışına göre) İsa'nın Haça gerilmesinin hemen ardından başlar. Havarilerden Paul'ün azizliğe yükseliş hikayesi de burada başlamıştı. Tarsuslu Paul, İsa'nın Haça gerilmesinin ardından on yıl kadar sonra Antakya'ya geldiğinde orada Yahudi mahallesinde daha önce oluşmuş bir kilise, Hıristiyan cemaatı buldu. Bu cemaat arasında Tanrının oğlunun yaşadığı, öldüğü, sonra da yeniden dirilip göğe yükseldiğini anlatıyordu. Burada, uzun süreden beri St. Peter Mağarası diye anılan yerde, vaaz dinlenir, "Çalışma ve oruçtan sonra, yeni Hıristiyanlaştırılmış olanlar Grontos çayının (Asi Irmak) kıyısına toplanır, üç kez suya daldırılıp çıkarılır, yani Hıristiyan inancına göre, yıkanıp günahlardan arıtılırdı. Günahlardan arıtılmış olanlar daha sonra SEVGİ ŞÖLENİNE katılır, Eucharist törenini görür ve sonunda kutlu tören yemeği yenirdi. St. Paul Antakya'ya geldiğinde, daha doğrusu İsa Kudüs'e gelip konuşmalarına başladığında Yahudi cemaati yeni dine oldukça hazır durumdaydı. Belki daha doğru bir deyişle, Yahudi dininde değişiklik ve düzeltme, yenileme beklentileri vardı. Çünkü, bir yanda Tevrat'ta geleceği yazılmış olan ve beklenen Mesih'in geldiği müjdesi Hz.Yahya tarafından verilmiş ve bu yüzden, Kral Herod kafasını kestirmişti. Yahya'nın öldürülmesiyle başlatılan zülüm, işkence, öte Filistin'deki Romalılarla Yahudi olmayan, Grek tanrılarına tapanlar Hıristiyanlığın kök salıp yerleşmesine elverişli bir ortam oluşturuyordu. İlk Misyonerler Antakya sinagogunda gönüllü dinleyiciler buldu. Daha önce,  İsa'nın Haça gerilmesinden birkaç yıl sonra, Jerusalemde (Kudüs'te) Yahudilerin Stephan'ı sura sürükleyerek taşlaması Hıristiyanların kovalanması, mazlumlar dönemini başlatmış; inananların, Hıristiyanlığa bağlananların kaçmalarına yol açmıştı. Böylece Jerusalemde-Kudüs'te ufak bir mezhep olan Hıristiyanlık kıvılcımı Roma topraklarına sıçradı ve düştüğü her yerde filizlendi; kiliseler, cemaatler oluştu.