Vergide adalet yok
Büyük sermaye grupları komik denilecek düzeyde vergi verdiği Türkiye’de vergi yükü, KDV ve ÖTV gibi dolaylı vergilerle yoksul ve dar gelirli tüketicilerin sırtına bindiriliyor
27.02.2013 00:00:00
HABER MERKEZİ
Türkiye’de vergi yükü yoksul ve dar gelirli tüketicilerin sırtına biniyor. 1980 yılında yüzde 30 olan dolaylı vergi oranları geçtiğimiz yıl yüzde 70’e yaklaştı. Geliriyle doğru orantılı olan ve dolaylı vergilere göre daha adaletli görülen dolaysız vergiler ise aynı dönemde yüzde 63’ten yüzde 30’lara geriledi. Ekonomik işbirliği ve Gelişme Örgütü (OECD) ülkelerinde dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı yüzde 30 iken bu oran, Türkiye’de 70’i buluyor. Ülkemizde, dolaylı vergiler, gelir ve kazanç üzerinden alınan yüzde 30 oranındaki dolaysız vergilerin neredeyse iki katını aşıyor. Vergide adlaet konusunda hiçbir şey yapmayan AKP hükümeti, geçtiğimiz aylarda önce çok kazanandan çok vergi alınacağını açıklamış ama daha sonra bundan çark etmişti.
Dolaylı vergiler zengin-fakir ayırmıyor
Bir ülede zengin-fakir ayrımı yapmadan, zorunlu tüketim maddelerini de kapsayacak şekilde alınan KDV, ÖTV benzeri dolaylı vergilerin oranının dolaysız vergilerden yüksek olması vergi sistemindeki adaletsizliği gözler önüne seriyor. Hükümetler yanlış politikaları sonucu oluşan bütçe açıkları faturasını, bu açıklarda hiçbir suçları olmayan fakir fukaraya kesmektedir. Dar gelirli milyonlarca vatandaş da ekmek alırken, su, peynir, zeytin, ayakkabı, et alırken ya da cep telefonuyla konuşurken, arabasına yakıt alırken ödediği dolaylı vergiyle bu açıkları kapatmaktadır. Haddizatında bu açıklar bunca toplanan dolaylı vergilere rağmen de kapanmamakta bilakis sürekli armaktadır.
Kazanandan az vergi alınıyor
AKP hükümeti döneminde en yüksek seviyede gelir elde edenlere uygulanan vergi oranı yüzde 45’lerden önce yüzde 40’a sonrasında da yüzde 35’e indirildi. Kurumlar vergisi oranı ise 2004’te yüzde 33’ken önce yüzde 30’a sonra da yüzde 20’ye düşürüldü. Dolaysız vergi olan gelir vergisi ve kurumlar vergisinde oran AKP’li yıllarda sürekli düşerken açık, zengin fakir ayrımı yapmadan alınan dolaylı vergilerle kapatıldı. Bugün bir asgari ücretli, net gelirinin yaklaşık yüzde 70’i oranında vergi ve prim yükü taşımaktadır. Toplam vergi gelirlerinin sadece yüzde 19’u gelir vergisinden, yüzde 10’u ise kurumlar vergisinden sağlanmaktadır.
Cepteki vergide Türkiye lider
Türkiye mobil dünyadaki vergi yükü sıralamasında tüm dünya ülkelerine büyük fark attı. Dünya GSM Birliği’nin hazırladığı bir rapora göre, Türkiye’de cep telefonu abonelerinin harcadığı 100 liranın 48 lirası vergiye gidiyor. Söz konusu rapora göre Türkiye yüzde 48.2’lik vergi yükü rakamıyla en yakın rakibi Gabon’a 11 puan fark atarak ilk sırayı hiçbir ülkeye kaptırmadı.
Türkiye’yi vergi yükü sıralamasında takip eden ülkeler ise Gabon, Pakistan, Yunanistan ve Kongo oldu.
ÖTV hükümetin kasasını doldurdu
Petrol ve doğalgaz
ürünlerinden alınan ÖTV,
2006 yılında 20,5 milyar liraya, 2007 yılında 22,5 milyar liraya, 2008 yılında 23,9 milyar liraya, 2009 yılında 25,5 milyar liraya, 2010 yılında 31,7 milyar liraya, 2011 yılında ise 33,6 milyar liraya yükseldi. 2012 yılında ise akaryakıt ürünlerinden alınan ÖTV miktarı 36 milyar lirayı aştı. Maliye Bakanlığı verilerine göre Özel Tüketim Vergisi gelirlerinin yarıdan fazlasının petrol ve doğalgaz ürünlerinden elde
edildi.
Türkiye’de vergi yükü yoksul ve dar gelirli tüketicilerin sırtına biniyor. 1980 yılında yüzde 30 olan dolaylı vergi oranları geçtiğimiz yıl yüzde 70’e yaklaştı. Geliriyle doğru orantılı olan ve dolaylı vergilere göre daha adaletli görülen dolaysız vergiler ise aynı dönemde yüzde 63’ten yüzde 30’lara geriledi. Ekonomik işbirliği ve Gelişme Örgütü (OECD) ülkelerinde dolaylı vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı yüzde 30 iken bu oran, Türkiye’de 70’i buluyor. Ülkemizde, dolaylı vergiler, gelir ve kazanç üzerinden alınan yüzde 30 oranındaki dolaysız vergilerin neredeyse iki katını aşıyor. Vergide adlaet konusunda hiçbir şey yapmayan AKP hükümeti, geçtiğimiz aylarda önce çok kazanandan çok vergi alınacağını açıklamış ama daha sonra bundan çark etmişti.
Dolaylı vergiler zengin-fakir ayırmıyor
Bir ülede zengin-fakir ayrımı yapmadan, zorunlu tüketim maddelerini de kapsayacak şekilde alınan KDV, ÖTV benzeri dolaylı vergilerin oranının dolaysız vergilerden yüksek olması vergi sistemindeki adaletsizliği gözler önüne seriyor. Hükümetler yanlış politikaları sonucu oluşan bütçe açıkları faturasını, bu açıklarda hiçbir suçları olmayan fakir fukaraya kesmektedir. Dar gelirli milyonlarca vatandaş da ekmek alırken, su, peynir, zeytin, ayakkabı, et alırken ya da cep telefonuyla konuşurken, arabasına yakıt alırken ödediği dolaylı vergiyle bu açıkları kapatmaktadır. Haddizatında bu açıklar bunca toplanan dolaylı vergilere rağmen de kapanmamakta bilakis sürekli armaktadır.
Kazanandan az vergi alınıyor
AKP hükümeti döneminde en yüksek seviyede gelir elde edenlere uygulanan vergi oranı yüzde 45’lerden önce yüzde 40’a sonrasında da yüzde 35’e indirildi. Kurumlar vergisi oranı ise 2004’te yüzde 33’ken önce yüzde 30’a sonra da yüzde 20’ye düşürüldü. Dolaysız vergi olan gelir vergisi ve kurumlar vergisinde oran AKP’li yıllarda sürekli düşerken açık, zengin fakir ayrımı yapmadan alınan dolaylı vergilerle kapatıldı. Bugün bir asgari ücretli, net gelirinin yaklaşık yüzde 70’i oranında vergi ve prim yükü taşımaktadır. Toplam vergi gelirlerinin sadece yüzde 19’u gelir vergisinden, yüzde 10’u ise kurumlar vergisinden sağlanmaktadır.
Cepteki vergide Türkiye lider
Türkiye mobil dünyadaki vergi yükü sıralamasında tüm dünya ülkelerine büyük fark attı. Dünya GSM Birliği’nin hazırladığı bir rapora göre, Türkiye’de cep telefonu abonelerinin harcadığı 100 liranın 48 lirası vergiye gidiyor. Söz konusu rapora göre Türkiye yüzde 48.2’lik vergi yükü rakamıyla en yakın rakibi Gabon’a 11 puan fark atarak ilk sırayı hiçbir ülkeye kaptırmadı.
Türkiye’yi vergi yükü sıralamasında takip eden ülkeler ise Gabon, Pakistan, Yunanistan ve Kongo oldu.
ÖTV hükümetin kasasını doldurdu
Petrol ve doğalgaz
ürünlerinden alınan ÖTV,
2006 yılında 20,5 milyar liraya, 2007 yılında 22,5 milyar liraya, 2008 yılında 23,9 milyar liraya, 2009 yılında 25,5 milyar liraya, 2010 yılında 31,7 milyar liraya, 2011 yılında ise 33,6 milyar liraya yükseldi. 2012 yılında ise akaryakıt ürünlerinden alınan ÖTV miktarı 36 milyar lirayı aştı. Maliye Bakanlığı verilerine göre Özel Tüketim Vergisi gelirlerinin yarıdan fazlasının petrol ve doğalgaz ürünlerinden elde
edildi.
