Kriz her aileye 9 bin dolar borç yükledi

Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Bahçeli'nin 2001 krizinin etkilerinin net olarak bilinemediğini söylemesi ardından yapılan hesaplamalarına göre krizin maliyetinin 9 bin dolar olduğu ortaya çıktı

Devlet Bakanı ve Başbakan Yardımcısı Devlet Bahçeli, SP Ankara Milletvekili Zeki Çelik'in konuya ilişkin yazılı soru önergesini yanıtlarken krizin haneye etkilerinin hala bilinmediğini ve veriler ile sonuçların ancak gelecek yıl belirleneceğini açıklamıştı. Oysa 2001 yılına ilişkin milli gelir verileri ve harcamalarla ilgili GSMH göstergeleri, iç ve dış borç stokundaki artışlar, üretim ve ibtihdam göstergeleri, krizin maliyeti konusunda ve bunun aile başına yükü ile ilgili yeterli bilgi veriyor. Ekohaber.net'in araştırmasına göre sadece milli gelir düşüşleri ve borç stokundaki artış 2001 yılında Türkiye'ye 129 milyar dolarlık bir yük getirdi. Bu yükün 54 milyar doları milll gelir azalmalarından, 50 milyar doları iç borç ve 25 milyar doları da dış borç stokundaki artıştan ileri geldi. Bu toplam 129 milyar dolarlık yük, 14 bin 500'e yakın aile aileye bölündüğünde de aile başına yükün yaklaşık 9 bin doları bulduğu görülüyor.

Gelir kaybı büyük 2000 yılında 202 milyar dolar olan gayrı safi milli hasılanın (GSMH) , IMF'nin varsaydığı yüzde 3'lük küçülmeyle kalmayıp yüzde 9,5 küçülmesi sonucu, 2001 milli geliri 148 milyar doları ancak buldu. Böyle bir çerçevede 2000'e göre 54 milyar dolarlık bir milli gelir kaybına uğrayan Türkiye'nin kişi başına geliri de 2000'de gerçekleşen 3095 dolardan 2160 dolara düştü.

Bu durum, Türkiye'nin dünya ekonomi ligindeki yerini de etkiledi. 200 milyar dolarlık bir ekonomi iken dünyanın en büyük 20. ekonomisi sayılan Türkiye, 148 milyar dolara gerilemiş ekonomisiyle dünya ekonomisinin 25 ila 30. aralığında bir yerde artık. Kişi başına geliri de 3000 dolarlardan 2160 dolara indiğinden kişi başına gelir açısından dünyanın 43. ülkesi iken, şimdi 50 ila 55. aralığında yer alan ülkeler arasında.