Memun ve hırsız

Muhammed bin Sinan şöyle naklediyor:

Horasan'da mevlam Hz. İmam Rıza (a.s)'ın yanında idim. Memun o zamanları genellikle İmam Rıza (a.s)'ı sağ tarafında oturtuyordu.

Memun'a bir adamın hırsızlık yaptığını bildirdiler. Memun o adamın getirilmesini emretti. Hazır olduğunda Memun, alnındaki secde izinden dolayı onu zahitler kıyafetinde gördü. Bundan dolayı hırsıza:

- Öf bu güzel ize ve bu çirkin işe! Acaba (alnındaki) gördüğüm bu güzel eser ve zahitlik simasıyla mı seni hırsızlık yapmakla suçluyorlar? diye sordu.

Zahid adam:

- Ben bu işi (hırsızlığı) çaresiz olduğumdan dolayı yaptım. Çünkü sen, humus ve ganimetlerden benim payımı vermiyorsun! Dedi.

Memun:

- Senin humus ve ganimetlerde ne hakkın vardır? 

Zahid:

- Allah-u Teâlâ humusu beş yere taksim edip şöyle buyurmuştur, diye devam etti.

"Biliniz ki elde ettiğiniz ganimetin humusu (beşte biri) Allah'ın, Resul'ün, zevil kurbanın (Peygamber'in akrabalarının), yetimlerin, yoksulların ve yolcunundur." (Enfal, 41)

Yine ganimeti de altı yere bölüp şöyle buyurmuştur: "Allah'ın o (fethedilen) şehir halkından Peygamberine verdiği fey (mal, servet, toprak vb.), Allah'a, Peygamber'e, yakın akrabalığı olanlara (Ehl-i Beyt'e), yetimlere, yoksullara ve yolda kalmışlara aittir? (Haşr, 7)

Bu ayetlerin gereğince, ben yolcu ve yoksul olduğum halde sen beni hakkımdan mahrum kılmışsın."

Memun:

- Acaba ben, senin bu sözlerinle Allah'ın hüküm ve cezalarından birini terk mi edeyim? Dedi.

Zahid:

- İlk önce kendini arındır, daha sonra başkalarını arındırmaya çalış! İlk önce Allah'ın haddini (cezasını) kendine uygula, daha sonra başkalarına uygula! Dedi.

Memun artık cevap veremedi, İmam Rıza'ya dönerek:

- Bu konuda senin görüşün nedir? Dedi.

İmam Rıza (a.s):

- Bu adamın maksadı şudur ki, sen hırsızlık yaptığın için, o da hırsızlık yapmıştır!

"Şunu bilin ki, ganimet olarak aldığınız şeylerin beşte biri Allah'a, Rasûlü'ne, onun akrabalarına, yetimlere, yoksullara ve yolda kalmışlara aittir. Eğer Allah'a ve iki ordunun karşılaştığı, hak ile bâtılın birbirinden ayrıldığı günde kulumuza indirdiğimize inanıyorsanız bunun böyle olduğunu kabul edin. Allah her şeye hakkıyla güç yetirendir." (Enfal, 41)

Hadde (şer'i cezaya) layık olan birisi kendisinden başlamadan önce başka birisine had uygulayamaz! Allah Teâlâ'nın şöyle buyurduğunu duymamış mısın?

"Siz insanlara iyiliği emrediyorken kendinizi mi unutuyorsunuz? Oysa siz Allah'ın kitabını okumaktasınız. Yine de akıllanmayacak mısınız?" (Bakara 44)

İmam Rıza (a.s)'ın sözü buraya vardığında Memun, zahid adamın serbest bırakılmasını emretti. Memun bu olaydan sonra, halkın arasına çıkmıyordu.