İlber “hoca”

Üzgünüz elbette…

Ağaçlar ayakta ölürmüş… O nedenle insanlar ile ağaçlar birbirine benzer.  Dışardan bakınca öldükleri anlaşılmaz. Önce yaprakları dökülür, dalları çıplak kalır sonra bir sabah yıkılıverirler… Çoğunlukla kuvvetli kuzey rüzgârlarına; kara, tipiye, boraya dayanır da, bir bahar yeline aldanıp yere serili verirler… Genellikle de bu "son yel" in esmesini beklerler…

İlber hoca bizim gençlik günlerimizdin bir figürü idi… Aklı başında konuşmaları, aslında her sözü nasihat niteliğinde bize ulaşan,  toplumun analizini yapabilen,  öğrencilerine karşı gösterdiği kararlı tutumu ile örnek bir insandı.  Sadece Celal hoca ile veya Fatih Altaylı ile değil, pek çok insanla dost ve barışıktı… Zaman zaman bundan ötürü eleştirilir; ortama güler geçer; kendisinden emin tavrı ile sözlerinin anlaşılmasını beklerdi. Kaba gücü desteklemez her şeyi sulh yolu ile ve zamana bırakarak halletmeye çalışırdı. Araya yıllar girdi. Tanış olmanın dışında dinleme ve birlikte olma şansını yitirdik. 

Neyse ki Fatih Altaylı onu sık, sık televizyon programlarına çıkardı da, sohbetinden bilgisinden mahrum kalmadık. Bundan böyle kitapları, anekdotları ve programlarından kısa görüntüleri ile avunacağız.

Bir müddet herkes onunla ilgili programlar yapacak, anılarını dillendirecek… 

Sağ iken yüzüne bakmayanlar, yaşlılığını bahane edip söyledikleri ile dalga geçenler ah-vah edecekler. 

Benim merak ettiğim "ölü adamın sandığı" ne zaman açılacak? 

Sandıklar her zaman değerli şeyleri saklar. O sandıklarda fotoğrafları, anıları, projeleri, sırları yapmak isteyip gerçekleştiremediği projeleri vardır. Bazı insanların sandıklarında da kirli çamaşırları saklıdır. Nedense çok severiz bu sandıkları açıp karıştırmayı, içindekileri ortalığa saçmayı… İnanıyorum ki, İlber hocanın sandığı açılınca içinden çok güzel anılar ve fotoğraflar çıkacaktır… Çünkü o para değil, insan biriktirmeye çalışmış gerçek bir Türk aydını idi. 

Malum, bizim ülkede hiç kimse kendisine izin verilen sınırlardan daha iyi olmaya, fikir ve düşüncelerini yaymaya, onları kabul ettirmeye çalışamaz… Ne kadar iyi fikirler ve fiiller olursa olsun bunun için ısrar etmeye hakkı yoktur. 

Her zaman "Ben Türkiyeli değil, Türküm" derdi…

Muğla'ya kitaplarını armağan etmeyi düşündüğü ve kazandırmak istediği modern bir kütüphane projesi vardı. Bu talebinin geçekleşmemesinde egoları ön plana çıkan insanların varlığını ve İlber hocanın kitaplarını Beştepe'deki kütüphaneye bağışladığını hatırlayınca…

Her kentte, her belediyede o yöre için faydalı olacak işleri öneren, başlayan ancak önlerini kapatan karşı fikir taşıyanlar vardır. Etrafındaki düşünce insanlarına değer vermeyenler, onların fikirlerini anlamayanlar gelişimin önünü de keserler. Oysa çok sevdiği Muğla'da bir İlber Ortaylı kültür merkezi yapılmış olsaydı fena mıydı?

Bizim toplumumuzda "hoca" demek cami imamı demek değildir. Eğitimin olduğu her yerde, insanlara bir şeyler öğretilen ortamlarda bilgisine saygı duyulan kişilere doğal bir sesleniştir. Bizde profesöre de, öğretmene de hocam diye hitap edilir. 

İlber Ortaylı, bilgisi görgüsü yaşam biçimi ve yaşamı anlayışı ile insanlara ışık olmaya çalışmış örnek bir insandı. Hastalıklarına ve sıkıntılarına rağmen konuşmacı olarak çağrıldığı yerlere gitmeye özen gösterdiğini; sesi ile sözü ile anlatımlarındaki güleç yüzü ve nükteleri ile özellikle gençlerin gönlünü kazandığını onlara hayat dersleri ve yaşam öğütleri verdiğine şahit olmuştuk.  

Biliyoruz ki, uzun bir süre yokluğuna alışamayacağız. Onu anmaya devam edeceğiz. 

İnşallah sadece anmakla kalmaz, anlamaya da çalışırız. Çünkü anlamak, anmaktan daha önemlidir. 

Başımız sağ olsun, Allah sevenlerine sabırlar versin. 

O sustu ama sevenleri akıl, bilim ve güzellik adına konuşmaya devam edeceklerdir…