(Dünden devam) Örneğin Hud Suresi 113'cu ayeti merak edin!
'Zulmedenlere az da olsa meyletmeyin; yoksa ateş size de dokunur. Allah'tan başka dostlarınız olmayacağına göre herhangi bir yerden yardım da göremezsiniz' diyor Yüce Allah.
Diyanet bu ayet hakkında ne diyor?
Diyanet İşleri Başkanlığı'nın Kur'an Yolu Tefsiri'nde "Zulüm, sözlükte 'bir şeyi ait olduğu yerin dışına koymak' demektir.
Din ve ahlâk kanunlarıyla belirlenen sınırları aşmak, adalet, hakkaniyet ve eşitlik ilkelerine aykırı davranmak, haksızlık ve kötülük etmek de zulümdür...
Kur'an-ı Kerim'de inkâr, şirk, Allah'ın koyduğu sınırları çiğnemek, haddi aşmak, başkalarının haklarını gasp etmek, haksızlık ve kötülük yapmak zulüm sayılmıştır. Dolayısıyla ayetteki 'zalimler' kelimesi, kâfirleri, müşrikleri, asileri, günahkârları ve haksızlık yapanları kapsamaktadır…
'Meyletmeyin' diye tercüme ettiğimiz rükûn kelimesi, bir şeye azıcık da olsa meyil göstermek, güvenmek, yağcılık yapmak, dalkavukluk etmek, rıza göstermek ve onun peşinden gitmek anlamlarına gelir.
Buna göre ayet, zalimlerin heva ve heveslerine, süs ve gösterişlerine, dalkavukluklarına, idarelerine, arzu ve gidişatlarına uymayı, onları kendilerine sığınak ve dayanak kabul etmeyi yasaklamaktadır…
Zalimlere azıcık meyletmek dahi yasaklanmış ve cehennem ateşini gerektiren bir sebep kılınmış olduğuna göre, bizzat zulmetmenin veya zalimliğe soyunmanın yahut zalimlerin en büyük dayanağı ve arkası olmanın cezasının ne kadar dehşetli olacağını tahmin etmek zor değildir…
Zalimlerin taraftarlığını yapanlar, onların zulümlerine rıza gösterenler veya onlara sığınanlar dünyada ve ahirette onların uğrayacağı ilâhî cezaya ortak olurlar…
Zalimlerin gücüne, kuvvetine ve saltanatına güvenerek adalet çizgisinden sapan, onlara dalkavukluk eden kimseleri Allah'ın azabından kurtaracak hiçbir dost ve yardımcı bulunamaz; Allah da onlara yardım etmez.'
Elmalılı Hamdi Yazır tefsirinde söyle diyor
'Ve zalimlere rükun etmeyin/meyletmeyin.' Rükün; lügatte bir binanın veya bir dağın esası gibi bir şeyin dayandığı en güçlü tarafına denir. Bir şeye rükün etmek ise; ona itimat edip dayanmak, meyil ve sevgi ile ona sükun bulup uymaktır.
Buna göre ayetin manası şudur: Zalimlerin tarafına azıcık bile olsa meyil etmeyiniz, onlara dalkavukluk yapmayınız, zulümlerine dalkavuklukla yanaşmayınız. Onların heva ve heveslerine, süslerine, gösterişlerine, dalkavukluklarına, idarelerine, yağcılıklarına, arzularına ve gidişatlarına uymayınız. Zalimleri kendinize sığınak, dayanak ve koruyucu kabul etmeyiniz' diyor.
İbn Kesîr'de Zemahşerî'de, Fahreddün Razi'de aynı şeyleri söylüyor.
Zalimlere meyil alanlarını yapay zekaya sordum
Bu ayetin tefsirinde müfessirlerin bahsettiği meyil hangi alanları kapsar, diye. Müfessirlerin görüşlerini bugünkü karşılıkları ile şu başlıklar ile sıraladı. Özetle:
1- Zalimlerin zulüm sistemlerini sürdürebilmeleri için ihtiyaç duydukları ham madde, teknoloji ve her türlü araç-gereç desteğini sağlamaktır.
2- Haksız kazanç sağlayan, kul hakkı yiyen veya sömürgeci olan ekonomik odaklarla ticari ortaklıklar kurmaktır.
3- Ticari kayba uğramamak, ihale kaçırmamak veya ekonomik gücü korumak adına toplumdaki zulümlere göz yummaktır.
4- Geçimini ve geleceğini Allah'tan beklemek yerine, zalim ekonomik güçlerin parasal gücüne ve lütuflarına sırtını dayamaktır.
5- Adaletsiz ve otoriter yönetimlerin iktidarlarını korumalarına, haksız politikalarını haklı göstermelerine siyasi destek vermektir.
6- Siyasi makam, rütbe veya güç elde etmek amacıyla adalet çizgisinden sapan idarecilere şirin görünmeye çalışmaktır.
7- Yönetim kademesindeki zulümleri, haksızlıkları veya insan hakkı ihlallerini "kamu yararı" gibi kılıflarla savunmaktır.
8- Toplumsal veya siyasi kriz anlarında adalet mekanizmalarını değil, zalim güç odaklarını koruyucu ve sığınak kabul etmektir.
9- Haksız savaşlar açan veya masumları ezen küresel ve yerel yapılarla stratejik ittifaklar kurmaktır.
10- Zalimlerin hukuksuz emirlerini memuriyet, hakimlik veya yöneticilik kisvesi altında harfiyen uygulayarak zulme aracılık etmektir.
11- Sıkıntılı bir durumda adalet çizgisinden sapmış odakların gücüne müracaat edip onlardan medet ummaktır.
12- Amacı ve işleyişi tamamen zulüm üzerine kurulmuş kurumlarda görev alarak o adaletsiz çarkın dönmesini sağlamaktır.
13- Zalim ve ahlaksız odakların sahip olduğu şatafatlı, lüks ve adaletsiz yaşam tarzına özenip onları taklit etmektir.
14- Medya, sanat veya edebiyat yoluyla zalim figürleri sempatik göstererek onların zulümlerini unutturacak algı çalışmaları yapmaktır.
15- Hak ile batılı ayırt etme yetisini kaybederek, zalim yapıların dayattığı ahlaki veya felsefi normları sorgulamadan benimsemektir.
16- Toplumu ifsat eden ve ahlaki değerleri yıkan zalim odakların eğlence, kültür ve tüketim alışkanlıklarına dahil olmaktır.
'Zulmedenlere az da olsa meyletmeyin; yoksa ateş size de dokunur. Allah'tan başka dostlarınız olmayacağına göre herhangi bir yerden yardım da göremezsiniz' diyor Yüce Allah.
Diyanet bu ayet hakkında ne diyor?
Diyanet İşleri Başkanlığı'nın Kur'an Yolu Tefsiri'nde "Zulüm, sözlükte 'bir şeyi ait olduğu yerin dışına koymak' demektir.
Din ve ahlâk kanunlarıyla belirlenen sınırları aşmak, adalet, hakkaniyet ve eşitlik ilkelerine aykırı davranmak, haksızlık ve kötülük etmek de zulümdür...
Kur'an-ı Kerim'de inkâr, şirk, Allah'ın koyduğu sınırları çiğnemek, haddi aşmak, başkalarının haklarını gasp etmek, haksızlık ve kötülük yapmak zulüm sayılmıştır. Dolayısıyla ayetteki 'zalimler' kelimesi, kâfirleri, müşrikleri, asileri, günahkârları ve haksızlık yapanları kapsamaktadır…
'Meyletmeyin' diye tercüme ettiğimiz rükûn kelimesi, bir şeye azıcık da olsa meyil göstermek, güvenmek, yağcılık yapmak, dalkavukluk etmek, rıza göstermek ve onun peşinden gitmek anlamlarına gelir.
Buna göre ayet, zalimlerin heva ve heveslerine, süs ve gösterişlerine, dalkavukluklarına, idarelerine, arzu ve gidişatlarına uymayı, onları kendilerine sığınak ve dayanak kabul etmeyi yasaklamaktadır…
Zalimlere azıcık meyletmek dahi yasaklanmış ve cehennem ateşini gerektiren bir sebep kılınmış olduğuna göre, bizzat zulmetmenin veya zalimliğe soyunmanın yahut zalimlerin en büyük dayanağı ve arkası olmanın cezasının ne kadar dehşetli olacağını tahmin etmek zor değildir…
Zalimlerin taraftarlığını yapanlar, onların zulümlerine rıza gösterenler veya onlara sığınanlar dünyada ve ahirette onların uğrayacağı ilâhî cezaya ortak olurlar…
Zalimlerin gücüne, kuvvetine ve saltanatına güvenerek adalet çizgisinden sapan, onlara dalkavukluk eden kimseleri Allah'ın azabından kurtaracak hiçbir dost ve yardımcı bulunamaz; Allah da onlara yardım etmez.'
Elmalılı Hamdi Yazır tefsirinde söyle diyor
'Ve zalimlere rükun etmeyin/meyletmeyin.' Rükün; lügatte bir binanın veya bir dağın esası gibi bir şeyin dayandığı en güçlü tarafına denir. Bir şeye rükün etmek ise; ona itimat edip dayanmak, meyil ve sevgi ile ona sükun bulup uymaktır.
Buna göre ayetin manası şudur: Zalimlerin tarafına azıcık bile olsa meyil etmeyiniz, onlara dalkavukluk yapmayınız, zulümlerine dalkavuklukla yanaşmayınız. Onların heva ve heveslerine, süslerine, gösterişlerine, dalkavukluklarına, idarelerine, yağcılıklarına, arzularına ve gidişatlarına uymayınız. Zalimleri kendinize sığınak, dayanak ve koruyucu kabul etmeyiniz' diyor.
İbn Kesîr'de Zemahşerî'de, Fahreddün Razi'de aynı şeyleri söylüyor.
Zalimlere meyil alanlarını yapay zekaya sordum
Bu ayetin tefsirinde müfessirlerin bahsettiği meyil hangi alanları kapsar, diye. Müfessirlerin görüşlerini bugünkü karşılıkları ile şu başlıklar ile sıraladı. Özetle:
1- Zalimlerin zulüm sistemlerini sürdürebilmeleri için ihtiyaç duydukları ham madde, teknoloji ve her türlü araç-gereç desteğini sağlamaktır.
2- Haksız kazanç sağlayan, kul hakkı yiyen veya sömürgeci olan ekonomik odaklarla ticari ortaklıklar kurmaktır.
3- Ticari kayba uğramamak, ihale kaçırmamak veya ekonomik gücü korumak adına toplumdaki zulümlere göz yummaktır.
4- Geçimini ve geleceğini Allah'tan beklemek yerine, zalim ekonomik güçlerin parasal gücüne ve lütuflarına sırtını dayamaktır.
5- Adaletsiz ve otoriter yönetimlerin iktidarlarını korumalarına, haksız politikalarını haklı göstermelerine siyasi destek vermektir.
6- Siyasi makam, rütbe veya güç elde etmek amacıyla adalet çizgisinden sapan idarecilere şirin görünmeye çalışmaktır.
7- Yönetim kademesindeki zulümleri, haksızlıkları veya insan hakkı ihlallerini "kamu yararı" gibi kılıflarla savunmaktır.
8- Toplumsal veya siyasi kriz anlarında adalet mekanizmalarını değil, zalim güç odaklarını koruyucu ve sığınak kabul etmektir.
9- Haksız savaşlar açan veya masumları ezen küresel ve yerel yapılarla stratejik ittifaklar kurmaktır.
10- Zalimlerin hukuksuz emirlerini memuriyet, hakimlik veya yöneticilik kisvesi altında harfiyen uygulayarak zulme aracılık etmektir.
11- Sıkıntılı bir durumda adalet çizgisinden sapmış odakların gücüne müracaat edip onlardan medet ummaktır.
12- Amacı ve işleyişi tamamen zulüm üzerine kurulmuş kurumlarda görev alarak o adaletsiz çarkın dönmesini sağlamaktır.
13- Zalim ve ahlaksız odakların sahip olduğu şatafatlı, lüks ve adaletsiz yaşam tarzına özenip onları taklit etmektir.
14- Medya, sanat veya edebiyat yoluyla zalim figürleri sempatik göstererek onların zulümlerini unutturacak algı çalışmaları yapmaktır.
15- Hak ile batılı ayırt etme yetisini kaybederek, zalim yapıların dayattığı ahlaki veya felsefi normları sorgulamadan benimsemektir.
16- Toplumu ifsat eden ve ahlaki değerleri yıkan zalim odakların eğlence, kültür ve tüketim alışkanlıklarına dahil olmaktır.
Akın Aydın / diğer yazıları
- İslam coğrafyası ve Müslümanlar bu kaderi neden yaşıyor? -2- / 04.10.2026
- İslam coğrafyası ve Müslümanlar bu kaderi neden yaşıyor? -1- / 03.10.2026
- Kalplerimiz neden huzursuz? / 02.10.2026
- Yalnızca fon değil yandaş medyada patladı / 30.09.2026
- İktidar durumu toparlamaya yandaşlar aklamaya çalışıyor / 29.09.2026
- Sayın Erdoğan’ın ’30 yıl’ itirafı / 28.09.2026
- Şara özür diledi, Pezeşkiyan liderlik dersi verdi / 27.09.2026
- ‘Asrın yolsuzluğu’ diyorlar! / 26.09.2026
- Hz. Ali’nin hutbesindeki 40 vurgu / 25.09.2026
- BM’de, Gazze için en iyi cümleleri kim kurdu? / 24.09.2026
- İslam coğrafyası ve Müslümanlar bu kaderi neden yaşıyor? -1- / 03.10.2026
- Kalplerimiz neden huzursuz? / 02.10.2026
- Yalnızca fon değil yandaş medyada patladı / 30.09.2026
- İktidar durumu toparlamaya yandaşlar aklamaya çalışıyor / 29.09.2026
- Sayın Erdoğan’ın ’30 yıl’ itirafı / 28.09.2026
- Şara özür diledi, Pezeşkiyan liderlik dersi verdi / 27.09.2026
- ‘Asrın yolsuzluğu’ diyorlar! / 26.09.2026
- Hz. Ali’nin hutbesindeki 40 vurgu / 25.09.2026
- BM’de, Gazze için en iyi cümleleri kim kurdu? / 24.09.2026


























































