Üçüncü plan yolda
26.02.2003 00:00:00
KKTC Cumhurbaşkanı Rauf Denktaş, dün olağanüstü toplanan Bakanlar Kurulu'na, değişikliklerle ilgili bilgi aktardı. Denktaş, toplantının ardından yaptığı açıklamada, yeni değişiklikle Karpaz'ın Türk tarafında kaldığına, ancak bu bölgenin tamamının Rumlarla doldurulacağına ve tüm Güzelyurt bölgesinin Rumlara verildiğine işaretederek, önlerine konulan haritanın da eskisinden daha kötü olduğunu belirtmişti.
Denktaş, ayrıca Rumlarla aralarında bir mutabakat olmadığını, bu nedenle BM Genel Sekreteri Annan'ın Kıbrıs'a imza atmak için gelmemesi gerektiğini söylemişti.
15 Türk köyü daha
Rumlar'a veriliyor
Rum Fileleftheros gazetesi, yeni planda toprak ve anayasa konularında önemli değişiklikler olduğuna işaret ederek, bu değişiklileri şu şekilde sıraladı:
Toprak: Yeni harita, daha önceki haritada yer alan Karpaz'ı içermiyor. Bunun yerine, Mağusa'nın batısında ve Güzelyurt körfezinde yeni bölgeler veriliyor. Bu bölgeler, yaklaşık 2 bin 700 Rum'un daha Rum idaresine verilecek bölgelere dönmesine olanak veriyor. Somut olarak 15 yeni köy Rumlara verilecek. Bu köyler şunlar; Korkuteli, Dörtyol, Pirhan, Türkeli, Yılmazköy, Yeşilyurt, Gemikonağı, Yedi Dalga, Kombo DeresiYeşilırmak, Yeşilırmak, Günebakan, Kurutepe, Ay YanniSüleymaniye, Süleymaniye ve Erenköy sahil şeridi. Kıbrıs Türk idaresinde kalacak Karpaz 3. Viyana Anlaşması statüsünde olacak ve iade edilecek orana dahil değil. (3. Viyana anlaşması 16 bin göçmenin geri dönüşünü öngörüyordu).
İngiliz Üsleri; İngiltere bütünlüklü bir toprak düzenlemesi çerçevesinde toprağının yarısını iade ediyor. Bunun yüzde 90'ı Kıbrıs Rum devletçiğine, yüzde 10'u ise Kıbrıs Türk devletçiğine verilecek.
Türk idaresine geri dönecekler; Kıbrıs Türk idaresindeki toprağa dönüş hakkı yüzde 28'den yüzde 21'e düşüyor. Bu bölgelere 6 yıldan sonra dönüş yapılacak (eski planda 4 yıldı). Ancak 65 ve yukarıyaşlardaki göçmenlere 2 yıldan sonra dönme hakkı tanınıyor. Bu kategoride olanlar, eşleri ve bakmakla mükellef olduğu bir kişiyle geri dönebilecek. Altı yıldan sonra dönüşler ise şöyle olacak: 6-10 yıl içerisinde yüzde 7, 10-14 yıl içerisinde yüzde 14 ve 15-21 yıl içerisinde yüzde 21'i dönebilecek. Konut elde etme hakkı ise şehir ve köyler bazında yüzde 14'den (eski planı) yüzde 20'ye yükseltiliyor. Genelde ise yüzde 9'dan yüzde 10 çıkarılıyor.
Türkiye'nin Avrupa Birliği üyeliğiyle kaldırılacak yasaklar; Türkiye'nin de AB üyeliğine alınmasından sonra geri dönüş ve mülk edinme hakları yasağı kesin olarak kaldırılıyor.
Türkiye'den gelenler; Ada'da 45 bin Türkiye'den Ada'ya yerleşen Türk kalacak. Başka kriterlere göre ise adada kalacak Türkiyeli Türklerin sayısının 60 bine yükseleceği hesaplanıyor.
Türkiye üye olacak, mehmetçik gidecek
Adadaki Askeri Güçler; Güvenlik konusunda yeni revize edilmiş plana göre Türk ve Yunan kontenjanlarının her biri 6 bin askerden oluşacak. Asker sayısı 2010'da yeniden gözden geçirilecek. Türkiye'ninAB üyeliğiyle birlikte ise tüm askerler çekilecek.
Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti; Yeni devletin adı Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti, 'United Cyprus Republic' olacak. Federal Hükümeti olacağıda kesin şekilde vurgulanacak. Parça devlet, oluşturucu (bileşen) devlet olarak değiştirilirken, Kıbrıs Rum devleti ve Kıbrıs Türk devleti olarak anılacaklar. Hava sahası, kara suları ve denizde ekonomik kuşağın, Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti'ne ait olacağının da altı çiziliyor.
Anayasal Konular; Başkanlık Konseyi, AB İşlerinden Sorumlu Bakan'a5 yıllık tam görev süresi veriyor. Bu bakan, konseyin en güçlü üyesidir. AB'de temsiliyet yetkisi dönüşümlü başkanlardan AB işlerinden sorumlu bakana taşınıyor. Kıbrıs'ın ekonomi ve para birliği, Shengen Anlaşması ve AB güçlendirilmiş işbirliğine katılması güvence altına alınıyor. Kıbrıs'ın AB üyeliğini ilgilendiren soru referandumdan çıkarılıyor.
Anayasa Mahkemesi; Anlaşmazlıkların çözüm mekanizması olarak da çalışan Yüksek Anayasa Mahkemesi'ndeki üç yabancı yargıcın bir oyu olacak. Federal organda, yani alt ve üst meclislere temsilci seçmede, Kıbrıs Rum ve Kıbrıs Türk siyasi hakları tamamen birbirinden ayrılıyor.
Denktaş, ayrıca Rumlarla aralarında bir mutabakat olmadığını, bu nedenle BM Genel Sekreteri Annan'ın Kıbrıs'a imza atmak için gelmemesi gerektiğini söylemişti.
15 Türk köyü daha
Rumlar'a veriliyor
Rum Fileleftheros gazetesi, yeni planda toprak ve anayasa konularında önemli değişiklikler olduğuna işaret ederek, bu değişiklileri şu şekilde sıraladı:
Toprak: Yeni harita, daha önceki haritada yer alan Karpaz'ı içermiyor. Bunun yerine, Mağusa'nın batısında ve Güzelyurt körfezinde yeni bölgeler veriliyor. Bu bölgeler, yaklaşık 2 bin 700 Rum'un daha Rum idaresine verilecek bölgelere dönmesine olanak veriyor. Somut olarak 15 yeni köy Rumlara verilecek. Bu köyler şunlar; Korkuteli, Dörtyol, Pirhan, Türkeli, Yılmazköy, Yeşilyurt, Gemikonağı, Yedi Dalga, Kombo DeresiYeşilırmak, Yeşilırmak, Günebakan, Kurutepe, Ay YanniSüleymaniye, Süleymaniye ve Erenköy sahil şeridi. Kıbrıs Türk idaresinde kalacak Karpaz 3. Viyana Anlaşması statüsünde olacak ve iade edilecek orana dahil değil. (3. Viyana anlaşması 16 bin göçmenin geri dönüşünü öngörüyordu).
İngiliz Üsleri; İngiltere bütünlüklü bir toprak düzenlemesi çerçevesinde toprağının yarısını iade ediyor. Bunun yüzde 90'ı Kıbrıs Rum devletçiğine, yüzde 10'u ise Kıbrıs Türk devletçiğine verilecek.
Türk idaresine geri dönecekler; Kıbrıs Türk idaresindeki toprağa dönüş hakkı yüzde 28'den yüzde 21'e düşüyor. Bu bölgelere 6 yıldan sonra dönüş yapılacak (eski planda 4 yıldı). Ancak 65 ve yukarıyaşlardaki göçmenlere 2 yıldan sonra dönme hakkı tanınıyor. Bu kategoride olanlar, eşleri ve bakmakla mükellef olduğu bir kişiyle geri dönebilecek. Altı yıldan sonra dönüşler ise şöyle olacak: 6-10 yıl içerisinde yüzde 7, 10-14 yıl içerisinde yüzde 14 ve 15-21 yıl içerisinde yüzde 21'i dönebilecek. Konut elde etme hakkı ise şehir ve köyler bazında yüzde 14'den (eski planı) yüzde 20'ye yükseltiliyor. Genelde ise yüzde 9'dan yüzde 10 çıkarılıyor.
Türkiye'nin Avrupa Birliği üyeliğiyle kaldırılacak yasaklar; Türkiye'nin de AB üyeliğine alınmasından sonra geri dönüş ve mülk edinme hakları yasağı kesin olarak kaldırılıyor.
Türkiye'den gelenler; Ada'da 45 bin Türkiye'den Ada'ya yerleşen Türk kalacak. Başka kriterlere göre ise adada kalacak Türkiyeli Türklerin sayısının 60 bine yükseleceği hesaplanıyor.
Türkiye üye olacak, mehmetçik gidecek
Adadaki Askeri Güçler; Güvenlik konusunda yeni revize edilmiş plana göre Türk ve Yunan kontenjanlarının her biri 6 bin askerden oluşacak. Asker sayısı 2010'da yeniden gözden geçirilecek. Türkiye'ninAB üyeliğiyle birlikte ise tüm askerler çekilecek.
Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti; Yeni devletin adı Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti, 'United Cyprus Republic' olacak. Federal Hükümeti olacağıda kesin şekilde vurgulanacak. Parça devlet, oluşturucu (bileşen) devlet olarak değiştirilirken, Kıbrıs Rum devleti ve Kıbrıs Türk devleti olarak anılacaklar. Hava sahası, kara suları ve denizde ekonomik kuşağın, Birleşik Kıbrıs Cumhuriyeti'ne ait olacağının da altı çiziliyor.
Anayasal Konular; Başkanlık Konseyi, AB İşlerinden Sorumlu Bakan'a5 yıllık tam görev süresi veriyor. Bu bakan, konseyin en güçlü üyesidir. AB'de temsiliyet yetkisi dönüşümlü başkanlardan AB işlerinden sorumlu bakana taşınıyor. Kıbrıs'ın ekonomi ve para birliği, Shengen Anlaşması ve AB güçlendirilmiş işbirliğine katılması güvence altına alınıyor. Kıbrıs'ın AB üyeliğini ilgilendiren soru referandumdan çıkarılıyor.
Anayasa Mahkemesi; Anlaşmazlıkların çözüm mekanizması olarak da çalışan Yüksek Anayasa Mahkemesi'ndeki üç yabancı yargıcın bir oyu olacak. Federal organda, yani alt ve üst meclislere temsilci seçmede, Kıbrıs Rum ve Kıbrıs Türk siyasi hakları tamamen birbirinden ayrılıyor.
