HOŞGELDİNİZ! BUGÜN 25 MAYIS 2022, ÇARŞAMBA

Anayasa ve hukuk devleti

15.02.2021 00:00:00
'Anayasa ve hukuk devleti' seslendirme dosyası:

Anayasalar toplumsal uzlaşma metinleridir. Milletin ve milletin iradesi ile ortaya çıkan devletin omurgasını oluşturur. Bu yönü ile bu metin üzerinde çok oynama yapmak, sürekli değişiklikler yapmak birini sürekli omurilik ameliyatı yapmak üzere masaya yatırmaya benzer. Bu nedenle adım atmadan önce çok ince hesap edilmeli, tabiri caizse bin ölçülüp bir biçilmelidir. 

Demokrasinin daha iyi oturduğu ülkelerde anayasa değişiklikleri sık yapılmaz. Örneğin ABD'de 1789 Anayasası halen yürürlüktedir. İngiltere de yazılı bir anayasa dahi yoktur. Temel bazı kanunlar, uzman çalışmaları, mahkeme kararları, anlaşmalar yazılı olmayan bir anayasayı oluşturmaktadır. 

Yani sürekli anayasa değişikliği yaparak ya da yeni anayasa yaparak demokratik olunmuyor.

Demokratik bir devlet olmak için öncelikle hukuk devleti olmak gerekir.

Hukuk devleti; ülkedeki tüm vatandaşların, evrensel tüm haklarının verildiği ve korunduğu devlettir. Bu temel hakların korunması için konan kurallara yönetenlerin de yönetilenlerin de, zayıfların da güçlülerin de uyduğu devlettir. Kurallara uymayanlara uygulanacak yaptırımların belli olduğu ve bu yaptırımların da herkese eşit şekilde uygulandığı devlettir. İktidar değişiklikleri ile bu temel işleyişlerin değişmediği, yani kuralların ve sistemin tümüyle oturduğu devlettir. 

Her iktidar değişikliği ile kurallar değişiyorsa ya da şimdi olduğu gibi aynı iktidar döneminde bırakın yasayı anayasa bile siyasal iktidarın ihtiyacına göre değişiyorsa ve hele ki kuralların uygulanması, uygulanacak kişinin gücüne ve konumuna göre farklılık arz ediyorsa hukuk devletinden çok uzaksınız demektir. 

Kuralların oturması, sistemin oturması için toplum tarafından benimsenmesi lazım. Toplum tarafından benimsenmesi için; temel hakları düzenleyen kuralların nesiller boyunca kısıtlanmayacağının bilinmesi ve diğer kuralların da değişmeyeceğinin bilinmesi lazım. Örneğin herhangi bir konuda bu gün kural A iken, yarın kural B olabiliyorsa hatta tekrar A olabiliyorsa o ülkede kural oturmaz. Yurttaşlar tarafından benimsenmez. Yurttaşlar hangi eylemi yaptığında gelecekte hangi kazanımı elde edeceğini ya da hangi yanlış eylemi yaptığında hangi yaptırım ile karşılaşacağını bilemez ise o ülke hukuk devleti de değil, çadır devleti olur.  

Örnek verecek olursak mülkiyet hakkı temel bir haktır. Mülkiyet hakkı ile ilgili düzenlemeler sürekli değişse, bu temel hakkın kısıtlanacağı öngörülse insanlar mal edinmez. İnsanlar bir malı edinirken onun kendisine ait olacağı ve dilediği gibi tasarruf edebileceğini hatta kendisinden sonra çocuklarının malik olarak tasarruf edeceğini bildiği için ve bu kuralın çok büyük oranda değişmeyeceğini bildiği ve güvendiği için mülk edinmek için çalışır ve mal edinirler. Mülkiyet hakkına duyulan güvenle doğru orantılı olarak yurttaşlar çocuklarını hatta torunlarını dikkate alarak adım atıyorlar. Düşünün ev aldınız, 5 sene kullandınız ve devlet bu mala el koydu. Ya da gücü size yeten biri bu evi elinizden aldı ve malik oldu. O devlette kimse mülk edinmez. İç savaşın başlamasından sonra Libya'yı ya da Suriye'yi düşünün. Mülkiyetin bir önemi var mı? 

Peki, hukuk devleti nasıl olunur?

Hukuk devleti olmak için de ilk kural, kuvvetler ayrılığıdır. Yani yasama, yürütme ve yargı erkinin tek kişi ya da tek organda toplanmamasıdır. 

Kuvvetler ayrılığı olmadığı ve oturmadığı müddetçe yasa değişiklikleri sizi hukuk devletine yaklaştırmaz tam tersi uzaklaştırır. Kanun devleti olursunuz. Polis devleti olursunuz. Ceberrut devlet olursunuz. Hukuk devleti olamazsınız. 

Bir diğer husus, ülkenizde hukuk devleti ne kadar çok oturursa suçlar ve cezalar o kadar azalır. Şimdi ülkemizde olduğu gibi yeni yeni cezaevleri inşa ediyorsanız, buna rağmen cezaevleri yetmiyor insanları nöbetleşe ranzalarda yatırıyorsanız ve hatta belirli aralıklarla ceza verdiğiniz suçluları aflarla ve infaz yasları değişiklikleri ile dışarı çıkarıyorsanız hukuk devletinden hızla uzaklaşıyorsunuz demektir. 

Kuvvetler ayrılığı olmadan ve hukuk devleti olunmadan yapacağınız yasa değişiklikleri sizi hukuk devletine yaklaştırmaz uzaklaştırır.

 
Lütfullah Önder / diğer yazıları
- Ekonomik kurtuluş savaşı -5- / 10.01.2022
- Ekonomik kurtuluş savaşı -3- / 08.01.2022
- Ekonomik kurtuluş savaşı / 06.01.2022
- Ekonomide ağır faturalar ödemeye hazır mısınız? / 18.11.2021
- Sistem yanlış / 11.11.2021
- Liberalizm sebep, yoksulluk sonuçtur / 10.11.2021
- Hakikatin önemsizleşmesi / 23.08.2021
- Yalanın siyaseti / 17.08.2021
- Atatürk’ten dersler / Lozan Zaferi / 26.07.2021
- Atatürk’ten dersler: Feda etmeyi göze almadan başarı gelmez / 23.06.2021
- Atatürk’ten dersler / 16.06.2021
- Kleptokrasi / 04.05.2021
- Yolsuzluk ve yoksulluk / 03.05.2021
- Soygun bu sistemin doğasında var / 26.04.2021
- Hırsızı koruyan sistem / 20.04.2021
- Devletlerin kanserli hücresi: Yolsuzluk / 19.04.2021
- Oyun içinde oyun / 14.04.2021
- İyi polis, kötü polis / 12.04.2021
- Saltanat-Cumhuriyet kavgası - 10 / 06.04.2021
- Saltanat Cumhuriyet Kavgası - 9 / 05.04.2021
- Saltanat Cumhuriyet kavgası - 8 / 31.03.2021
- Saltanat Cumhuriyet kavgası - 7 / 30.03.2021
- Saltanat Cumhuriyet kavgası - 6 / 23.03.2021
- Saltanat-Cumhuriyet kavgası - 5 / 22.03.2021
- Saltanat cumhuriyet kavgası-4 / 16.03.2021
- Saltanat cumhuriyet kavgası - III / 15.03.2021
- Saltanat cumhuriyet kavgası - II / 09.03.2021
- Saltanat-Cumhuriyet kavgası / 08.03.2021
- 2023 hedefi ve uzay yolculuğu - 2 / 03.03.2021
- 2023 hedefi ve uzay yolculuğu / 02.03.2021
- Demokratik devlet, kurumların güçlü olduğu devlettir / 25.02.2021
- Demokratik krallık / 24.02.2021
- Sığınılacak liman kalmadı / 22.02.2021
- Demokratik anayasa demokratik şartlarda yapılır / 16.02.2021
- Anayasa ve hukuk devleti / 15.02.2021
- Türkiye'nin geleceği, Geleceğin Türkiye'si / 08.01.2021
- 2020’nin ardından / 07.01.2021
- Hüseyin Baş / 27.04.2020
- Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak! / 18.04.2020
- Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak - V / 17.04.2020
- Gösterdiği yolda koşmaya devam edeceğiz / 16.04.2020
- Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak - IV / 15.04.2020
- Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak - III / 14.04.2020
- Sayın hükümet, istifa edebilir misiniz! / 13.04.2020
- Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak - II / 12.04.2020
- Artık hiçbir şey eskisi gibi olmayacak - I / 11.04.2020
- Sömürü MEM ile bitecek - 2 / 09.04.2020
- Sömürü MEM ile bitecek - 1 / 08.04.2020
- Karanlığın hükmü aydınlığa kadardır! / 07.04.2020
- İstismar / 28.04.2019
- Mezardaki seçmen / 13.04.2019
- Seçim mi dediniz! / 30.06.2018
- Bu seçimde kime oy verelim? / 21.06.2018
- Kör ve sağır kopyacılar -Taklitler aslını yaşatır- / 06.06.2018
- Kör ve sağır kopyacılar -İktibas ve iltibasçılar borsası- / 05.06.2018
- Milli Ekonomi Modeli'ne kör kopyacılar -İltibas ve iktibasta son nokta- / 04.06.2018
- Kör ve sağır kopyacılar -Döviz artışının sebebi ve çözümü- / 03.06.2018
- Milli Ekonomi Modeli'ne kör kopyacılar -Dış ticarette milli para- / 02.06.2018
- Milli Ekonomi Modeli'ne kör kopyacılar -Milli Para ve tercüme para- / 01.06.2018
- Milli Ekonomi Modeli'ne kör kopyacılar -40 yıllık emek- / 31.05.2018
- Nisan yağmuru / 30.05.2018
- Filistin ve samimiyet / 18.05.2018
- Talih dönerse; yel götürür, sel götürür el götürür / 01.05.2018
- Yalana teslim olmak / 20.04.2018
- Darbe döneminin gerisindeyiz-II / 02.04.2018
- Darbe döneminin gerisindeyiz-I / 01.04.2018
- Ehline sorun / 17.02.2018
- Terörü kararlılık bitirir / 16.02.2018
- Mehteran / 15.02.2018
- 'Doğru ama yaptırmazlar' / 14.02.2018
- Kan kaybeden adalet / 06.01.2018
- Ah! Osmanlı! / 25.05.2017
- Türk milleti olarak minnettarız / 23.05.2017
- Atatürk ve Prof. Dr. Haydar Baş / 18.05.2017
- Nitelikli hakim ve savcı / 05.05.2017
- İnsanca yaşamak ve asgari ücret / 04.05.2017
- Nitelikli hakim ve savcı / 25.04.2017
- At ve Üsküdar / 19.04.2017
- Türkiye'nin önünde iki örnek / 11.04.2017
- Ölçüsüzlük / 02.08.2016
- Fırıldak / 30.07.2016
- Piyon / 26.07.2016
- Rota değişikliği / 01.07.2016
- Saltanat ve Cumhuriyet / 02.06.2016
- Çare ve çözümün adresi BTP / 25.05.2016
- 31 Mart: Karanlık gün / 04.04.2015
- Omurgasız siyaset / 02.10.2014
- Somadaki faciada, Hükümetin siyasi ve hukuki sorumluluğu / 18.05.2014
- Başbakan, 'Ben devleti yönetemiyorum' diyor / 01.03.2014
- Çatırdayan devlet ve istiklal mücadelesi / 28.12.2013
- Değişim ve dönüşüm - II / 15.12.2013
- Dönüşüm ve yıkım / 14.12.2013
- Saddam'dan ders almak / 17.11.2013
- Dini nikah ve zina / 08.11.2013
- Tünelden önceki son çıkış / 24.09.2013
- Tuz kokarsa / 19.09.2013
- Kara leke / 14.09.2013
- Kazanmak yok savaşmak var / 01.09.2013
- Haçlı Safına asker toplayan Müslüman (!) / 31.08.2013
- Öküz öldü, ortaklık bozuldu / 21.07.2013
- Tayyip 'Teyyip' oldu / 15.06.2013
- Orantısız güce karşı orantısız zeka / 13.06.2013
- Türk baharının sonbaharı / 12.06.2013
- Uyuyan medya halkı uyutmak için uyandı / 06.06.2013
- Federasyonu millete hazmettirme süreci / 05.03.2013
- Terörle mücadele, AKP ve Apo / 04.03.2013
- Şifre: Atatürk ve din / 15.02.2013
- BTP’nin aldığı oy + İman, kaç eder? / 14.02.2013
- Müslüman Türk milletini Hıristiyan olmaktan kim kurtardı? / 25.01.2013
- Binlerce Müslüman-Türk din değiştirdi / 23.01.2013
- Ateistti, nurcu oldu, şimdi başpastör… / 13.01.2013
- “AKP’nin dine hizmeti(!)” yazısındaki bilgilere nasıl ulaştım? / 11.01.2013
- AKP; nereden nereye… / 10.01.2013
- AKP’nin dine hizmeti(!)-III / 07.01.2013
- AKP’nin dine hizmeti(!) - II / 06.01.2013
- / 04.01.2013
- 10 yıllık AKP iktidarının karnesi-II / 04.01.2013
- 10 yıllık AKP iktidarının karnesi-I / 03.01.2013
- Şeb-i Arus / 21.12.2012
- Fotoğrafın tamamını görmek ve okumak -VI / 12.12.2012
- Fotoğrafın tamamını görmek ve okumak-V / 11.12.2012
- Fotoğrafın tamamını görmek ve okumak-IV / 10.12.2012
- Fotoğrafın tamamını görmek ve okumak-III / 08.12.2012
- Fotoğrafın tamamını görmek ve okumak-II / 07.12.2012
- Fotoğrafın tamamını görmek ve okumak-I / 06.12.2012
- İmam Hüseyin’in safında olabilmek… / 29.11.2012
- Bölenler ve birleştirenler / 26.11.2012
- Hem laik, hem müslüman / 15.02.2012
- Yazıklar olsun! / 25.01.2012
- Dava adamı Denktaş / 21.01.2012
- Yanlışta ısrar / 19.01.2012
- Hukuk devleti / 16.01.2012
- Viraj / 12.01.2012

Yeni Mesaj arşivinde 'tarihte bugün'

Yeni Mesaj Gazetesi arşivi 2001 yılına kadar eksiksiz içerikle erişime açık olup ayrıca tüm arşivde anahtar kelimelerle arama yapmak da mümkündür.

15.02.2020, 15.02.2019, 15.02.2018, 15.02.2017, 15.02.2016, 15.02.2015, 15.02.2014, 15.02.2013, 15.02.2012, 15.02.2011, 15.02.2010, 15.02.2009, 15.02.2008, 15.02.2007, 15.02.2006, 15.02.2005, 15.02.2004, 15.02.2003, 15.02.2002


logo

Beşyol Mah. 502. Sok. No: 6/1
Küçükçekmece / İstanbul

Telefon: (212) 425 10 66
Faks: (212) 424 69 77
E-posta: [email protected] [email protected]


WhatsApp haber: (0542) 289 52 85


Tüm hakları Yeni Mesaj adına saklıdır: ©1996-2022

Yazılı izin alınmaksızın site içeriğinin fiziki veya elektronik ortamda kopyalanması, çoğaltılması, dağıtılması veya yeniden yayınlanması aksi belirtilmediği sürece yasal yükümlülük altına sokabilir. Daha fazla bilgi almak için telefon veya eposta ile irtibata geçilebilir. Yeni Mesaj Gazetesi'nde yer alan köşe yazıları sebebi ile ortaya çıkabilecek herhangi bir hukuksal, ekonomik, etik sorumluluk ilgili köşe yazarına ait olup Yeni Mesaj Gazetesi herhangi bir yükümlülük kabul etmez.