Çorum Saat Kulesi: Yedi Sekiz Hasan Paşa'nın mirası
Çorum şehir merkezinin kalbinde, zamana tanıklık eden ve şehrin en önemli sembollerinden biri olan Çorum Saat Kulesi, tarihi ve mimari özellikleriyle dikkat çekiyor
29.10.2025 00:10:00
Abdülkadir Gündoğdu
Abdülkadir Gündoğdu
Çorum şehir merkezinin kalbinde, zamana tanıklık eden ve şehrin en önemli sembollerinden biri olan Çorum Saat Kulesi, tarihi ve mimari özellikleriyle dikkat çekiyor.
Osmanlı'nın son dönem mimarisinin güzel bir örneği olan bu abidevi yapı, hem bir hayrat eseri hem de Çorumluların kent kimliğinin ayrılmaz bir parçasıdır.
Yapım Tarihi ve Banisi
Çorum Saat Kulesi'nin yapım tarihi, kaynaklara göre genellikle 1894 ya da 1896 olarak belirtilmektedir. Kulenin banisi (yaptıranı) ise, Osmanlı Padişahı II. Abdülhamit'in Muhafız Birliği Komutanı ve Çorumlu bir devlet adamı olan Beşiktaş Muhafızı Yedi Sekiz Hasan Paşa'dır.
Kulenin güneye bakan yuvarlak kemerli kapısı üzerindeki mermer kitabede, hicri 1312 (miladi 1894-1895) tarihi ve Hasan Paşa'nın bu eseri bir hayrat olarak yaptırdığına dair bilgiler yer almaktadır. Kitabenin son dizesi, bu yapının bir zaman ölçüm noktası (mikat) olduğunu da vurgular: "Bu mikat-i celili yapdı bak Lütfi Hasan Paşa, 1312"
Mimari Özellikleri
Çorum Saat Kulesi, kendine has mimarisiyle diğer saat kulelerinden ayrılmaktadır ve ilk bakışta minare stilinde yapılmış olduğu izlenimini verir.
Malzeme: Yapı, yöresel sarı renkli kesme kum taşından inşa edilmiştir.
Yükseklik ve Gövde: Yaklaşık 27,5 metre yüksekliğinde olan kulenin gövdesi, sekizgen bir kaide (taban) üzerine oturmaktadır. Gövdenin çapı yaklaşık 3,9 metre olup, bazı kaynaklara göre 24 köşeli bir gövdeye sahiptir.
Giriş ve Merdiven: Kuleye yuvarlak kemerli bir kapıdan girilir. İçerideki 81 basamaklı merdivenle kulenin saat kadranlarının bulunduğu bölüme ve şerefeye benzer balkona ulaşılır.
Saat Kadranları: Kulenin gövdesinin üst kısmında, dört bir tarafında yuvarlak kadranlı saatler yer alır ve bu saatler uzun yıllardır şehrin zamanını göstermektedir.
Üst Bölüm: Saat kadranlarının üzerindeki bölüm, dört köşeli olup, her kenarında baklava dilimi şeklinde penceresi olan bir kısım ve en üstte kurşun kubbe ile örtülü bir çatı yer almaktadır.
Çorum Saat Kulesi, Yedi Sekiz Hasan Paşa'nın şehrine bıraktığı değerli bir eser olarak, 125 yılı aşkın süredir hem bir zaman ölçüm aracı hem de Çorum'un siluetinin ayrılmaz bir parçası olmaya devam etmektedir.
Osmanlı'nın son dönem mimarisinin güzel bir örneği olan bu abidevi yapı, hem bir hayrat eseri hem de Çorumluların kent kimliğinin ayrılmaz bir parçasıdır.
Yapım Tarihi ve Banisi
Çorum Saat Kulesi'nin yapım tarihi, kaynaklara göre genellikle 1894 ya da 1896 olarak belirtilmektedir. Kulenin banisi (yaptıranı) ise, Osmanlı Padişahı II. Abdülhamit'in Muhafız Birliği Komutanı ve Çorumlu bir devlet adamı olan Beşiktaş Muhafızı Yedi Sekiz Hasan Paşa'dır.
Kulenin güneye bakan yuvarlak kemerli kapısı üzerindeki mermer kitabede, hicri 1312 (miladi 1894-1895) tarihi ve Hasan Paşa'nın bu eseri bir hayrat olarak yaptırdığına dair bilgiler yer almaktadır. Kitabenin son dizesi, bu yapının bir zaman ölçüm noktası (mikat) olduğunu da vurgular: "Bu mikat-i celili yapdı bak Lütfi Hasan Paşa, 1312"
Mimari Özellikleri
Çorum Saat Kulesi, kendine has mimarisiyle diğer saat kulelerinden ayrılmaktadır ve ilk bakışta minare stilinde yapılmış olduğu izlenimini verir.
Malzeme: Yapı, yöresel sarı renkli kesme kum taşından inşa edilmiştir.
Yükseklik ve Gövde: Yaklaşık 27,5 metre yüksekliğinde olan kulenin gövdesi, sekizgen bir kaide (taban) üzerine oturmaktadır. Gövdenin çapı yaklaşık 3,9 metre olup, bazı kaynaklara göre 24 köşeli bir gövdeye sahiptir.
Giriş ve Merdiven: Kuleye yuvarlak kemerli bir kapıdan girilir. İçerideki 81 basamaklı merdivenle kulenin saat kadranlarının bulunduğu bölüme ve şerefeye benzer balkona ulaşılır.
Saat Kadranları: Kulenin gövdesinin üst kısmında, dört bir tarafında yuvarlak kadranlı saatler yer alır ve bu saatler uzun yıllardır şehrin zamanını göstermektedir.
Üst Bölüm: Saat kadranlarının üzerindeki bölüm, dört köşeli olup, her kenarında baklava dilimi şeklinde penceresi olan bir kısım ve en üstte kurşun kubbe ile örtülü bir çatı yer almaktadır.
Çorum Saat Kulesi, Yedi Sekiz Hasan Paşa'nın şehrine bıraktığı değerli bir eser olarak, 125 yılı aşkın süredir hem bir zaman ölçüm aracı hem de Çorum'un siluetinin ayrılmaz bir parçası olmaya devam etmektedir.
